İsveç Meteoroloji ve Hidroloji Enstitüsü (SMHI), ülkenin güney kesimleri için yayımladığı yüksek sıcaklık uyarısını genişleterek süresini uzattı. Yetkililer, özellikle geceleri de sıcaklıkların düşmemesi nedeniyle iç mekanlarda biriken ısının tahliye edilmesinin güçleşeceğini belirtti. SMHI'nin açıklamasına göre, uyarı kapsamındaki bölgelerde hava sıcaklıkları mevsim normallerinin 5 ila 8 derece üzerinde seyredecek.
Gelişmenin arka planı
SMHI, 24 Temmuz 2024 tarihinde yayımladığı güncellemeyle, güney İsveç için geçerli olan sarı seviye sıcak hava dalgası uyarısını 27 Temmuz'a kadar uzattı. Uyarı, Skåne, Blekinge, Halland, Kronoberg ve Kalmar bölgelerini kapsıyor. Yetkililer, bu bölgelerde gündüz sıcaklıklarının 30-33°C arasında olmasının beklendiğini, geceleri ise sıcaklığın 18-20°C'nin altına düşmeyeceğini ifade etti.
SMHI sözcüsü yaptığı açıklamada, "Özellikle yaşlılar, kronik hastalığı olanlar ve küçük çocuklar için risk oluşturan bu sıcak hava dalgası, iç mekanlarda havalandırmanın yetersiz kalmasına neden olabilir. Vatandaşların bol su tüketmeleri, güneşin en dik olduğu saatlerde dışarı çıkmamaları ve evlerini gece boyunca havalandırmaları önem taşıyor" dedi.
İsveç'te yaz aylarında sıcak hava dalgaları nadir görülmemekle birlikte, son yıllarda sıklık ve şiddet artışı dikkat çekiyor. 2018 yılında yaşanan rekor sıcaklıklar ve kuraklık, ülkede orman yangınlarına yol açmış ve tarımı olumsuz etkilemişti. Meteorologlar, bu yılki sıcaklıkların 2018'deki kadar şiddetli olmasının beklenmediğini ancak yine de tedbirli olunması gerektiğini vurguluyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Sıcak hava dalgası sadece İsveç'i değil, tüm İskandinavya'yı etkisi altına almış durumda. Norveç ve Danimarka'da da benzer uyarılar yapılırken, Finlandiya'da sıcaklıklar mevsim normallerinin üzerinde seyrediyor. İklim değişikliğinin etkisiyle Kuzey Avrupa'da sıcak hava dalgalarının sıklığının ve şiddetinin arttığına dair bilimsel çalışmalar bulunuyor.
Avrupa Birliği'nin Copernicus İklim Değişikliği Servisi verilerine göre, 2024 yılı şu ana kadar kaydedilen en sıcak yıllardan biri olma yolunda ilerliyor. Uzmanlar, sera gazı emisyonlarının azaltılmaması durumunda benzer sıcak hava dalgalarının daha sık yaşanacağı uyarısında bulunuyor. İsveç, iklim politikalarında iddialı hedefler belirlemiş olsa da, kısa vadeli hava olaylarının yönetimi için erken uyarı sistemleri ve halk sağlığı önlemleri büyük önem taşıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İsveç'teki sıcak hava dalgası, Türkiye için doğrudan bir etki oluşturmasa da, küresel iklim değişikliğinin Avrupa genelindeki yansımalarını göstermesi açısından önem taşıyor. Türkiye de Akdeniz Havzası'nda yer alması nedeniyle benzer sıcaklık artışları ve kuraklık riskiyle karşı karşıya. Özellikle tarım ve su kaynakları yönetimi açısından, İsveç gibi iklim politikalarında ilerici ülkelerin deneyimlerinden ders çıkarılması mümkün. Ayrıca, Türkiye'nin Avrupa Birliği ile ilişkilerinde iklim değişikliğiyle mücadele ortak bir zemin oluşturabilir; bu tür doğa olayları, iş birliğinin önemini bir kez daha ortaya koyuyor.
