Londra'nın göz bebeği olan Kraliyet Parkları, yüzyıllardır İngiltere'nin başkentine gelen ziyaretçilerin ve yerli halkın en sevdiği kaçış noktalarından biri. Ancak bu parkların en ikonik sakinleri olan geyikler, son dönemde hem yetkilileri hem de ziyaretçileri endişelendiren bir konu haline geldi. Richmond Park, Bushy Park ve Greenwich Park'ta özgürce dolaşan bu görkemli hayvanlar, masum bir eylem gibi görünen "besleme" davranışının aslında ne kadar tehlikeli sonuçlar doğurabileceğini gözler önüne seriyor. Kraliyet Parkları yönetimi, hem insanların hem de geyiklerin güvenliği için yaptığı uyarılarla, bu alışkanlığın ciddi riskler taşıdığını vurguluyor.
Gelişmenin Arka Planı: Geyikler ve İnsanlar Arasındaki Hassas Denge
Kraliyet Parkları'ndaki geyikler, 17. yüzyıldan bu yana bu alanlarda serbestçe yaşayan ve sayıları yaklaşık bin iki yüz olarak bilinen kızıl geyik ve alageyik türlerinden oluşuyor. Bu parklar, sadece şehir içinde yeşil bir vaha olmanın ötesinde, bu hayvanlar için doğal bir yaşam alanı işlevi görüyor. Ancak artan ziyaretçi sayısı ve özellikle sosyal medyada paylaşılan geyik fotoğrafları, insanları bu hayvanlarla daha yakın temasa teşvik ediyor. Uzmanlar, geyiklerin doğal beslenme alışkanlıklarının bozulmasının, onların sindirim sistemlerinde ciddi sorunlara yol açabileceğini belirtiyor. Özellikle ekmek, bisküvi veya meyve gibi insan gıdaları, geyikler için besin değeri taşımamakla kalmıyor, aynı zamanda şişkinlik, asidoz ve hatta ölüme neden olabiliyor.
Kraliyet Parkları yetkilileri, geyiklerin insanlarla olan etkileşimlerinde agresifleşme riskine de dikkat çekiyor. Özellikle üreme dönemi olan sonbahar aylarında erkek geyikler, bölgelerini savunma konusunda aşırı hassas hale geliyor. Bu dönemde yiyecek sunan bir kişiye yönelik saldırılar nadir değil. Geçmişte yaşanan olaylarda, geyiklerin boynuzlarıyla yaraladığı ziyaretçiler hastaneye kaldırılmıştı. Ayrıca dişi geyikler, yavrularını koruma içgüdüsüyle insanlara karşı daha savunmacı bir tutum sergiliyor. Bu nedenle park görevlileri, "Lütfen geyikleri beslemeyin, onlara yiyecek vermeyin ve daima en az 50 metre mesafe bırakın" uyarısını sıklıkla tekrarlıyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut: Kentle İç İçe Yaşayan Yaban Hayatı
Bu durum yalnızca Londra'nın değil, dünya genelinde kentleşme ile yaban hayatının iç içe geçtiği tüm büyük şehirlerin ortak sorunu. New York'taki geyik popülasyonu, Münih'teki İngiliz Bahçesi'ndeki koyunlar veya Japonya'nın Nara kentindeki geyikler, insanlarla aynı yaşam alanını paylaşmanın getirdiği zorlukları temsil ediyor. Bu hayvanların doğal davranışları, insan müdahaleleriyle bozulduğunda hem ekosistem dengesi hem de güvenlik açısından ciddi tehditler oluşturabiliyor. Örneğin Nara'da şehirde yaşayan geyikler, turistlerin beslemesine alışmış durumda ve bu durum, hayvanların doğal beslenme alışkanlıklarını tamamen değiştirmiş durumda. Benzer bir durum, İngiltere'nin diğer tarihi parklarında da gözlemleniyor.
Uzmanlar, bu tür sorunların çözümü için halkın bilinçlendirilmesinin kritik önem taşıdığını vurguluyor. Kraliyet Parkları'nın resmi web sitesinde ve park girişlerinde bulunan uyarı tabelalarında, "Geyikler vahşi hayvanlardır; onlara yaklaşmak, beslemek veya rahatsız etmek tehlikelidir" ifadesi yer alıyor. Ayrıca ziyaretçilere fotoğraf çekerken dikkatli olmaları, selfie çubuğu kullanmamaları ve flaş kullanmamaları tavsiye ediliyor. Bu önlemler, hem geyiklerin strese girmesini engelliyor hem de olası bir saldırı anında panik yaşanmasına neden olacak anları ortadan kaldırıyor. Park yetkilileri, ayrıca geyiklerin beslenme alanlarına yakın yerlerde piknik yapılmaması ve çöplerin düzenli olarak toplanması gerektiğini hatırlatıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu haber, Türkiye'de özellikle kent ormanları ve milli parklarda yaşanan benzer sorunlara ışık tutması açısından önem taşıyor. Özellikle İstanbul'daki Belgrad Ormanı, Ankara'daki Atatürk Orman Çiftliği ve son yıllarda popülerleşen yaban hayatı gözlem alanlarında, karaca ve yaban domuzu gibi türlerin insanlarla karşılaşma sıklığı artıyor. Türkiye'de de ziyaretçilerin bu hayvanları besleme eğilimi, hem hayvanların doğal davranışlarını bozuyor hem de ciddi kazalara yol açabiliyor. Bu nedenle, Kraliyet Parkları'nın uyguladığı bilgilendirme ve uyarı sistemi, Türkiye'deki ilgili kurumlara örnek teşkil edebilecek nitelikte. Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü'nün, benzer bir farkındalık kampanyası başlatması, hem ekosistemin korunmasına hem de vatandaşların güvenliğine katkı sağlayacaktır.
