Kuzey Kore lideri Kim Jong-un, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'e doğum günü dolayısıyla bir kutlama mesajı göndererek 'değişmez destek' mesajı verdi. Kuzey Kore Devlet Haber Ajansı (KCNA) tarafından yayımlanan mesajda Kim, Putin'e en içten tebriklerini ileterek, Rusya'nın Ukrayna'daki savaşında Moskova'nın yanında olduğunu yineledi. Bu mesaj, iki ülke arasındaki stratejik ortaklığın derinleştiği bir dönemde geldi.
İki lider arasındaki ilişkilerin arka planı
Kim Jong-un ile Putin arasındaki ilişkiler, özellikle Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinin ardından hızla gelişti. Eylül 2023'te Kim, Rusya'nın doğusundaki Vostoçni Uzay Üssü'nde Putin ile bir araya gelmiş ve görüşmede askeri işbirliği ve teknoloji transferi konuları ele alınmıştı. O tarihten bu yana Kuzey Kore, Rusya'ya topçu mühimmatı ve füze sistemleri tedarik etmekle suçlanıyor. Batılı istihbarat kaynakları, Kuzey Kore'nin Rusya'ya milyonlarca top mermisi gönderdiğini iddia ediyor. Buna karşılık Rusya'nın da Kuzey Kore'ye uydu ve füze teknolojisi konusunda yardım sağladığı öne sürülüyor.
Kim'in mesajı, Putin'in 7 Ekim'de kutlanan doğum gününe denk geldi. KCNA'nın haberine göre Kim, mesajında "Rusya'nın haklı davasında her zaman yanınızda olacağız" ifadelerini kullandı. Ayrıca iki ülke arasındaki 'kapsamlı stratejik ortaklık' anlaşmasına atıfta bulunarak, bu ortaklığın bölgesel istikrar ve güvenlik için önemine vurgu yaptı. Mesajda Putin'e sağlık ve başarı dilekleri de yer aldı.
Bölgesel ve küresel yansımalar
Kuzey Kore ile Rusya arasındaki yakınlaşma, başta ABD olmak üzere Batılı ülkeler tarafından kaygıyla izleniyor. Washington, Pyongyang'ın Moskova'ya silah sevkiyatının BM Güvenlik Konseyi kararlarını ihlal ettiğini belirtiyor. Buna karşın Rusya ve Kuzey Kore, askeri işbirliğinin uluslararası hukuka uygun olduğunu savunuyor. Çin de bölgedeki dengeleri gözeterek bu ortaklığa temkinli yaklaşıyor.
Öte yandan, Kuzey Kore'nin Rusya'ya desteği, Pyongyang'ın uluslararası izolasyonunu kırma çabası olarak da değerlendiriliyor. Rusya'nın BM Güvenlik Konseyi'nde Kuzey Kore'ye yönelik yaptırımları veto etmesi, Pyongyang için önemli bir diplomatik kazanım. İki ülke arasındaki askeri ve ekonomik işbirliğinin önümüzdeki dönemde daha da artması bekleniyor. Ayrıca Kuzey Kore'nin Rusya üzerinden uydu fırlatma teknolojisi edinmesi, bölgesel güvenlik açısından risk oluşturuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Karadeniz'e komşu bir ülke olarak Rusya-Ukrayna savaşının bölgesel etkilerini yakından takip ediyor. Kuzey Kore'nin Rusya'ya askeri destek sağlaması, savaşın seyrini ve süresini etkileyerek Karadeniz'deki istikrarsızlığı artırabilir. Bu durum, Türkiye'nin enerji güvenliği ve tahıl koridoru gibi kritik çıkarlarını olumsuz etkileyebilir. Ayrıca Türkiye, NATO üyesi olarak Kuzey Kore-Rusya yakınlaşmasını dikkatle izlemekte; ancak denge politikası gereği doğrudan bir taraf olmaktan kaçınıyor. Orta Vadede, bu ittifakın Asya-Pasifik'te yeni bir gerilim hattı oluşturması ve Türkiye'nin bölgesel müttefikleriyle ilişkilerini etkilemesi muhtemel.
