Milan’daki yeni ABD Konsolosluğu inşaatını üstlenen Amerikan firması Caddell Construction’ın İtalya’daki kolu, işçi hakları ihlali iddialarıyla ilgili yargı denetimi altına alındı. Bugün bir yargıç, firmanın adli kontrol altında tutulmasına yönelik önceki kararı onayladı. Soruşturma, şantiyede düzensiz çalışma koşulları, düşük ücret ve fazla mesai gibi iddiaları kapsıyor. Reuters’ın incelediği belgelere göre, firma hakkındaki suçlamalar arasında işçilerin “modern kölelik” benzeri koşullarda çalıştırılması da yer alıyor. Mahkeme, firmanın ticari faaliyetlerine devam edebileceğini ancak adli bir denetçi tarafından izleneceğini belirtti.
Soruşturma ve Suçlamalar
İtalyan savcılığı, Caddell Construction’ın İtalyan yan kuruluşu Caddell Construction Co. S.p.A. hakkında soruşturma başlattı. Şirket, 2022 yılında Milan’ın Porta Nuova bölgesinde inşa edilecek yeni ABD Konsolosluğu’nun ana yüklenicisi olarak seçilmişti. Projenin toplam maliyeti 250 milyon dolar olarak açıklanmıştı. İddialara göre, şirket işçilere asgari ücretin altında ödeme yaptı, yasal çalışma saatlerini aştı ve iş güvenliği önlemlerini ihmal etti. Ayrıca, bazı işçilerin pasaportlarına el konulduğu ve serbest dolaşımlarının kısıtlandığı ileri sürüldü. Bu durum, İtalya’da “caporalato” olarak bilinen tarım sektörü dışında da görülen modern kölelik uygulamalarına benzetildi. Mahkeme, firmanın ticari faaliyetlerini sürdürebileceğini ancak adli bir gözetmen atandığını ve şirketin üç ayda bir rapor sunması gerektiğini hükmetti.
Caddell Construction yetkilileri, iddiaları reddederek şantiyede tüm yasal düzenlemelere uyulduğunu savundu. Şirket, soruşturmaya tam iş birliği yaptıklarını ve suçlamaların asılsız olduğunu belirtti. Ancak İtalyan işçi sendikaları, bu tür uygulamaların büyük inşaat projelerinde yaygın olduğunu ve daha sıkı denetim gerektiğini vurguladı. Sendikalar, özellikle yabancı şirketlerin İtalya’daki iş gücü piyasasında haksız rekabet yarattığını iddia etti.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Bu dava, uluslararası inşaat projelerinde işçi haklarının korunması açısından önemli bir emsal teşkil ediyor. ABD’nin diplomatik misyon inşaatlarında sık sık işçi hakları ihlalleri gündeme geliyor. 2016’da İstanbul’daki yeni ABD Konsolosluğu inşaatında da benzer iddialar ortaya atılmıştı. Caddell Construction, daha önce Port Moresby, Papua Yeni Gine’deki ABD Büyükelçiliği inşaatında da işçi hakları ihlalleriyle suçlanmıştı. Küresel çapta, büyük inşaat firmalarının taşeron kullanımı yoluyla işçi haklarını ihlal ettiği biliniyor. Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO), inşaat sektöründe kayıt dışı istihdam ve güvencesiz çalışma koşullarının yaygın olduğunu raporlamıştır. Milan’daki dava, ABD’nin yurtdışındaki inşaat projelerinde uyguladığı sözleşme şartlarının da sorgulanmasına yol açtı. ABD Dışişleri Bakanlığı, konuyla ilgili olarak İtalyan makamlarıyla iş birliği içinde olduklarını ve adli sürecin sonucunu beklediklerini açıkladı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye’de de Amerikan konsolosluk ve büyükelçilik inşaatlarında benzer işçi hakları ihlalleri yaşanmıştı. İstanbul’daki yeni ABD Konsolosluğu inşaatında 2016 yılında işçiler düşük ücret ve kötü çalışma koşullarını protesto etmişti. Milan’daki dava, Türkiye’deki yabancı misyon inşaatlarında çalışan işçilerin haklarının korunması için emsal oluşturabilir. Ayrıca, Türk inşaat firmalarının yurtdışında üstlendiği projelerde de benzer denetim mekanizmalarının uygulanması gündeme gelebilir. Bu gelişme, Türkiye’nin işçi hakları standartlarını yükseltme ve uluslararası sözleşmelere uyum konusundaki çabalarına dolaylı katkı sağlayabilir.
