İsrailli yerleşimciler, çarşamba günü işgal altındaki Batı Şeria'nın Salfit kentinin kuzeydoğusunda yer alan Yasuf ve Marda köyleri arasındaki Wadi al-Ahmar bölgesinde zeytin hasadı yapan Filistinli çiftçilere saldırarak hasadı engelledi. Yerel çiftçilerin aktardığı bilgilere göre, bir grup yerleşimci, arazilerinde zeytin toplayan çiftçilerin karşısına çıkarak onları fiziksel olarak tehdit etti ve bölgeden uzaklaştırdı. Olay sırasında herhangi bir yaralanma bildirilmedi ancak çiftçilerin hasat ekipmanlarına zarar verildiği ve zeytinliklerin kısmen tahrip edildiği öğrenildi.
Zeytin Hasadı: Filistin Ekonomisinin Can Damarı
Zeytin hasadı, Filistin ekonomisi ve kırsal yaşamı için hayati önem taşıyor. Ekim-Kasım ayları arasında gerçekleştirilen hasat dönemi, binlerce Filistinli aile için başlıca gelir kaynağı. Zeytinyağı üretimi, Batı Şeria ve Gazze'de gayri safi yurtiçi hasılanın önemli bir bölümünü oluşturuyor ve kırsal nüfusun geçimini sağlıyor. Ancak son yıllarda yerleşimci saldırıları, bu geleneksel geçim kaynağını ciddi şekilde tehdit ediyor.
Uluslararası kuruluşların raporlarına göre, 2023 yılında Batı Şeria'da yerleşimci şiddeti rekor seviyeye ulaştı. Birleşmiş Milletler İnsani İşler Koordinasyon Ofisi (OCHA) verilerine göre, Ekim 2023'ten bu yana 500'den fazla Filistinli, yerleşimci saldırıları sonucu yerinden edildi ve yüzlerce zeytin ağacı kesildi veya tahrip edildi. Salfit bölgesi, yoğun yerleşimci varlığı nedeniyle bu saldırılardan en çok etkilenen alanlardan biri.
Uluslararası Hukuk ve Yerleşimci Şiddeti
Uluslararası hukuka göre, işgal altındaki topraklarda yerleşim inşası ve yerleşimcilerin sivillere yönelik saldırıları yasadışı. Dördüncü Cenevre Sözleşmesi, işgalci gücün işgal altındaki topraklarda yerleşimci yerleştirmesini yasaklıyor. Ancak İsrail, yerleşimci şiddetini önleme konusunda etkili adımlar atmamakla eleştiriliyor. Filistinli çiftçiler, İsrail güvenlik güçlerinin genellikle yerleşimcileri koruduğunu ve saldırılara müdahale etmediğini belirtiyor.
Olay, Filistin tarım sektörünü ve kırsal ekonomiyi doğrudan etkiliyor. Zeytin hasadının engellenmesi, yalnızca o yılki geliri değil, aynı zamanda gelecek yıllardaki üretimi de baltalıyor; çünkü hasat edilmeyen zeytinler ağaçlarda çürüyor ve ağaçların bakımı yapılamıyor. Bu durum, Filistinli ailelerin yoksulluğunu derinleştiriyor ve topraklarından kopmalarına yol açıyor.
Bölgesel Gerilim ve Barış Süreci
Salfit'teki saldırı, Batı Şeria'da artan gerilimin bir parçası. İsrail'in Gazze'ye yönelik askeri operasyonları ve Batı Şeria'daki yerleşimci şiddeti, bölgede istikrarsızlığı artırıyor. Filistin yönetimi, uluslararası toplumu acil müdahaleye çağırıyor ancak somut adımlar atılmıyor. ABD ve Avrupa ülkeleri, yerleşimci şiddetini kınasa da yaptırım uygulamaktan kaçınıyor.
Bu tür olaylar, iki devletli çözüm umutlarını daha da zayıflatıyor. Yerleşimcilerin Filistin topraklarına yönelik saldırıları, barış görüşmelerini baltalıyor ve sahada yeni gerçekler yaratıyor. Uluslararası toplumun etkisiz kalması, Filistinliler arasında umutsuzluğu artırıyor ve radikal grupların elini güçlendiriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Filistin davasını uzun yıllardır destekliyor ve İsrail'in yerleşimci politikalarını uluslararası platformlarda kınıyor. Salfit'teki saldırı, Türkiye'nin bölgedeki barış ve istikrar çağrılarını haklı çıkarıyor. Türk dış politikası açısından bu tür olaylar, İsrail'e yönelik eleştirilerin dozunu artırma ve İslam İşbirliği Teşkilatı gibi kuruluşlarda ortak hareket etme fırsatı sunuyor. Ayrıca, Doğu Akdeniz'deki gerilim ve enerji rekabeti bağlamında, Filistin meselesi Türkiye'nin bölgesel nüfuzunu pekiştirmesine yardımcı oluyor. Ancak Türkiye'nin ekonomik ve güvenlik çıkarları, İsrail ile ilişkilerin tamamen koparılmasını engelliyor; bu nedenle Ankara, dengeli bir diplomasi yürütmeye çalışıyor.
