Rusya'nın devlet medyasına göre, 2022 yılı boyunca 1.100'den fazla yabancı uyruklu kişi, 'geleneksel değerlere' bağlılıklarını beyan ederek Rus vizesi aldı. Bu uygulama, Kremlin'in Ukrayna savaşı sırasında anti-liberal söylemini sertleştirmesiyle başlatılan bir yol olarak dikkat çekiyor. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, yıllardır Batı'nın 'ahlaki çöküşüne' karşı geleneksel aile değerlerini savunuyor.
Geleneksel Değerler Vizelerinin Arka Planı
Rusya'nın 'geleneksel değerler' vizesi programı, ülkenin Batı liberal değerlerinden ayrışma çabalarının bir parçası olarak görülüyor. Program kapsamında başvuranlar, 'Rusya'nın geleneksel manevi ve ahlaki değerlerine saygı duyduklarını' kanıtlamak zorunda. 2022'de bu şekilde 1.157 yabancıya vize verildiği bildiriliyor. Başvuruların çoğu ABD, İngiltere, Almanya ve Fransa gibi Batı ülkelerinden geldi. Rus yetkililer, programın 'Batı'nın dayattığı sözde liberal değerlere karşı bir sığınak' olduğunu vurguluyor. Putin yönetimi, eşcinsellik karşıtı yasalar ve aile değerlerini öne çıkaran politikalarıyla biliniyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Rusya'nın bu adımı, küresel ölçekte 'kültür savaşları' olarak bilinen tartışmaların bir yansıması. Batı ülkelerinde giderek güçlenen 'woke' (uyanık) kültürü ve kimlik politikaları, Rusya gibi otoriter rejimler tarafından 'ahlaki çöküş' olarak nitelendiriliyor. Bu program, sadece bir vize uygulaması değil, aynı zamanda ideolojik bir hamle. Rusya, kendisini Batı'nın 'yozlaşmış' değerlerine karşı geleneksel değerlerin koruyucusu olarak konumlandırıyor. Bu da, özellikle Orta Asya ve Afrika'da benzer görüşlere sahip ülkelerle ilişkileri güçlendirme amacı taşıyor. Ayrıca, Ukrayna savaşı nedeniyle Batı yaptırımları altındaki Rusya, bu tür programlarla uluslararası alanda meşruiyet kazanmaya çalışıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Rusya ile ekonomik ve enerji alanlarında yakın işbirliği yaparken, aynı zamanda NATO üyesi olarak Batı ittifakında yer alıyor. Rusya'nın 'geleneksel değerler' söylemi, Türkiye'deki muhafazakar kesimler tarafından sempatiyle karşılanabiliyor. Ancak Ankara, Moskova'nın bu tür ideolojik hamlelerinin, Ukrayna krizinde Rusya'yı yalnızlaştırma çabalarını zorlaştırabileceğini düşünüyor. Türkiye, hem Batı ile hem de Rusya ile dengeli bir dış politika yürütmeye çalışırken, bu tür kültürel söylemlerin Türk kamuoyundaki yankıları da önem taşıyor. Öte yandan, Türkiye'nin kendi iç siyasetinde 'geleneksel değerler' vurgusu yapan partiler, Rusya'nın bu hamlesini destekleyici bir örnek olarak gösterebilir.