Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, 2024 yılında Beşşar Esad rejiminin devrilmesinin ardından Suriye'nin başkenti Şam'a ayak basan ilk Avrupalı devlet başkanı oldu. Macron'un beklenmedik ziyareti, Fransa'nın savaş sonrası Suriye'de yeniden nüfuz kazanma çabalarının bir parçası olarak yorumlanıyor. Cumhurbaşkanlığı kaynakları, ziyaretin güvenlik risklerine rağmen gerçekleştirildiğini ve Macron'un yeni Suriye yönetimiyle doğrudan temas kurmayı hedeflediğini belirtti.
Macron'un Şam ziyareti: Beklenmedik bir adım
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, dün akşam saatlerinde Şam'a indi. Macron'u havaalanında Suriye'nin geçiş hükümetinin Dışişleri Bakanı karşıladı. Ziyaret, güvenlik endişeleri nedeniyle son ana kadar gizli tutuldu. Elysee Sarayı'ndan yapılan açıklamada, Macron'un Suriye'nin toprak bütünlüğü ve egemenliğine saygı duyulması gerektiğini vurgulayacağı, ayrıca Fransa'nın yeniden inşa sürecinde Suriye'ye destek vermeye hazır olduğunu ileteceği belirtildi.
Fransa, Suriye iç savaşı boyunca muhalif gruplara diplomatik ve lojistik destek sağlamış, Esad rejimine karşı sert bir tavır almıştı. Esad'ın devrilmesiyle birlikte Paris, Şam'da etkili bir aktör olmayı hedefliyor. Uzmanlar, Macron'un ziyaretinin Fransa'nın Suriye'deki insani krize dikkat çekmek ve bölgede istikrarı sağlamak için adımlar atması açısından önemli olduğunu vurguluyor.
Bölgesel ve küresel boyut: Avrupa'nın Suriye açılımı
Macron'un ziyareti, Avrupa Birliği'nin savaş sonrası Suriye'ye yönelik politikasında bir dönüm noktası olarak görülüyor. AB, bugüne kadar Esad karşıtı grupları desteklemiş, ancak rejim değişikliğinin ardından yeni yönetimle diyaloğu nasıl kuracağı konusunda net bir çizgi belirlememişti. Fransa, Almanya ve İngiltere ile birlikte hareket ederek, Suriye'nin yeniden imarı için bir uluslararası konferans düzenlenmesi çağrısı yapıyor.
Rusya ve İran'ın Suriye'de azalan etkisi, Batılı ülkeler için yeni bir fırsat penceresi açtı. Özellikle Fransa, tarihsel bağları ve Arap dünyasındaki nüfuzunu kullanarak bölgede yeniden söz sahibi olmayı hedefliyor. Ancak Suriye'nin kuzeyinde devam eden çatışmalar, DEAŞ'ın yeniden canlanma riski ve ekonomik kriz, ziyaretin sembolik boyutunun ötesine geçmesini zorlaştırabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Suriye'de istikrarın sağlanmasını yakından takip ediyor. Macron'un ziyareti, Ankara'nın PKK/YPG ve DEAŞ ile mücadele stratejisi açısından önemli sonuçlar doğurabilir. Fransa'nın, Türkiye'nin güvenlik kaygılarını dikkate alarak Suriye'nin kuzeyinde bir tampon bölge oluşturulması fikrine sıcak bakması, ikili ilişkilerde yeni bir sayfa açılmasını sağlayabilir. Ayrıca, Suriye'nin yeniden inşasına yönelik uluslararası fonların yönetiminde Türkiye'nin rolü, Avrupa'daki Suriyeli mültecilerin geri dönüş sürecini hızlandırabilir. Ankara, bu süreçte sahada etkin olmak için diplomatik girişimlerini artırmalı.