Endonezya Devlet Başkanı Prabowo Subianto, göreve geldiği Ekim 2024'ten bu yana 20'den fazla ülkeye 50'den fazla yurtdışı seyahat gerçekleştirdi. Bu rakam, selefleri Joko Widodo ve Susilo Bambang Yudhoyono'nun aynı dönemdeki seyahatlerinin çok üzerinde. Eleştirilere yanıt veren Prabowo, “Bir düşman çok fazla. Dost kazanmak için çalışıyorum” ifadelerini kullandı.
Ziyaretlerin hedefi: Dost kazanmak
Prabowo, seyahatlerinin ülkesinin ulusal çıkarları için gerekli olduğunu savunuyor. Çin, ABD, Japonya ve Suudi Arabistan gibi ülkeleri kapsayan ziyaretlerde ticaret anlaşmaları, savunma iş birliği ve yatırım taahhütleri alındı. Ancak muhalefet, bu kadar yoğun seyahatin kamu kaynaklarını tükettiğini ve yurt içi sorunlara yeterince eğilinmediğini iddia ediyor. Prabowo ise her seyahatin ülkeye net kazanç sağladığını belirterek, “Bu ziyaretler sayesinde Endonezyalı iş insanları yeni pazarlar buluyor, öğrenciler burs kazanıyor” dedi.
Endonezya Devlet Başkanlığı Ofisi'nden yapılan açıklamaya göre, söz konusu ziyaretlerin toplam maliyeti 500 milyon doları aştı. Buna karşın, ziyaretlerin sağladığı ticaret hacmi artışı 10 milyar dolar olarak hesaplanıyor. Prabowo'nun danışmanları, bu tür diplomatik çabaların özellikle Güney Çin Denizi gibi hassas konularda Endonezya'nın elini güçlendirdiğini belirtiyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Endonezya'nın ASEAN içindeki liderlik rolü, Prabowo'nun seyahatleriyle daha da pekişiyor. Ziyaretler, aynı zamanda Çin'in bölgedeki artan etkisine karşı bir denge unsuru olarak görülüyor. Analistlere göre, Prabowo'nun aktif diplomasisi, Endonezya'nın “bağlantısız” dış politika geleneğini korurken büyük güçlerle ilişkilerini çeşitlendirmesine yardımcı oluyor. Öte yandan, muhalefet bu stratejinin uzun vadede sürdürülebilir olmadığını ve yurt içi kalkınma hedeflerini ihmal ettiğini öne sürüyor.
Prabowo'nun ziyaretleri arasında dikkat çeken bir diğer nokta ise Türkiye'nin de dahil olduğu savunma sanayi iş birlikleri. Endonezya, son yıllarda yerli savunma sanayisini geliştirmek için Türkiye ile ortak projeler yürütüyor. Bu kapsamda, insansız hava araçları ve zırhlı araç üretimi alanlarında iş birliği devam ediyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Endonezya Devlet Başkanı Prabowo'nun yoğun yurtdışı ziyaretleri ve bu kapsamda geliştirdiği savunma sanayi iş birlikleri, Türkiye için önemli fırsatlar barındırıyor. Endonezya'nın Güneydoğu Asya'daki stratejik konumu ve büyüyen ekonomisi, Türk savunma şirketleri için potansiyel bir pazar oluşturuyor. Özellikle İHA ve kara araçları alanındaki ortak üretim anlaşmaları, Türkiye'nin bölgedeki savunma ihracatını artırabilir. Ayrıca, Prabowo'nun çok yönlü diplomasisi, Endonezya'yı Çin ve ABD arasında bir denge unsuru haline getirirken, Türkiye bu eksende alternatif bir ortak olarak öne çıkabilir. Bölgesel istikrar açısından, Endonezya'nın aktif dış politikası, Güney Çin Denizi gibi kriz bölgelerinde Türkiye'nin de dahil olabileceği yeni ittifaklara kapı aralayabilir.
