Kurumsal yazılım devi Oracle, bilançosunda beklentilerin üzerinde kâr açıklamasına ve 638 milyar dolarlık sözleşme portföyüne ulaşmasına rağmen, yapay zeka altyapısına yönelik artan harcamaları nedeniyle Wall Street’te sert bir satış dalgasıyla karşılaştı. Şirketin hisseleri, çarşamba günü mesai sonrası işlemlerde yüzde 5’e yakın değer kaybetti. Oracle CEO’su Safra Catz’ın yapay zeka veri merkezleri için sermaye harcamalarının önümüzdeki dönemde iki katına çıkacağını duyurması, yatırımcıların kârlılık endişelerini körükledi. Şirket, ikinci çeyrek için hisse başına kâr tahminini 1,45-1,49 dolar aralığında verirken, analist beklentisi 1,48 dolardı. Ancak gelir tahmini 10,1-10,2 milyar dolar ile beklenen 10,25 milyar doların altında kaldı.
Bulut ve yapay zeka yatırımlarının faturası
Oracle, son yıllarda Amazon Web Services, Microsoft Azure ve Google Cloud’un ardından dördüncü büyük bulut sağlayıcısı olma hedefiyle agresif bir yatırım programı yürütüyor. Şirket, özellikle üretken yapay zeka hizmetleri için tasarladığı OCI (Oracle Cloud Infrastructure) altyapısına milyarlarca dolar harcadı. Bu yatırımlar sayesinde toplam sözleşme yükümlülükleri 638 milyar dolara ulaşarak tüm zamanların rekorunu kırdı. Ancak analistler, bu devasa taahhütlerin gerçekleşme hızının ve maliyet kontrolünün sürdürülebilirliğini sorguluyor. Özellikle Nvidia çiplerine olan bağımlılık ve enerji maliyetlerindeki artış, Oracle’ın operasyonel marjlarını baskılıyor. Şirketin faaliyet marjı, geçen yılın aynı dönemine göre 1 puan düşerek yüzde 43’e geriledi.
Oracle’ın bulut gelirleri, bir önceki yıla göre yüzde 21 artışla 5,6 milyar dolara yükselmiş olsa da, yapay zeka ile ilgili bölümün gelir büyümesi hâlâ toplamın küçük bir kısmını oluşturuyor. Şirket, 2025 mali yılı sonuna kadar toplam sermaye harcamalarının 15 milyar doları aşmasını bekliyor. Bu durum, özellikle faiz oranlarının yüksek seyrettiği bir ortamda, şirketin borçluluk oranını artırma riski taşıyor. Yine de Oracle, sağlık, finans ve kamu sektöründe güçlü müşteri ilişkileri sayesinde uzun vadeli sözleşmelerle istikrarlı nakit akışı sağlamayı başarıyor.
Küresel teknoloji piyasalarına yansımaları
Oracle’ın sonuçları, yapay zeka devriminin kazananları kadar kaybedenleri de olabileceğini gösteriyor. Büyük teknoloji şirketleri (Microsoft, Amazon, Alphabet ve Meta), yapay zeka altyapısına toplamda 200 milyar doların üzerinde yatırım yapmayı planlarken, yatırımcılar bu harcamaların ne zaman geri döneceği konusunda giderek daha şüpheci hale geliyor. Oracle özelinde, şirketin hisse senedi son 12 ayda yüzde 40’tan fazla yükselmişti; dolayısıyla düzeltme, yüksek değerlemelere karşı bir uyarı olarak okunabilir. Sektör genelinde ise benzer bir endişe dalgası yaşanması olası. Özellikle yapay zeka donanımı üreticisi Nvidia’nın ve bulut altyapısı sağlayıcılarının hisseleri, Oracle’ın açıklamalarının ardından hafif baskı altına girdi.
Öte yandan, Oracle’ın bulut veri merkezleri için planladığı yeni nesil nükleer enerji anlaşmaları ve yeşil enerji yatırımları, uzun vadede enerji maliyetlerini düşürebilir. Ancak bu projelerin hayata geçmesi yıllar alacağından, kısa vadede kârlılık baskısı devam edecek. Analistler, Oracle’ın 2025’in ikinci yarısından itibaren yapay zeka gelirlerinde belirgin bir sıçrama görmesi gerektiğini, aksi takdirde hisse senedindeki baskının kalıcı olabileceğini belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Oracle’ın yapay zeka yatırımlarının finansal sonuçları, Türkiye’de benzer stratejiler izleyen teknoloji şirketleri ve kamu projeleri için bir uyarı niteliği taşıyor. Türkiye, son dönemde yapay zeka ve bulut bilişim altyapısına önemli yatırımlar yaparken, maliyet kontrolü ve verimlilik konularında dikkatli olmalı. Ayrıca Oracle’ın Türkiye ofisi, bölgedeki müşterilerine hizmet verirken, küresel maliyet artışlarının Türkiye’deki fiyatlandırmalara yansıması olası. Bu durum, kamu ve özel sektördeki Oracle kullanıcılarının maliyetlerini etkileyebilir. Dolaylı olarak, yapay zeka altyapısına yapılan yüksek harcamaların getirdiği riskler, Türkiye’nin Milli Yapay Zeka Stratejisi kapsamında dengeli bir yatırım planlamasının önemini bir kez daha ortaya koyuyor.
