İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, ABD'nin desteklediği Gazze planını kabul etmediklerini açıkladı. Bu açıklama, planın uygulanmasına yönelik uluslararası baskıların arttığı ve hükümet içindeki aşırı sağcı koalisyon ortaklarının anlaşmaya karşı çıktığı bir dönemde geldi. Salı gecesi sosyal medya hesaplarından yayınlanan videoda Netanyahu, Başkan Joe Biden yönetiminin İsrail'in Hamas'ı silahsızlandırmasının ardından Gazze'den çekilmesi konusunda güvence verdiğini, ancak bu durumun İsrail'in planı onayladığı anlamına gelmediğini söyledi.
Gelişmenin Arka Planı
Netanyahu'nun bu açıklaması, ABD'nin ateşkes ve rehine takası müzakerelerinde yeni bir aşamaya geçilmesi için bastırdığı bir süreçte geldi. Plan, üç aşamalı bir yol haritası içeriyor: ilk aşamada ateşkes, ikinci aşamada İsrail güçlerinin Gazze'den çekilmesi ve üçüncü aşamada Gazze'nin yeniden inşası. Ancak Netanyahu, planın kendilerine dayatılmaya çalışıldığını ve İsrail'in güvenlik kaygılarının göz ardı edildiğini belirtti. Açıklamada, Hamas'ın tamamen silahsızlandırılması ve İsrail'in güvenlik kontrolünün sağlanması gibi temel şartların yerine getirilmesi gerektiğini vurguladı.
Netanyahu'nun bu tutumu, koalisyon hükümetindeki aşırı sağcı partilerin plana yönelik sert muhalefetiyle de örtüşüyor. Maliye Bakanı Bezalel Smotrich ve Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir, planın İsrail'in güvenliğini tehlikeye atacağını ve Hamas'ın yeniden güçlenmesine yol açacağını savunarak hükümetten ayrılma tehdidinde bulundu. Bu durum, Netanyahu'nun iktidarını koruma mücadelesinde hassas bir denge kurmasını gerektiriyor.
Bölgesel veya Küresel Boyut
ABD'nin planı, Gazze'deki insani krizi hafifletmek ve bölgede kalıcı bir ateşkes sağlamak amacıyla uluslararası toplum tarafından geniş destek görüyor. Mısır ve Katar gibi arabulucu ülkeler, tarafları müzakerelere devam etmeye çağırıyor. Ancak İsrail'in plana yönelik bu açık reddi, bölgedeki gerilimi yeniden tırmandırabilir ve ateşkesin sağlanmasını zorlaştırabilir. Özellikle Gazze'deki insani durumun her geçen gün kötüleştiği bir ortamda, bu gelişme uluslararası toplumda hayal kırıklığı yaratıyor.
Uzmanlar, Netanyahu'nun bu çıkışının büyük ölçüde iç siyasi hesaplardan kaynaklandığını belirtiyor. Koalisyonunun devamı için aşırı sağın desteğine ihtiyaç duyan Netanyahu, hem ABD ile ilişkileri sürdürmek hem de koalisyon ortaklarını memnun etmek arasında sıkışmış durumda. Bu nedenle, kamuoyuna yönelik bu tür açıklamalarla pazarlık pozisyonunu güçlendirmeye çalışıyor olabilir. Ancak bu tutum, bölgesel istikrarı olumsuz etkileyebilir ve müzakerelerin çıkmaza girmesine yol açabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'nin Filistin meselesine yönelik politikaları açısından yakından izleniyor. Türkiye, uluslararası toplumu İsrail'i uluslararası hukuka uymaya ve Gazze'deki insani krize son vermeye çağırıyor. Netanyahu'nun planı reddetmesi, Türkiye'nin desteklediği ateşkes ve kalıcı çözüm çabalarını zora sokabilir. Ayrıca, Türkiye'nin bölgedeki diplomatik girişimleri, İsrail'in bu tutumunun bölgesel güvenliğe etkileriyle şekillenecektir. Türkiye, Filistinlilerin haklarını savunmaya devam ederken, krizin daha da derinleşmemesi için arabulucu rolünü güçlendirmeye çalışabilir.
