Okyanus yüzücüsü Eleanor Limprecht, yaklaşık bir yıllık aranın ardından bu mayıs ayında yeniden denize girdi. Suyun berraklığı ve sakin plajlar ona huzur veriyordu. Ancak Sydney yakınlarındaki Little Bay kumsalında yaşanan son köpekbalığı saldırısı, bu huzur ortamını paramparça etti. Limprecht, daha önce köpekbalığı saldırısı ihtimalinin çok düşük olduğunu söylemenin kolay olduğunu, ancak şimdi bu güven duygusunun yerle bir olduğunu belirtiyor. Avustralya'da 2025 yılı itibarıyla kaydedilen ölümcül saldırı sayısı yeniden artış gösterirken, yüzücüler arasında endişe büyüyor.
Köpekbalığı saldırıları neden artıyor?
Bilim insanları, köpekbalığı saldırılarındaki artışın birkaç nedeni olduğunu söylüyor. İklim değişikliği nedeniyle okyanus sıcaklıklarının yükselmesi, köpekbalıklarının avlanma alanlarını değiştirmesine yol açıyor. Ayrıca deniz suyu sıcaklığının artması, daha fazla insanı suya çekiyor; böylece insan-köpekbalığı karşılaşmaları daha olası hale geliyor. Avustralya’nın doğu kıyısında son üç yılda altı ölümcül saldırı kaydedildi. Uzmanlar, bu sayının normalin üzerinde olduğunu ancak yine de milyonda bir ihtimalin altında kaldığını vurguluyor. Yine de yüzücüler için psikolojik etkisi büyük. Plajlarda güvenlik önlemleri artırılmış durumda: dronlar, akustik kalkanlar ve ağ sistemleri daha yaygın kullanılıyor.
Küresel boyut: Kıyı şeritleri risk altında
Köpekbalığı saldırıları sadece Avustralya’da değil, Güney Afrika, Brezilya ve ABD’nin doğu kıyılarında da artış gösteriyor. Deniz biyologları, küresel ısınmanın okyanus ekosistemlerini değiştirdiğini ve köpekbalıklarının göç rotalarının kuzeye kaydığını belirtiyor. Bu durum, daha önce saldırıların nadir olduğu bölgelerde yeni riskler yaratıyor. Öte yandan, aşırı avlanma ve habitat kaybı nedeniyle köpekbalığı popülasyonlarının bir kısmı tehdit altında. İnsanlarla köpekbalıkları arasındaki çatışmanın azaltılması için sürdürülebilir balıkçılık uygulamaları ve koruma alanlarının genişletilmesi öneriliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Akdeniz ve Ege kıyılarında benzer bir sorunla karşı karşıya olmasa da iklim değişikliğinin deniz ekosistemlerine etkisi yakından izlenmeli. Akdeniz’de su sıcaklıklarının artması, bazı köpekbalığı türlerinin kuzeye göç etmesine neden olabilir. Türk kıyılarında şu ana kadar ölümcül saldırı kaydedilmemiş olsa da, küresel ölçekte artan riskler, deniz turizmi ve balıkçılık sektörünü etkileyebilir. Ayrıca, deniz güvenliği önlemlerinin gözden geçirilmesi ve farkındalık kampanyalarının düzenlenmesi, olası bir risk durumunda hazırlıklı olmayı sağlayabilir. Türkiye’nin köpekbalığı popülasyonlarını koruma çabaları da uluslararası işbirliğinin bir parçası olarak sürdürülmelidir.