İngiltere'nin kuzeybatısında, Manchester yakınlarındaki Makerfield seçim bölgesinde 18 Haziran'da yapılacak ara seçim, ülke siyasetinde deprem etkisi yaratmaya aday. Sadece 75 bin seçmenin oy kullanacağı bu yerel oylama, Başbakan Rishi Sunak'ın geleceğini doğrudan etkileyebilir. İşçi Partisi'nin tarihsel olarak kalesi olan bölgede, Muhafazakâr Parti'nin oy kaybı ve Reform UK gibi yeni partilerin yükselişi, seçimi kritik hale getiriyor.
Makerfield Neden Önemli?
Makerfield, 2010'dan beri İşçi Partisi milletvekili Yvonne Fovargue tarafından temsil ediliyordu. Fovargue'nun 2022'de istifa etmesiyle boşalan koltuk için yapılacak ara seçim, partilerin güç dengelerini test etmek açısından büyük anlam taşıyor. Son yerel seçimlerde İşçi Partisi bu bölgede yüzde 52 oy almıştı. Ancak Muhafazakâr Parti'nin ulusal anketlerdeki düşüşü ve Brexit sonrası ortaya çıkan siyasi kutuplaşma, bu kez tabloyu değiştirebilir.
Analistlere göre Muhafazakâr Parti'nin oyları, özellikle göç ve ekonomik kriz nedeniyle Reform UK'ye kayıyor. 2019 genel seçimlerinde Makerfield'da Muhafazakârlar yüzde 36, İşçi Partisi ise yüzde 54 oy almıştı. Ancak bugünkü anketler, İşçi Partisi'nin oyunu yüzde 58'e çıkarabileceğini, Muhafazakârların ise yüzde 22'ye gerileyebileceğini gösteriyor.
Seçim sürecinde başrollerden biri de Reform UK lideri Richard Tice. Parti, Brexit yanlısı ve göç karşıtı söylemlerle Muhafazakâr tabanı eritiyor. Tice, "Makerfield, İngiltere'nin unutulmuş insanlarının sesini duyuracağı yer" diyerek seçimi ulusal bir referanduma dönüştürmeye çalışıyor.
Küresel ve Bölgesel Boyut
Makerfield'da alınacak sonuç, Birleşik Krallık genelinde iktidarın el değiştireceği sinyali olarak da okunabilir. 2024 genel seçimlerine 12 ay kala, Muhafazakâr Parti'nin bir ara seçimde hezimete uğraması, Sunak'ın liderliğini sorgulatabilir. Bazı Muhafazakâr milletvekilleri, partinin oylarının Reform UK'ye kaçması halinde Sunak'ın istifa etmesi gerektiğini öne sürüyor.
İşçi Partisi lideri Keir Starmer, seçimi "hükümetin başarısızlığına karşı bir referandum" olarak nitelendirdi. Starmer, "Makerfield halkı, 14 yıllık Muhafazakâr iktidarın ardından değişim istiyor" dedi. Seçim sonucu, İngiltere'nin Avrupa Birliği ile ilişkilerinde de yeni bir dönemin kapısını aralayabilir. Brexit sonrası Avrupa ile ticari bağları onarma sözü veren İşçi Partisi'nin güçlenmesi, Brüksel ile yeni bir sayfa açılmasına yol açabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Makerfield seçimi doğrudan Türkiye'yi ilgilendirmese de, İngiltere'de iktidar değişikliği potansiyeli Türk-İngiliz ilişkilerini etkileyebilir. İşçi Partisi'nin iktidara gelmesi durumunda, Türkiye'nin AB ile ilişkileri ve Brexit sonrası ticari ortaklıklar yeniden şekillenebilir. Ayrıca, İngiltere'deki aşırı sağ partilerin yükselişi, Avrupa genelinde yabancı düşmanlığı ve İslam karşıtlığı trendlerini besleyebilir. Bu nedenle gelişme, Türk diasporası ve Türkiye'nin Avrupa'daki imajı açısından da izlenmeli.