Japonya'nın en büyük varlık yöneticilerinden Mitsubishi UFJ Asset Management, ülkede yaşanan kur krizine karşı Japonya Merkez Bankası'nın (BoJ) beklenenden çok daha büyük bir faiz artırımına gidebileceği uyarısında bulundu. Şirket, bu hafta yayımladığı raporda, BoJ'un bu ay yapması beklenen faiz artışının, yenin değer kaybını ve Japon devlet tahvillerindeki satış baskısını durdurmakta yetersiz kalabileceğini, bu nedenle olağan dışı veya normalden büyük bir sıkılaştırma adımının gündeme gelebileceğini ifade etti.
Japonya'nın Faiz ve Kur İkilemi
Japon yeni, ABD Merkez Bankası'nın (Fed) agresif faiz artırımları ve Japonya'nın ultra gevşek para politikası arasındaki makasın açılmasıyla birlikte son aylarda tarihi seviyelere yaklaşan bir değer kaybı yaşıyor. BoJ, yıllardır süren negatif faiz politikasını Mart ayında sona erdirmiş olsa da, faizleri hala çok düşük seviyelerde tutarak yen üzerindeki baskıyı artırıyor. Yatırımcılar, Japonya ile ABD arasındaki faiz farkından yararlanmak için yen üzerinden borçlanıp dolar cinsinden varlıklara yöneliyor, bu da taşıma işlemleri (carry trade) olarak bilinen stratejiyle yenin zayıflamasını körüklüyor.
Mitsubishi UFJ Asset Management'ın baş stratejisti Kiyoshi Ishigane, raporunda, "Bir sonraki BoJ toplantısında 15 baz puanlık bir artış beklentisi hakim. Ancak bu, yatırımcıların yen satış trendini kırmaya yetmeyebilir. Bu nedenle, BoJ'un döngü dışı bir toplantıda ya da beklentilerin çok üzerinde bir faiz artırımı yapma ihtimali göz ardı edilmemeli" dedi. Uzmanlar, olası bir "jumbo" faiz artışının (25-50 baz puan) yenin toparlanmasına ve tahvil piyasasında istikrar sağlanmasına yardımcı olabileceğini ancak bunun da ekonomik büyümeyi yavaşlatma riski taşıdığını belirtiyor.
Küresel Etkiler ve Piyasalar
Japonya'nın faiz politikasında yaşanacak bir değişiklik, sadece yerel piyasaları değil, küresel finansal dengeleri de etkileyecek potansiyele sahip. Yen düşüşünün kontrol altına alınamaması, Asya'da rekabetçi devalüasyon riskini artırırken, ani bir faiz artışı ise taşıma işlemlerinin hızla çözülmesine ve küresel dalgalanmalara yol açabilir. Özellikle gelişmekte olan ülkeler, Japonya'dan çıkacak sermayenin yön değiştirmesiyle etkilenebilir. Ayrıca, Japonya'nın en büyük ticaret ortaklarından biri olan Çin, yenin değer kaybının ihracat rekabetine etkisini yakından izliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Japonya Merkez Bankası'nın faiz artırımına gitmesi, Türkiye gibi gelişmekte olan ülkeler için iki yönlü bir etki yaratabilir. Bir yandan, yen üzerindeki baskının azalmasıyla küresel risk iştahı artabilir ve Türkiye'ye yönelik portföy akımları hızlanabilir. Öte yandan, Japonya'da faizlerin yükselmesi, Japon yatırımcıların yurtdışı varlıklardan çekilmesine ve özellikle Türk tahvilleri gibi yüksek getirili enstrümanlardan çıkışa neden olabilir. Ayrıca, Japonya ile Türkiye arasındaki ticaret dengesi, yenin değerlenmesi durumunda Türkiye'nin ihracatını olumsuz etkileyebilir. Türkiye'nin mevcut cari açık sorunu ve dış finansman ihtiyacı göz önüne alındığında, BoJ'un atacağı adımlar yakından takip edilmelidir.
