Nepal'de şiddetli muson yağmurlarının tetiklediği sel ve heyelanlarda en az 359 kişi hayatını kaybetti. Katmandu ve doğu bölgeleri başta olmak üzere ülke genelinde birçok yerleşim yeri sular altında kalırken, yetkililer kurtarma çalışmalarının aralıksız sürdüğünü bildirdi. Nepal İçişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, Bhotekoshi Nehri'nin yukarı kesimlerinde bir göl oluştuğuna dair uydu görüntülerinin ardından yeni bir sel alarmı verildiği duyuruldu. Dışişleri Bakanı Shishir Khamal, birkaç saat içinde kasabaların tamamen yok olduğunu belirterek felaketin boyutunu gözler önüne serdi.
Felaketin Boyutları ve Kurtarma Çalışmaları
Nepal polisi, ülke genelinde en az 359 kişinin hayatını kaybettiğini, 200'den fazla kişinin de yaralandığını açıkladı. Kayıpların sayısı ise henüz netlik kazanmadı. Başkent Katmandu'da ve çevresinde sel suları birçok mahalleyi etkisi altına alırken, bazı bölgelerde elektrik ve iletişim hatları kesildi. Nepal ordusu ve polis ekipleri, botlarla mahsur kalan vatandaşları tahliye etmek ve enkaz altında kalanları aramak için seferber oldu. Ancak yolların ve köprülerin büyük bölümünün hasar görmesi, kurtarma ekiplerinin bazı bölgelere ulaşmasını geciktiriyor.
Dışişleri Bakanı Shishir Khamal, düzenlediği basın toplantısında, 'Birkaç saat içinde kasabalar tamamen yok oldu. Bu, on yıllardır görmediğimiz bir felaket' ifadelerini kullandı. Bakan Khamal, uluslararası toplumdan yardım çağrısında bulunarak, özellikle helikopter ve su arıtma ekipmanı ihtiyacı olduğunu vurguladı. Nepal hükümeti, afet bölgelerinde acil yardım paketleri dağıtmaya başladı ancak ihtiyaç duyulan insani yardım miktarının çok daha fazla olduğu belirtiliyor.
Bhotekoshi Nehri'nde Yeni Tehdit: Oluşan Göl
Yetkililer, uydu görüntülerinin Bhotekoshi Nehri'nin yukarı kesimlerinde, muhtemelen bir heyelanın önünü kapatmasıyla bir göl oluştuğunu gösterdiğini açıkladı. Bu gölün, baraj görevi gören doğal setin yıkılması durumunda ani ve büyük bir sel baskınına yol açabileceği belirtiliyor. Nepal hükümeti, nehir kıyısındaki yerleşimlerde yaşayanları derhal tahliye etmeleri konusunda uyardı ve bölgeye güvenlik güçlerini sevk etti. Hidrologlar, gölün hacmi ve setin stabilitesi konusunda sürekli izleme yapıldığını, ancak riskin yüksek olduğunu ifade ediyor.
Asya Genelinde Etki ve İklim Değişikliği Bağlantısı
Bu felaket, Güney Asya'da muson mevsiminin yol açtığı yıkımın bir başka örneği olarak kayıtlara geçti. Bangladeş ve Hindistan'ın bazı bölgelerinde de etkili olan şiddetli yağışlar, bölgedeki nehirlerin taşmasına ve geniş çaplı sellere neden oldu. Uzmanlar, iklim değişikliğinin muson yağmurlarının şiddetini ve düzensizliğini artırdığını, bu tür aşırı hava olaylarının daha sık yaşanacağını belirtiyor. Nepal, coğrafi konumu ve kırılgan ekosistemi nedeniyle iklim değişikliğinin etkilerine karşı en savunmasız ülkelerden biri olarak değerlendiriliyor. Himalayalar'daki buzulların erimesi ve aşırı yağışlar, ülkedeki sel ve heyelan riskini artırıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Nepal'deki sel felaketi, Türkiye'nin doğal afetlere müdahale kapasitesini ve uluslararası insani yardım politikalarını bir kez daha gündemine taşıyabilir. Türkiye, geçmişte Pakistan ve Bangladeş'teki sel felaketlerinde olduğu gibi Nepal'e insani yardım ve arama kurtarma ekipleri göndermek suretiyle bölgesel bir aktör olarak sorumluluk üstlenebilir. Ayrıca, bu tür felaketler, Türkiye'nin de dahil olduğu iklim değişikliğiyle mücadele çabalarına ve afet risk yönetimi konusunda uluslararası işbirliğinin önemine dikkat çekiyor. Türkiye'nin bu alandaki deneyimini paylaşması ve bölgesel krizlere hızlı yanıt verme kapasitesi, dış politikasında insani diplomasi unsurunu güçlendirebilir.