Nikaragua'nın uzun süredir görevde olan Devlet Başkanı Daniel Ortega, ülkenin artık seçim yapmayacağını açıkladı. Bu açıklama, Ortega'nın görev süresinin gelecek yıl sona ermesiyle birlikte seçimle iktidar değişikliği olasılığını tamamen ortadan kaldırıyor ve eşi Yardımcı Devlet Başkanı Rosario Murillo ile paylaştığı yönetimi daha da derinleştiriyor. Ortega, 2007'den bu yana kesintisiz olarak iktidarda bulunuyor ve daha önce 1985-1990 yılları arasında da devlet başkanlığı yapmıştı.
Gelişmenin arka planı
Ortega, devlet televizyonunda yaptığı konuşmada, "Artık seçim olmayacak. Bunu netleştirelim" ifadelerini kullandı. Muhalefetin sert tepki gösterdiği bu karar, ülkede demokratik süreçlerin tamamen rafa kalktığı anlamına geliyor. 2021'de yapılan son seçimlerde Ortega, yüzde 75 oy alarak yeniden seçilmişti, ancak bu seçimler uluslararası gözlemciler tarafından hileli ve adil olmayan koşullarda yapıldığı gerekçesiyle eleştirilmişti. O dönemde muhalefetin önde gelen isimleri tutuklanmış veya sürgüne zorlanmıştı.
Karar, Nikaragua'da siyasi baskıların arttığı bir döneme denk geliyor. Ülkede son yıllarda ifade özgürlüğü kısıtlanırken, bağımsız medya organları kapatılmış, sivil toplum örgütleri ve Katolik Kilisesi'ne yönelik baskılar yoğunlaşmıştı. Ortega hükümeti, muhalefeti 'darbe girişimi' ve 'terör' ile suçlayarak sert önlemler alıyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Orta Amerika ülkesi Nikaragua, bu kararla birlikte bölgedeki otoriter eğilimlerin en uç örneklerinden birini sergiliyor. ABD ve Avrupa Birliği, Ortega rejimine yönelik yaptırımları artırırken, Nikaragua'nın Rusya ve Çin ile yakınlaşması dikkat çekiyor. Nikaragua, 2022'de Rusya'ya askeri üs kurma izni vermiş, bu adım bölgesel güvenlik endişelerini artırmıştı. Ekonomik olarak ise Nikaragua, yaptırımlar ve yüksek enflasyonla mücadele ediyor. Dünya Bankası verilerine göre ülkede yoksulluk oranı yüzde 30'un üzerinde seyrediyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Nikaragua ile diplomatik ilişkilerini sürdürmekle birlikte, Orta Amerika'da sınırlı bir ekonomik ve siyasi varlığa sahiptir. Ortega'nın seçimleri kaldırması, demokratik meşruiyeti zayıflatan bir adım olsa da, Türkiye'nin bölgeye yönelik dış politikasında öncelikli bir gündem maddesi oluşturmamaktadır. Bununla birlikte, Nikaragua'nın Rusya ve Çin ile artan işbirliği, küresel güç dengesinde Batı karşıtı bir bloğun parçası haline gelmesine yol açabilir. Türkiye, bu tür gelişmeleri NATO müttefiki ABD'nin bölgesel çıkarları doğrultusunda izlemekte ve kendi çok yönlü dış politikası çerçevesinde denge gözetmektedir.