Fransa, yaz mevsiminin üçüncü sıcak hava dalgasıyla mücadele ederken başkent Paris'in yaklaşık 50 kilometre güneybatısında yer alan Rambouillet Ormanı'nda 'olağanüstü büyüklükte' bir orman yangını çıktı. Yangın, 12 Ağustos 2022 tarihinde öğle saatlerinde başladı ve kısa sürede büyüyerek 600 hektardan fazla alanı kül etti. Fransa İtfaiye Teşkilatı, 500'den fazla itfaiyeci, 10 su uçağı ve çok sayıda araçla müdahale edilen yangının kontrol altına alınması için yoğun çaba sarf ediyor. Yetkililer, yangının çıkış nedeninin henüz bilinmediğini ancak aşırı sıcakların ve kuraklığın yangını körüklediğini belirtiyor. Yangın nedeniyle 13 kişi hafif şekilde yaralanırken, bazı köyler tedbir amaçlı boşaltıldı. Fransa Başbakanı Élisabeth Borne, bölgeyi ziyaret ederek itfaiye ekiplerine destek mesajı verdi ve yangının 'ülkenin karşı karşıya olduğu iklim krizinin bir yansıması' olduğunu söyledi.
Arka plan: Sıcak hava dalgaları ve kuraklık
Fransa, bu yaz üçüncü kez sıcak hava dalgasıyla mücadele ediyor. Haziran ve Temmuz aylarında kırılan sıcaklık rekorları, Ağustos ayında da devam ediyor. Başkent Paris'te sıcaklıkların 40 santigrat dereceye ulaştığı bildiriliyor. Ülke genelinde ise orman yangınları olağan hale geldi. Geçtiğimiz haftalarda Landiras ve La Teste-de-Buch bölgelerinde çıkan yangınlar 20 bin hektardan fazla alanı kül etmişti. İklim bilimciler, artan sıcaklıklar ve azalan yağışlarla birlikte Avrupa'da yangın mevsiminin uzadığını ve şiddetlendiğini vurguluyor. Fransa Meteoroloji Servisi, ülkenin büyük bölümünde 'kırmızı alarm' seviyesine yükselttiği uyarılarla halkı tedbirli olmaya çağırıyor. Kuraklık, tarımı ve su kaynaklarını da tehdit ediyor; birçok bölgede su kullanımı kısıtlandı.
Bölgesel ve küresel boyut: İklim değişikliğinin etkileri
Avrupa genelinde bu yıl yaşanan orman yangınları, iklim değişikliğinin somut bir göstergesi olarak değerlendiriliyor. Portekiz, İspanya, Yunanistan ve İtalya'da da büyük yangınlar rapor edildi. AB Komisyonu, üye ülkeler arasında yangın söndürme uçakları ve ekiplerinin paylaşımını içeren bir dayanışma mekanizması devreye soktu. Uzmanlar, küresel ısınmanın 1,5 santigrat derece ile sınırlandırılmasının önemini bir kez daha vurguluyor. Paris Anlaşması hedeflerinin tutturulamaması halinde bu tür afetlerin daha sık ve yıkıcı olacağı belirtiliyor. Fransa, Avrupa Yeşil Mutabakatı kapsamında karbon nötr olma hedefini 2050 olarak belirlemiş durumda; ancak mevcut sera gazı emisyonları bu hedefi zorlaştırıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Akdeniz havzasında yer alması nedeniyle iklim değişikliğinin etkilerini en fazla hisseden ülkelerden biridir. Fransa'daki yangın, Türkiye'nin 2021 yazında yaşadığı büyük orman yangınlarını hatırlatmaktadır. Her iki ülke de kuraklık ve aşırı sıcaklarla mücadele etmektedir. Bu durum, Türkiye'nin yangınla mücadele kapasitesini artırması ve uluslararası iş birliği mekanizmalarına dahil olması gerekliliğini ortaya koymaktadır. Ayrıca, iklim değişikliğiyle mücadelede Avrupa Birliği ile ortak politikalar geliştirilmesi, özellikle Yeşil Mutabakat süreci kapsamında Türkiye'nin de uyum sağlamasını zorunlu kılmaktadır. Fransa'daki yangın, küresel iklim krizinin sınır tanımadığını ve ortak çözümler üretilmesi gerektiğini bir kez daha göstermiştir.
