İsrail ve Yunanistan, NATO'nun önümüzdeki hafta Türkiye'de gerçekleştireceği zirve öncesinde Ege Denizi üzerinde ortak askeri tatbikat düzenledi. Yunanistan Savunma Bakanlığı tarafından yayınlanan fotoğraflar, iki ülkeye ait savaş uçaklarının Ege semalarında yan yana uçtuğunu gösteriyor. Tatbikatın, bölgesel güvenlik işbirliğini güçlendirme ve NATO müttefikleri arasında koordinasyonu artırma amacı taşıdığı belirtiliyor.
Gelişmenin arka planı
Yunanistan ve İsrail arasındaki askeri işbirliği son yıllarda giderek derinleşiyor. İki ülke, Doğu Akdeniz'de enerji kaynaklarının keşfi ve bölgesel güvenlik tehditlerine karşı ortak tatbikatlar düzenliyor. Son tatbikat, 9-11 Temmuz 2024 tarihlerinde Litvanya'nın başkenti Vilnius'ta yapılacak NATO Zirvesi öncesinde gerçekleşti. Zirvede Türkiye'nin İsveç'in NATO üyeliğine onay vermesi ve Doğu Akdeniz'deki güvenlik konularının ele alınması bekleniyor.
Yunanistan Hava Kuvvetleri'ne ait F-16 ve Mirage 2000 savaş uçakları, İsrail Hava Kuvvetleri'ne ait F-15 ve F-16'larla birlikte Ege'nin uluslararası hava sahasında ortak eğitim uçuşları gerçekleştirdi. Tatbikatta hava muharebe manevraları, havada yakıt ikmali ve keşif görevleri yer aldı. İsrail'in Yunanistan'daki tatbikatı, iki ülke arasındaki stratejik ortaklığın bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.
Bölgesel ve küresel boyut
İsrail-Yunanistan askeri işbirliği, Doğu Akdeniz'deki güç dengelerini etkiliyor. Özellikle Türkiye'nin bölgedeki enerji arama faaliyetleri ve Libya ile yaptığı deniz yetki alanı anlaşması, Yunanistan ve İsrail'i yakınlaştıran faktörler arasında. Aynı zamanda ABD'nin Doğu Akdeniz'deki varlığı ve enerji koridorları projeleri de bu işbirliğini şekillendiriyor. NATO Zirvesi öncesinde yapılan tatbikat, müttefikler arasındaki dayanışmayı vurgularken, Türkiye'nin ittifak içindeki rolüne de dolaylı bir mesaj olarak yorumlanıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İsrail ve Yunanistan'ın Türkiye'nin ev sahipliği yapacağı NATO Zirvesi öncesinde Ege'de ortak tatbikat yapması, Ankara açısından iki önemli mesaj taşıyor. Birincisi, İsrail'in Yunanistan ile askeri işbirliğini derinleştirmesi, Doğu Akdeniz'de Türkiye'ye karşı oluşan ittifakı güçlendiriyor. İkincisi, tatbikatın zamanlaması, NATO Zirvesi'nde Türkiye'nin İsveç üyeliği ve bölgesel güvenlik konularında elini zayıflatma amacı taşıyor olabilir. Türkiye, bu gelişmelere rağmen kendi savunma sanayii ve diplomatik hamleleriyle bölgedeki etkinliğini sürdürmeye çalışıyor. Ancak bu tür tatbikatlar, Türkiye'nin Ege ve Doğu Akdeniz'deki çıkarlarına yönelik artan bir baskıya işaret ediyor.