Roma, 22 Haziran – Papa Leo, pazartesi günü Birleşmiş Milletler Dünya Gıda Programı'na (WFP) hitaben yaptığı konuşmada, dünya liderlerinin milyonlarca insan açlıkla mücadele ederken savaşları "beslediğini" söyledi. Vatikan'da düzenlenen "Gıda ve Barış Zirvesi"nde konuşan Papa, küresel kaynakların adaletsiz dağılımına dikkat çekerek, "Silahlara harcanan her dolar, bir çocuğun sofrasından çalınan bir lokmadır" ifadelerini kullandı. Zirve, artan küresel gıda krizi ve devam eden çatışmaların kesiştiği bir dönemde gerçekleşti.
Gelişmenin Arka Planı
Papa Leo'nun açıklamaları, dünya genelinde gıda fiyatlarının rekor seviyelere ulaştığı ve 345 milyon insanın akut açlıkla karşı karşıya olduğu bir döneme denk geldi. WFP verilerine göre, 2024 yılında 60'tan fazla ülkede gıda krizi yaşanıyor. Papa, "Savaşlar sadece toprakları değil, aynı zamanda hasatları da yok ediyor. Silahlar gürledikçe, tarlalar susuyor" diyerek çatışmaların tarımsal üretimi nasıl sekteye uğrattığını anlattı.
Papa Leo, özellikle Rusya-Ukrayna savaşı ve Orta Doğu'daki çatışmaların gıda tedarik zincirlerini bozduğuna vurgu yaptı. Ukrayna'nın buğday ihracatının önündeki engellerin küresel gıda fiyatlarını yukarı çektiğini belirten Papa, "Tahıl koridorları silah koridorlarına dönüştü. Oysa ki tahıl, insanlığın ortak mirasıdır" dedi.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Papa'nın konuşması, gelişmekte olan ülkelerin borç krizi ve iklim değişikliğinin etkileriyle boğuştuğu bir dönemde yapıldı. Afrika Boynuzu ve Sahel bölgesinde kuraklık, Güney Asya'da ise muson selleri milyonlarca insanı yerinden etti. Papa, "Zengin ülkelerin iklim vaatleri kağıt üzerinde kalmamalı. Her vaat, bir çiftçinin toprağına su, bir çocuğun ağzına ekmek olarak dönmeli" çağrısında bulundu.
WFP İcra Direktörü Cindy McCain, Papa'nın sözlerini güçlü bir şekilde desteklediğini belirterek, "2024'te 41 milyon insan kıtlığın eşiğinde. Barış olmadan açlıkla mücadele mümkün değil" dedi. Analistlere göre, küresel askeri harcamalar 2023'te 2.2 trilyon dolara ulaşırken, gıda yardımı bütçeleri kesintiye uğruyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Papa Leo'nun vurguladığı gıda-savaş paradoksu, Türkiye gibi gıda arz güvenliğini önceliklendiren bir ülke için kritik önem taşıyor. Türkiye, Karadeniz Tahıl Koridoru anlaşmasıyla gıda krizine çözüm arayışında öncü rol oynarken, aynı zamanda savunma harcamalarını artırıyor. Bu durum, kaynakların ne kadarının savaşa, ne kadarının barış için harcandığı sorusunu gündeme getiriyor. Ayrıca, Türkiye'nin Afrika ve Orta Doğu'daki insani yardım politikaları, Papa'nın evrensel çağrısıyla örtüşüyor; ancak bölgesel çatışmaların gıda güvenliğine etkisi, Ankara'nın dış politikasında daha dikkatli bir denge kurmasını gerektiriyor. Türkiye'nin gıda enflasyonu ve iç talep baskısı da düşünüldüğünde, Papa'nın mesajı yerel politikalarda da yankı bulabilir.