ABD'de 2028 başkanlık seçimleri için henüz resmi bir adaylık açıklanmamış olsa da, özellikle Cumhuriyetçi Parti'de ön plana çıkan isimler arasında Florida Senatörü Marco Rubio'nun şansı, Ohio Senatörü JD Vance'i geride bıraktı. Siyasi bahis piyasalarında Rubio'nun oranları yükselirken, Vance'in popülaritesi görece geriledi. Demokratlar cephesinde ise Kamala Harris, Gavin Newsom ve Josh Shapiro gibi isimler öne çıkıyor.
Gelişmenin arka planı
Marco Rubio, 2016 başkanlık yarışında Donald Trump'a karşı yarışmış ancak başarısız olmuştu. O dönemden bu yana Senato'da etkili bir figür haline gelen Rubio, özellikle dış politika ve göç konularında sert tutumuyla biliniyor. JD Vance ise 2022'de Senato'ya seçilmiş ve Trump'ın sadık müttefiki olarak tanınıyor. Vance'in "Hillbilly Elegy" adlı kitabıyla geniş kitlelere ulaşmasına rağmen, son dönemdeki baza tartışmalı çıkışları desteğini zayıflatmış olabilir.
Siyasi gözlemciler, Rubio'nun Latin kökenli olmasının ve Florida gibi kritik bir eyaleti temsil etmesinin avantaj sağladığını belirtiyor. Ayrıca Rubio, İran ve Çin konusunda sert duruşuyla neocon kanadın desteğini alıyor. Vance ise daha popülist ve izolasyonist bir çizgide, bu da geleneksel Cumhuriyetçi seçmenlerin bir kısmını rahatsız ediyor.
Bölgesel veya küresel boyut
ABD başkanlık yarışı, küresel dengeleri doğrudan etkileyen bir süreç. Rubio'nun olası adaylığı, özellikle Latin Amerika ve Asya-Pasifik bölgesinde yankı uyandıracak. Rubio, Küba kökenli olması nedeniyle Küba ve Venezuela'ya yönelik sert yaptırımları savunuyor. Ayrıca Çin'e karşı ticaret savaşını derinleştirme vaadinde bulunuyor. Vance ise Ukrayna'ya yardımı sorgulayan ve NATO'nun rolünü eleştiren çıkışlarıyla biliniyor.
Demokratlar cephesinde ise adaylık yarışı henüz netleşmiş değil. Kamala Harris, Başkan Yardımcısı olarak dezavantajlı olsa da, Kaliforniya Valisi Gavin Newsom ve Illinois Valisi J.B. Pritzker gibi isimler öne çıkıyor. Seçimlerin 2028'de yapılması planlansa da, 2024 seçimlerine iki yıldan az bir süre kala bu erken spekülasyonlar, partilerin stratejilerini şekillendiriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD başkanlık yarışının erken sinyalleri, Türkiye açısından da izlenmesi gereken bir konu. Marco Rubio, Senato'da Türkiye'ye yönelik bazı yaptırım önerilerine destek vermiş, özellikle S-400 konusunda sert tutum sergilemişti. Vance ise daha izolasyonist çizgisiyle Türkiye'ye doğrudan müdahaleyi savunmasa da, NATO'nun geleceği konusundaki belirsizlikler Ankara'yı endişelendirebilir. Her iki adayın da Türkiye-ABD ilişkilerinde yeni bir sayfa açma potansiyeli düşük görünüyor. Öte yandan, seçim sürecinin uzun soluklu olması, Türkiye'nin ABD ile ilişkilerde kısa vadede büyük bir değişim beklememesi gerektiğini gösteriyor.
