Nepal'de günlerdir devam eden şiddetli muson yağmurlarının yol açtığı sel ve toprak kaymalarında hayatını kaybedenler için cenaze törenleri düzenlenirken, arama kurtarma ekipleri hâlâ kayıp olan binlerce kişiyi arıyor. Yetkililer, ülke genelinde en az 3 bin 48 kişinin kayıp olduğunu, bunların arasında çok sayıda turist ve hacı adayının bulunduğunu açıkladı.
Gelişmenin arka planı
Nepal'in kuzey ve doğu bölgelerinde etkili olan muson yağmurları, özellikle başkent Katmandu'yu da etkisi altına aldı. Ülkenin en büyük nehirlerinden biri olan Bagmati Nehri'nin taşması sonucu başkentin birçok mahallesi sular altında kaldı. Yetkililer, ulaşıma kapanan yollar ve yıkılan köprüler nedeniyle birçok bölgeye ulaşmakta güçlük çekiyor.
Nepal Ordusu, polis ve gönüllü ekiplerden oluşan arama kurtarma ekipleri, helikopterler ve botlarla kayıp kişileri bulmaya çalışıyor. Özellikle turistlerin yoğun olarak ziyaret ettiği Annapurna ve Everest bölgelerindeki yürüyüş parkurlarında mahsur kalanların tahliyesi sürüyor. Hükümet, turistlerin güvenliği için geçici olarak trekking rotalarını kapatma kararı aldı.
Kayıplar arasında çok sayıda Nepal vatandaşının yanı sıra Hindistan, Çin ve diğer ülkelerden gelen turistler de bulunuyor. Nepal Turizm Kurulu, kayıp turistlerin aileleriyle iletişim kurmak için özel bir ekip oluşturdu. Yerel halk ise yetkililerin yetersiz kaldığını, daha hızlı ve etkili bir müdahale beklediklerini dile getiriyor.
Nepal Başbakanı, ulusa sesleniş konuşmasında "Bu, ülkemizin yakın tarihinde gördüğü en büyük doğal felaketlerden biridir. Kayıplarımızı bulmak için tüm imkânlarımızı seferber ediyoruz." dedi. Uluslararası toplum da Nepal'e yardım tekliflerinde bulunurken, Birleşmiş Milletler acil durum ekiplerini bölgeye gönderdi.
Bölgesel ve küresel boyut
Nepal'in içinde bulunduğu Himalaya bölgesi, iklim değişikliğinin etkilerini en yoğun şekilde hisseden yerlerden biri. Uzmanlar, küresel ısınma nedeniyle buzulların erimesi ve ani hava değişimlerinin bu tür doğal afetlerin sıklığını ve şiddetini artırdığına dikkat çekiyor. Nepal'in komşusu Hindistan'ın kuzey eyaletleri de aynı muson yağmurlarından etkilenmiş, yüzlerce kişi hayatını kaybetmişti.
Himalaya bölgesindeki bu tür felaketler, sadece Nepal'i değil, aynı zamanda bölgesel güvenlik ve ekonomi açısından da riskler barındırıyor. Nepal, turizm gelirleri açısından büyük ölçüde trekking ve dağcılığa bağımlı. Bu tür olaylar, ülkenin turizm sektörünü olumsuz etkileyerek ekonomik daralmaya yol açabiliyor. Ayrıca, Batılı ülkelerin vatandaşlarının kayıpları arasında yer alması, uluslararası toplumun dikkatini bu bölgeye çekiyor ve bölgesel işbirliğinin önemini artırıyor.
Nepal hükümeti, afet yönetimi konusunda uluslararası yardım çağrısında bulundu. Komşu ülkelerden Çin ve Hindistan, arama kurtarma ekipleri ve insani yardım malzemeleri göndermeyi vaat etti. Amerika Birleşik Devletleri ve Avrupa Birliği de mali destek ve uzman personel sağlayacaklarını açıkladı. Bu uluslararası dayanışmanın, Nepal'in kısa vadede afetin yaralarını sarmasına yardımcı olması bekleniyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Nepal'deki bu felaket, Türkiye açısından doğrudan bir güvenlik veya ekonomi tehdidi oluşturmuyor. Ancak, Türkiye'nin uluslararası insani yardım alanındaki aktif rolü göz önünde bulundurulduğunda, bu tür krizlerde Türkiye'nin dayanışma göstermesi beklenir. Türkiye, daha önce de Nepal depremi gibi felaketlerde arama kurtarma ekipleri ve yardım malzemeleri göndermişti. Bu tür yardımlar, Türkiye'nin yumuşak gücünü artırır ve bölgesel işbirliğine katkı sağlar. Ayrıca Nepal'de yaşayan Türk vatandaşları ve Türkiye'ye seyahat eden Nepal vatandaşları açısından, afet yönetimi konusunda karşılıklı bilgi paylaşımı önem taşıyor. Küresel iklim değişikliğinin etkilerinin arttığı bir dönemde, Türkiye de benzer doğal afetlere karşı hazırlıklı olmalıdır.