Kolombiya'nın batısında meydana gelen 5,6 büyüklüğündeki depremde, bir kadının son anında kör köpeğini korumak için üzerine kapandığı ve yaşamını yitirdiği ortaya çıktı. Yetkililer, depremin merkez üssünün Risaralda bölgesindeki Santa Rosa de Cabal kasabası olduğunu ve en az 14 kişinin hayatını kaybettiğini, 30'dan fazla kişinin yaralandığını açıkladı. Olay, yerel halkı ve hayvanseverleri derinden üzerken, arama kurtarma ekipleri enkaz altında kalan evcil hayvanlar için de çalışmalarını sürdürüyor.
Son anında fedakarlık: Kadın ve kör köpeği
Depremin vurduğu Santa Rosa de Cabal'da, 62 yaşındaki Luz Marina Giraldo'nun, evinin çökmesi sırasında 8 yaşındaki kör köpeği 'Estrella'yı korumak için üzerine kapandığı belirlendi. Enkaz kaldırma çalışmaları sırasında, kadının cesedi ile köpeğin yan yana bulunduğu ve köpeğin sağ olarak kurtarıldığı bildirildi. Giraldo'nun komşuları, kadının hayatı boyunca sokak hayvanlarına baktığını ve Estrella'yı yavruyken sahiplendiğini söyledi.
Olay, sosyal medyada geniş yankı uyandırdı. #LuzMarina ve #Estrella etiketleri kısa sürede trend listelerine girdi. Kullanıcılar, kadının fedakarlığını överken, köpeğin sağlık durumunun iyi olduğu ve yerel bir veteriner kliniğinde tedavi altına alındığı açıklandı. Kolombiya Devlet Başkanı Gustavo Petro, yaptığı açıklamada Giraldo'nun 'Kahramanlık örneği' olduğunu söyledi.
Depremde son durum ve umut arayışı
Geçtiğimiz Salı günü meydana gelen deprem, bölgedeki birçok binayı yerle bir etti. Arama kurtarma ekipleri, enkaz altında kalanları kurtarmak için yoğun çaba harcarken, bazı aileler hâlâ kayıp olan yakınları için umutlarını koruyor. Depremin ardından 20'den fazla artçı sarsıntı meydana geldi ve yetkililer, vatandaşları hasarlı binalara girmemeleri konusunda uyardı.
Ulusal Afet Risk Yönetimi Birimi (UNGRD) tarafından yapılan açıklamada, depremde 200'den fazla evin hasar gördüğü, 10'unun ise tamamen yıkıldığı duyuruldu. Bölgedeki otellerde ve okullarda geçici barınma merkezleri kuruldu. Enkaz altında kalan evcil hayvanlar için de ayrı bir arama çalışması başlatıldı. Ekipler, ses dinleme cihazları ve termal kameralar kullanarak hayvanları bulmaya çalışıyor. Gönüllü hayvanseverler, bölgeye mama ve ilk yardım malzemesi taşıyor.
Bölgesel ve küresel boyut: Deprem kuşağında zorlu sınav
Kolombiya, Pasifik Ateş Çemberi olarak bilinen ve dünyadaki depremlerin büyük bir kısmının yaşandığı kuşak üzerinde yer alıyor. Ülke, 1999'daki 6,2 büyüklüğündeki Eje Cafetero depreminde yaklaşık bin kişinin ölümüne tanık olmuş, o tarihten bu yana yapı inşaat yasalarını sıkılaştırmıştı. Ancak kırsal bölgelerdeki yapıların hâlâ eski standartlarda olması, can kaybını artıran temel etken olarak gösteriliyor.
Deprem ayrıca, Latin Amerika genelinde doğal afetlere karşı dirençsizliği yeniden gündeme getirdi. Bölge ülkeleri, deprem, volkanik patlama ve tsunami gibi doğal afetlere sıklıkla maruz kalmasına rağmen, erken uyarı sistemleri ve kentsel dönüşüm projeleri konusunda yetersiz kalıyor. Uzmanlar, iklim değişikliğinin de etkisiyle benzer felaketlerin daha sık yaşanabileceğine dikkat çekiyor. Bu durum, uluslararası toplumun bölge ülkelerine daha fazla teknik ve mali destek sağlaması gerektiğini ortaya koyuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Kolombiya'daki deprem, Türkiye'nin de içinde bulunduğu deprem kuşağındaki ülkelerin kırılganlığını bir kez daha hatırlatıyor. 6 Şubat 2023'teki Kahramanmaraş depremlerinde yaşanan büyük yıkımın ardından Türkiye, arama kurtarma kapasitesini artırmış ve uluslararası yardım tecrübesi kazanmıştı. Bu birikim, Kolombiya'ya yönelik yardım çalışmalarında da kullanılabilir; ancak şu ana kadar iki ülke arasında somut bir iş birliği gündeme gelmedi. Türkiye'nin, deprem sonrası erken uyarı sistemleri ve kentsel dönüşüm konusundaki deneyimlerini Latin Amerika ülkeleriyle paylaşması, hem bölgesel dayanışmayı güçlendirir hem de Ankara'nın küresel bir aktör olarak itibarına katkı sağlar. Ayrıca, bu tür felaketlerin ardından yaşanan insani krizler, Türk Kızılay gibi kuruluşların uluslararası faaliyetleri için yeni fırsatlar doğurabilir.
