Nepal'de şiddetli muson yağmurlarının yol açtığı sel ve heyelanların ardından, hidroelektrik tesislerinde görev yapan işçilerin tünellerde mahsur kaldığı bildirildi. Nepal ordusu, kurtarma ekiplerinin yanı sıra özel eğitimli birliklerini de bölgeye sevk ederek, tünellere ulaşmak için sondaj çalışmaları başlattı. Yetkililer, mahsur kalan işçilerin sayısı hakkında net bir bilgi vermezken, en az 18 kişinin öldüğü, 26 kişinin de kayıp olduğu açıklandı. Doğal afet, ülkenin kuzeyindeki hidroelektrik santrallerinin bulunduğu bölgelerde büyük yıkıma neden oldu.
Hidroelektrik santrallerinde kritik durum
Kathmandu'nun yaklaşık 70 kilometre doğusunda bulunan Melamchi ve Kulekhani hidroelektrik projeleri, sel felaketinden en çok etkilenen bölgeler arasında yer alıyor. Özellikle Melamchi bölgesindeki iki ayrı hidroelektrik projesinin tünellerinde işçilerin mahsur kaldığı tahmin ediliyor. Nepal hükümeti, kurtarma çalışmalarının hızlandırılması için Nepal ordusunun yanı sıra polis ve yerel güvenlik güçlerini de seferber etti.
Melamchi'deki su kaynağından Kathmandu'ya içme suyu sağlayan Melamchi Su Temin Projesi'nin tünelinde de işçilerin bulunduğu belirtiliyor. Proje yetkilileri, tünelin girişinde meydana gelen heyelan sonrası kapının kapandığını ve içerideki işçilerle iletişim kurulamadığını ifade etti. Kurtarma ekipleri, tünelin tıkanan bölümlerini açmak için iş makineleri ve sondaj ekipmanları kullanırken, arama kurtarma köpekleri de çalışmalara destek veriyor.
Yetkililer, iki ayrı tünelde toplam 18 işçinin mahsur kaldığını tahmin ettiklerini, ancak Melamchi'deki bir hidroelektrik santralinde ise durumun daha kritik olduğunu aktardı. Olay bölgesindeki hükümet temsilcisi, “Önceliğimiz mahsur kalan işçilerin sağ salim kurtarılması. Ancak gece olması ve şiddetli yağışın devam etmesi kurtarma çalışmalarını olumsuz etkiliyor” açıklamasında bulundu.
Muson yağmurlarının bölge üzerindeki etkisi ve gelecek beklentileri
Nepal, her yıl haziran-eylül ayları arasında etkili olan muson yağmurları nedeniyle sık sık sel, heyelan ve taşkın felaketleriyle karşı karşıya kalıyor. Bu yılki muson mevsimi ise son yılların en yıkıcı etkilerinden birine yol açtı. Ülkenin doğu bölgelerinde nehirlerin taşması sonucu birçok yerleşim yeri sular altında kalırken, karayollarının kesilmesiyle kurtarma çalışmaları güçleşti.
Felaketin boyutları yalnızca maddi kayıplarla sınırlı kalmadı; altyapı projelerinde çalışan işçilerin durumu, ülkenin kalkınma hedeflerini de yakından ilgilendiriyor. Nepal, enerji ihtiyacını karşılamak ve komşu ülkelere (Hindistan ve Bangladeş) elektrik ihraç etmek amacıyla hidroelektrik santrallere büyük yatırımlar yapıyor. Ancak uzmanlar, iklim değişikliği nedeniyle artan aşırı hava olaylarının bu tür projelerin sürdürülebilirliğini tehdit ettiğine dikkat çekiyor.
Bölgesel olarak, Himalaya kuşağındaki diğer ülkeler (Hindistan, Bangladeş, Butan) de musonların neden olduğu sel felaketleriyle mücadele ederken, Nepal'deki bu olay, sınır aşan nehirlerin yönetimi ve erken uyarı sistemlerinin önemini yeniden gündeme getirdi. Nepal ile Hindistan arasındaki ortak nehir yönetimi anlaşmaları, zaman zaman iki ülke arasında gerginlik yaratsa da, bu tür afetler ortak iş birliğinin zorunluluğunu ortaya koyuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Nepal'deki bu felaket, Türkiye'nin de içinde bulunduğu deprem ve sel riski taşıyan coğrafyalarda doğal afetlere karşı hazırlıklı olmanın önemini hatırlatıyor. Türk Kızılayı ve AFAD, geçmişte Nepal'de yaşanan depremlerde olduğu gibi insani yardım operasyonlarına katılmıştı; bu kez de benzer diplomasi fırsatları doğabilir. Ayrıca hidroelektrik santral inşaatlarında yaşanan bu tür olaylar, Türk şirketlerinin yurt dışındaki altyapı projelerinde iş sağlığı ve güvenliği önlemlerini sıkılaştırması gerektiğini gösteriyor. Türkiye, bölgede enerji ve inşaat sektörlerinde aktif bir oyuncu olarak, afet yönetimi konusundaki deneyimini paylaşarak Nepal ile iş birliğini derinleştirebilir.