Rusya'nın Ukrayna'da sürdürdüğü savaşta, binlerce kilometre uzaktaki Afrika ülkesi Kenya'dan gelen gençlerin zorla savaştırıldığı ortaya çıktı. Kimi kamyon şoförü olarak çalışma vaadiyle, kimi bir yarışa katılma davetiyle Rusya'ya getirilen en az iki Kenyalı, kendilerini Putin'in savaşının ortasında buldu. Bu durum, Rusya'nın asker ihtiyacını karşılamak için başvurduğu yöntemlerin sınır tanımadığını gösteriyor.
Kandırılma Hikayeleri: Kamyon Şoförlüğünden Savaş Cephesine
Kenya'nın başkenti Nairobi'den 27 yaşındaki John Mwangi, bir iş bulma ajansı aracılığıyla Rusya'da kamyon şoförlüğü teklifi aldığını anlatıyor. "Yüksek maaş ve iyi çalışma koşulları vaat edilmişti. Pasaportumu aldılar ve uçağa bindirdiler" diyen Mwangi, Moskova'ya vardıktan sonra kendisini bir askeri eğitim kampında bulduğunu söylüyor. "Silah tutmayı bilmiyordum. Bizi bağırarak eğiten subaylar, itiraz edenleri dövüyordu" ifadelerini kullanıyor.
Bir diğer mağdur olan 32 yaşındaki Samuel Ochieng ise bambaşka bir hikaye anlatıyor: "Bir spor organizasyonu tarafından Rusya'da bir maratona davet edildim. Seyahat masraflarım karşılanacak ve ödül olarak 10 bin dolar verilecekti." Ochieng, St. Petersburg'a indiğinde kendisini bekleyenlerin sivil giyimli Rus askerleri olduğunu ve derhal Ukrayna sınırına götürüldüğünü aktarıyor. "Biz 'sporcu' diye etiketlenmiş bir grup Afrikalıydık. Kimse bize ne olacağını söylememişti" diyor.
Bu iki vaka, Rusya'nın savaşmak için yabancıları hedef alan bir 'insan avı' operasyonunun parçası gibi görünüyor. Rus hükümeti iddiaları reddediyor ancak Birleşmiş Milletler raporları, Ukrayna'da savaşan en az 500 Afrikalı olduğunu belirtiyor. Bunların çoğu, Rusya'da çalışma vizesiyle bulunan veya vaatlerle getirilen gençler.
Küresel Boyut: Afrika'dan Savaş Sahasına Uzanan İnsan Ticareti
Bu durum, uluslararası hukuk açısından ciddi bir insan ticareti ve zorla çalıştırma vakası olarak değerlendiriliyor. Kenya hükümeti, konuyu Rusya büyükelçiliğine resmi olarak iletti ve vatandaşlarının güvenliğini talep etti. Ancak Nairobi'nin Moskova üzerinde ne kadar baskı kurabileceği tartışmalı. Afrika Birliği de konuyu gündemine aldı ve 'Afrikalıların savaşta kullanılmasının kabul edilemez' olduğunu duyurdu.
Öte yandan Rusya, Suriye, Orta Afrika Cumhuriyeti ve Mali'de olduğu gibi Afrika'da artan nüfuzunu kullanarak, bölge gençlerini çeşitli vaatlerle kendi safında savaşa çekmeye çalışıyor. Wagner grubunun da bu tür faaliyetlerde rol oynadığı iddia ediliyor. Uzmanlar, Rusya'nın Afrika'daki bu insan ticareti ağının, silah ambargolarını aşmanın yanı sıra savaş alanında insan kalkanı olarak kullanılacak bireyler sağladığını belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'nin Karadeniz'deki güvenlik çıkarları ve Ukrayna ile ilişkileri açısından önem taşıyor. Rusya'nın insan ticareti yoluyla asker toplaması, savaşın yeni bir boyuta taşındığını gösteriyor. Türkiye, Ukrayna'nın toprak bütünlüğünü destekleyen bir ülke olarak, Rusya'nın bu tür yöntemlerini kınama pozisyonunda. Ayrıca Türkiye, Afrika ülkeleriyle giderek artan ekonomik ve diplomatik ilişkileri nedeniyle, Kenya gibi ülkelerin bu konudaki hassasiyetini paylaşıyor. Bu tür insan ticareti vakaları, uluslararası toplumun daha sıkı iş birliği yapmasını gerektiriyor ve Türkiye, bu alanda arabuluculuk rollerini üstlenebilecek kapasiteye sahip. Sonuç olarak, savaşın yayılmacı ve insan hakları ihlallerine varan yöntemleri, Türkiye'nin bölgesel istikrar politikasını tehdit ediyor.
