ABD Senatosu’nun kıdemli isimlerinden Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham’ın geçirdiği kalp krizi sonucu hayatını kaybetmesi, Güney Karolina eyaletindeki Senato yarışını kökünden değiştirdi. Graham’ın 2026’da sona erecek olan altı yıllık döneminin ortasında gelen bu ani ölüm, eyalette özel bir seçim yapılmasını zorunlu kıldı. Demokratlar uzun süredir Cumhuriyetçi kaleye dönüşen Güney Karolina’da bir fırsat yakalarken, Cumhuriyetçi Parti yeni bir aday bulma telaşına düştü.
Lindsey Graham’ın mirası ve seçim yarışının arka planı
Lindsey Graham, 2003 yılından bu yana ABD Senatosu’nda Güney Karolina’yı temsil ediyordu. Cumhuriyetçi Parti içinde özellikle dış politika ve savunma konularında etkili bir isim olan Graham, ABD’nin Ortadoğu politikalarında önemli roller üstlenmişti. Ancak son yıllarda eski Başkan Donald Trump ile arasındaki soğukluk, onu parti içinde tartışmalı bir figür haline getirmişti. 2024 başkanlık seçimlerinde Trump’a rakip olabilecek isimler arasında anılan Graham, beklenmedik ölümüyle siyasi kariyerini noktaladı.
Graham’ın ölümü, Güney Karolina’nın siyasi dengelerini değiştirecek bir boşluk yarattı. Eyalet son yıllarda Cumhuriyetçilere oy veren bir yapıya sahip olsa da, 2020 başkanlık seçimlerinde Trump’ın eyaletteki oy oranı yüzde 55’te kalmış, Biden yüzde 43 oy almıştı. Bu durum, eyaletteki Cumhuriyetçi üstünlüğün mutlak olmadığını gösteriyor. Demokratlar, özellikle kadın ve genç seçmenler arasında popüler olan pediatri doktoru Annie Andrews ile bu boşluğu değerlendirmeyi umuyor. Andrews, 2022’de Temsilciler Meclisi için yarışmış ancak kaybetmişti. Şimdi ise daha büyük bir sahneye çıkmaya hazırlanıyor.
Cumhuriyetçi cephede ise aday bulmak zor olabilir. Parti içinde Graham’ın yerini almak isteyen birkaç isim öne çıkıyor: Eski Vali Nikki Haley, eyalet bu kadar kısa sürede bir yarışa girmeye sıcak bakmıyor. Temsilciler Meclisi üyelerinden Nancy Mace ve Ralph Norman ise potansiyel adaylar arasında. Ancak bu isimlerin hepsi, özellikle Trump destekçileri arasında farklı seviyelerde kabul görüyor. Seçim sürecinin hızlı ilerleyeceği ve partinin ön seçim yapma ihtimali güçlü.
Yerel ve ulusal boyut: Cumhuriyetçiler ve Demokratlar için stratejik önemi
Bu özel seçim, yalnızca Güney Karolina için değil, tüm ABD siyaseti için önemli bir test olacak. ABD Senatosu’nda 100 sandalyenin bulunduğu yapıda, her iki parti de çoğunluğu elde etmek için büyük mücadele veriyor. Şu anda Demokratlar 51 sandalyeyle (başkan yardımcısının oyu dahil) çoğunluğa sahip. Cumhuriyetçiler ise 49 sandalyeye sahip. Graham’ın koltuğu Cumhuriyetçiler için kritik; kaybedilmesi halinde çoğunluk daha da zorlaşacak.
Annie Andrews’un adaylığı, Demokrat Parti’nin güney eyaletlerinde yeniden canlanma stratejisinin bir parçası. Parti, özellikle sağlık hizmetlerine erişim ve eğitim gibi konularda seçmenleri etkilemeyi hedefliyor. Andrews’un bir doktor olarak sağlık politikalarındaki uzmanlığı, bu alanda güçlü bir kampanya yürütmesine olanak tanıyabilir. Ancak Cumhuriyetçi kalelerde Demokratların kazanması her zaman zor olmuştur. 2020’deki başkanlık seçimlerinde Biden’ın Güney Karolina’yı alamaması, eyaletin kırmızı çizgisini koruduğunu gösteriyor.
Cumhuriyetçi adayın kim olacağı, kampanyanın gidişatını belirleyecek. Eğer Trump destekli bir aday çıkarsa, seçim daha da kutuplaşacak. Trump’ın eyaletteki etkisi hala güçlü; ancak bazı Cumhuriyetçi seçmenler, Trump’ın agresif siyasetinden yorulmuş olabilir. Bu da merkez sağ bir adayın daha avantajlı olabileceği anlamına geliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Lindsey Graham, ABD Senatosu Dış İlişkiler Komitesi’nin önemli üyelerinden biriydi ve Türkiye’ye yönelik yaptırımlar konusunda sert tutumuyla biliniyordu. Özellikle S-400 krizi sırasında Türkiye’ye CAATSA yaptırımlarının uygulanmasını desteklemişti. Graham’ın ölümü, ABD Senatosu’nda Türkiye karşıtı sesi biraz olsun zayıflatabilir. Ancak yeni seçilecek senatörün Türkiye politikası henüz bilinmediğinden, Ankara için belirsizlik devam ediyor. Güney Karolina’da Türkiye ile doğrudan ticari bağlar sınırlı olsa da, ABD’nin genel dış politikasındaki bu değişim, Türkiye’nin NATO müttefiki olarak ilişkilerini yeniden değerlendirme fırsatı yaratabilir. Seçim sonucu ne olursa olsun, Ankara’nın senatodaki yeni dengeleri yakından takip etmesi gerekecek.
