Mısır Dışişleri Bakanı Bedr Abdulati, Pazar günü yaptığı açıklamada, Lübnan'da kalıcı istikrarın sağlanması için İsrail'in bölgeden "tamamen" çekilmesi gerektiğini belirtti. Abdulati'nin bu ifadeleri, Lübnan Meclis Başkanı Nebih Berri ile gerçekleştirdiği telefon görüşmesi sırasında dile getirildi. Görüşmede iki lider, Lübnan ve daha geniş bölgedeki son gelişmeleri ele aldı.
Gelişmenin arka planı
Mısır'ın bu açıklaması, İsrail ile Hizbullah arasında Kasım 2024'te varılan ateşkes anlaşmasının uygulanmasına ilişkin artan gerilimlerin ortasında geldi. Anlaşma uyarınca İsrail'in, Lübnan'ın güneyindeki işgal altındaki bölgelerden kademeli olarak çekilmesi ve Lübnan ordusunun bölgede konuşlanması öngörülüyordu. Ancak, ateşkesin ardından geçen haftalarda, İsrail'in geri çekilme takvimine uymadığı ve Hizbullah'ın yeniden yapılanma çabalarına devam ettiği yönünde haberler geliyor.
Görüşmede Abdulati, Mısır'ın Lübnan'ın egemenliğine, toprak bütünlüğüne ve güvenliğine verdiği desteği yineleyerek, siyasi istikrarın ancak tüm tarafların uluslararası kararlara uymasıyla sağlanabileceğini vurguladı. Ayrıca, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin 1701 sayılı kararına atıfta bulunan Abdulati, bu kararın tam olarak uygulanmasının bölgede kalıcı barış için kritik olduğunu ifade etti.
Bölgesel veya küresel boyut
Mısır'ın bu hamlesi, Kahire'nin bölgede artan arabuluculuk rolünün bir parçası olarak görülüyor. Mısır, özellikle Gazze'deki çatışmaların sona erdirilmesi ve Lübnan'daki siyasi tıkanıklığın aşılması için yoğun diplomatik çaba harcıyor. Abdulati-Berri görüşmesi, Mısır'ın, Lübnan'da devam eden siyasi boşluğun doldurulması ve cumhurbaşkanlığı seçimlerinin yapılması yönündeki çabalarının da bir yansıması.
Öte yandan, İsrail'in tamamen çekilmesi talebi, uluslararası toplumun da benzer şekilde dile getirdiği bir beklenti. ABD ve Fransa gibi ülkeler de İsrail'i, Lübnan topraklarından çekilme taahhüdüne uymaya çağırıyor. Ancak İsrail, Hizbullah'ın bölgedeki askeri varlığını sürdürmesi nedeniyle güvenlik endişelerini gerekçe göstererek çekilme takvimini yavaşlatıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'nin de yakından takip ettiği bir konudur. Türkiye, Lübnan'daki siyasi istikrarın sağlanması ve İsrail'in bölgeden çekilmesi konusunda Mısır ile benzer bir tutum sergilemektedir. Ankara, özellikle bölgedeki gerginliklerin artmasından endişe duymakta ve Lübnan'daki krizin Doğu Akdeniz'deki enerji kaynakları ve deniz yetki alanları üzerinde yaratabileceği etkileri yakından izlemektedir. Ayrıca, Lübnan'da istikrarın sağlanması, Türkiye'ye sığınan Suriyeli mültecilerin geri dönüşüne yönelik bölgesel planlar açısından da dolaylı önem taşımaktadır.
