Rouzaina Lazkani, Suriye’nin yeni yönetiminde Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şara’nın atadığı Halk Meclisi üyeleri arasında yer alıyor. Onun televizyon çalışmalarını kaçırdığım için pişman değilim; asıl pişmanlığım, Suriye’nin gerçek yüzünü yeterince yakından bakmadığımız bir yerde sakladığını çok geç fark etmek oldu. Lazkani, Meclis’in üçte birlik tamamlayıcı kısmına seçilen isimlerden biri olarak, ülkedeki siyasi dönüşümün simgelerinden biri haline geldi.
Gelişmenin Arka Planı: Suriye’nin Yeni Siyasi Mimarisi
Suriye, 2024 yılında Esad rejiminin devrilmesinin ardından hızla yeni bir siyasi yapıya kavuşuyor. Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şara liderliğindeki geçiş hükümeti, 2025 yılının başında Halk Meclisi’nin oluşturulması için çalışmalara başladı. Meclis, 250 sandalyeli olarak planlandı ve üyelerin üçte biri doğrudan cumhurbaşkanı tarafından atanarak toplumun farklı kesimlerini temsil etmeyi hedefliyor. Rouzaina Lazkani, bu atanan üyeler arasında medya ve kadın hakları alanındaki çalışmalarıyla öne çıkan bir figür. Lazkani daha önce bağımsız bir gazeteci ve aktivist olarak tanınıyor, savaş sırasında sivil toplum örgütlerinde görev almıştı.
Lazkani’nin Meclis’e girmesi, Suriye’de Esad sonrası dönemde toplumsal mutabakatın inşası için atılan somut adımlardan biri. Atama kararı, yeni yönetimin geçmişle hesaplaşma ve kapsayıcı bir siyasi sistem kurma çabasının bir yansıması olarak değerlendiriliyor. Özellikle kadınların siyasi temsili konusunda Lazkani’nin varlığı, muhafazakar toplumsal yapıda bir dönüşüm sinyali veriyor. Ancak bu süreç, Esad rejiminin mirası olan derin toplumsal yaralar ve mezhepsel ayrışmalar nedeniyle oldukça kırılgan.
Bölgesel ve Küresel Boyut: Suriye’de Yeni Dönemin Etkileri
Suriye’nin yeniden yapılanması, bölgesel dengeleri doğrudan etkiliyor. İran ve Rusya’nın Esad rejimi üzerindeki nüfuzu sona ererken, Türkiye ve Körfez ülkeleri yeni yönetimle yakın ilişkiler kuruyor. Özellikle HTŞ (Heyet Tahrir eş-Şam) kökenli liderlerin ağırlıkta olduğu geçiş hükümeti, Batılı ülkeler tarafından temkinli bir iyimserlikle karşılanıyor. Lazkani gibi sivil toplum temsilcilerinin Meclis’te yer alması, uluslararası toplumun meşruiyet arayışına katkı sağlayabilir. ABD ve Avrupa Birliği, yeni Suriye yönetimine yönelik yaptırımları kademeli olarak kaldırmayı değerlendiriyor; ancak terörizmle bağlantılı grupların temizlenmesi ve azınlık haklarının korunması şart koşuluyor.
Bölgesel düzeyde, İsrail’in Golan Tepeleri’ndeki işgalini güçlendirmesi ve İran destekli milislerin varlığı Suriye’nin istikrarını tehdit eden unsurlar. Lazkani’nin Meclis’teki varlığı, ülkenin mezhepsel ve etnik çeşitliliğini temsil etme potansiyeli taşısa da, Sünni ağırlıklı yeni yönetimde Alevi, Hristiyan ve Kürt temsilcilerin yeterli düzeyde olup olmayacağı merak konusu. Kürt gruplar, kuzeydoğudaki özerk yönetimlerinin tanınması için mücadele ederken, bu süreç Türkiye’nin sınır güvenliği açısından kritik önem taşıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Suriye’deki bu siyasi dönüşüm, Türkiye için hayati önem taşıyor. Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şara liderliğindeki yeni yönetim, Türkiye ile yakın işbirliği içinde. Türkiye, sınırındaki terör tehditlerini (PKK/YPG) bertaraf etmek ve Suriye’nin toprak bütünlüğünü sağlamak için yeni yönetimle koordineli hareket ediyor. Öte yandan, Suriyeli mültecilerin güvenli geri dönüşü için istikrarlı bir Suriye, Türkiye’nin öncelikleri arasında. Lazkani gibi kapsayıcı figürlerin Meclis’te yer alması, ülkedeki barış sürecine katkı sağlayabilir ve böylece Türkiye’nin güney sınırında kalıcı istikrarın tesisine yardımcı olabilir. Bu nedenle Ankara, yeni Suriye yönetiminin meşruiyet kazanmasını ve uluslararası toplumla bütünleşmesini desteklemektedir.
