Birleşik Krallık'ta yaşayan 51 yaşındaki Lesley Goodburn, köpeği Gertie sayesinde meme kanserine yakalandığını erken fark etti. Goodburn, 2019 yılında köpeğinin ısrarla göğsüne bastırması ve endişeli davranışları üzerine doktora gitti ve yapılan tetkiklerde erken evre meme kanseri olduğu tespit edildi. Hemen tedaviye başlayan Goodburn, şimdi hikâyesini anlatarak diğer kadınları düzenli olarak kendi kendine muayene yapmaya teşvik ediyor.
Gertie'nin olağanüstü davranışı
Goodburn, Gertie'nin bir gün kucağında uyurken aniden patisini göğsüne bastırdığını ve sızlanmaya başladığını anlatıyor. İlk başta bunu önemsemeyen Goodburn, Gertie'nin bu davranışı birkaç gün tekrarlaması üzerine bir parça et fark etti. Doktoruna gittiğinde yapılan mamografi ve ultrason sonucunda 2 santimetrelik bir tümör tespit edildi. Goodburn, "Gertie gerçek bir kahraman. O olmasaydı kanserim muhtemelen çok daha ilerlemiş olacaktı ve tedavisi çok daha zor olacaktı" dedi.
Köpeklerin koku alma duyusu ve kanser tespiti
Bilimsel araştırmalar, köpeklerin son derece güçlü koku alma duyuları sayesinde bazı kanser türlerini koklayarak tespit edebildiğini gösteriyor. Köpekler, kanser hücrelerinin yaydığı uçucu organik bileşikleri algılayabiliyor. İngiltere'deki Tıbbi Dedeksiyon Köpekleri (Medical Detection Dogs) adlı kuruluş, köpekleri prostat, mesane ve meme kanseri gibi hastalıkları koklama konusunda eğitiyor. Kuruluşun kurucusu Dr. Claire Guest, "Köpekler, sahiplerindeki küçük değişiklikleri fark etme konusunda inanılmaz bir yeteneğe sahip. Gertie'ninki gibi hikâyeler, bu hayvanların erken teşhiste potansiyelini gösteriyor" dedi.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Gertie'nin hikâyesi, tıbbi alanda hayvan destekli teşhis yöntemlerinin potansiyelini bir kez daha gündeme getiriyor. Türkiye'de de benzer çalışmalar yapılmakla birlikte, köpeklerin kanser tespitinde kullanımı henüz yaygınlaşmamıştır. Erken teşhis için kendi kendine muayene ve düzenli kontrol alışkanlığı, meme kanseri ölümlerini azaltmada en etkili yollardan biridir. Sağlık Bakanlığı ve sivil toplum kuruluşları, toplumda farkındalık yaratmak için bu tür hikâyeleri kampanyalarda kullanabilir. Türkiye'de her yıl yaklaşık 25 bin kadın meme kanserine yakalanmakta; erken teşhis, tedavi başarısını büyük ölçüde artırmaktadır.
