Mısır vadeli işlemleri, 18 ayın en yüksek seviyesine ulaşarak ilk kez 5 doların üzerine çıktı. Bu yükselişin arkasında, ABD'de düzenlenen yıllık hasat turunun beklenenden zayıf sonuçlar vermesi ve küresel arz endişelerinin derinleşmesi yatıyor. Ziraat uzmanları ve yatırımcılar, bu durumun temel gıda maddesi olan mısırda gelecek dönemde daha da sıkı bir piyasa dengeleri oluşabileceğine işaret ettiğini belirtiyor.
ABD Hasat Turu Beklentileri Karşılamadı
ABD'nin Orta Batı bölgesinde her yıl düzenlenen Pro Farmer hasat turu, bu yıl mısır veriminin tahminlerin altında kalabileceğini gösterdi. Tur sonuçlarına göre, mısır tarlalarındaki koçan boyutlarının ve tane doluluk oranlarının normale göre daha düşük olduğu gözlemlendi. Bu durum, ülkenin önde gelen üretim bölgelerinde kuraklık ve aşırı sıcak hava koşullarının etkisini ortaya koyuyor.
Pro Farmer'ın önümüzdeki ay açıklanacak resmi verileri öncesinde, tur katılımcıları bazı bölgelerde verimde yüzde 10'a varan düşüşler olabileceği yönünde sinyaller aldı. Özellikle Iowa, Illinois ve Indiana gibi önemli üretim bölgelerinde toprak neminin yetersiz olduğu, bitkilerin stres altında olduğu rapor edildi. Bu gelişme, ABD Tarım Bakanlığı'nın (USDA) eylül ayında yayımlayacağı arz-talep dengesi raporu öncesinde piyasalarda tedirginlik oluşturdu.
Küresel Arz Endişeleri Fiyatları Destekliyor
Mısır fiyatlarındaki bu yükseliş, yalnızca ABD'deki verim kaybına bağlı değil. Güney Amerika'da, özellikle Brezilya ve Arjantin'de iklim koşullarındaki olumsuzluklar da mısır üretimini tehdit ediyor. La Nina etkisiyle bu yıl hasat sezonunun zayıf geçmesi, küresel stokların azalacağı beklentisini güçlendirdi. Ayrıca, Ukrayna'daki savaşın devam etmesi, bu ülkenin ihracat kapasitesindeki belirsizliği sürdürüyor ve Avrupa ile Orta Doğu pazarlarının alternatif tedarik arayışları fiyatları destekliyor.
Küresel gıda enflasyonuyla mücadele eden Merkez bankaları ve hükümetler, mısır gibi temel emtialardaki fiyat artışlarının gıda fiyatlarına yansımasından endişe ediyor. Uluslararası Hububat Konseyi (IGC) verilerine göre, dünya mısır üretimi bu sezon bir önceki döneme göre yüzde 2 azalabilir. Bu durum, özellikle mısırı hayvan yemi ve gıda sanayisinde yoğun olarak kullanan gelişmekte olan ülkeleri olumsuz etkileyebilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, mısırda büyük ölçüde dışa bağımlı bir ülke ve buğday ile arpanın ardından en çok ithal edilen tahıl ürünü olarak öne çıkıyor. Bu nedenle küresel mısır fiyatlarındaki artış, Türkiye'nin yem sanayisi ve dolayısıyla hayvancılık sektörü üzerinde doğrudan baskı oluşturabilir. Yetkililer, ithalat politikalarını gözden geçirme ve yerli üretimi artırma gibi önlemleri değerlendirmek zorunda kalabilir. Küresel gıda fiyatlarındaki hareketlilik, enflasyonla mücadelede ek bir zorluk yaratırken, Türkiye'nin tarımsal destekleme ve gıda arz güvenliği stratejilerini yeniden şekillendirmesi gerekebilir.
