İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF), Lübnan genelinde Hizbullah hedeflerine yönelik hava saldırılarını yoğunlaştıracağını duyurdu. Bu açıklama, İsrail’in kuzey sınırında artan çatışmalar ve Hizbullah’ın roket saldırılarına misilleme olarak geldi. Ordu sözcüsü Daniel Hagari yaptığı yazılı açıklamada, “Hizbullah’ın askeri altyapısını hedef alan operasyonlarımızı genişletiyoruz. Lübnan’ın her yerindeki terör hedeflerine vuracağız” ifadelerini kullandı. Saldırıların özellikle Beyrut’un güney banliyöleri ve Litani Nehri çevresindeki bölgelere odaklanacağı belirtiliyor.
Gelişmenin arka planı
İsrail ile Hizbullah arasındaki çatışmalar, 7 Ekim 2023’te Hamas’ın İsrail’e düzenlediği saldırının ardından tırmanmıştı. O tarihten bu yana İsrail, Gazze’deki operasyonlarının yanı sıra Lübnan sınırında da Hizbullah’la zaman zaman çatışıyor. Hizbullah, Ekim ayından bu yana İsrail’in kuzeyindeki askeri noktalara ve yerleşim yerlerine yüzlerce roket ve insansız hava aracı fırlattı. İsrail ise karşılık olarak Hizbullah’ın mevzilerine hava saldırıları düzenliyor.
IDF’nin son açıklaması, çatışmaların daha geniş bir alana yayılacağının sinyalini veriyor. Daha önce İsrail, saldırılarını genellikle sınır bölgeleriyle sınırlı tutarken, şimdi ülke genelini kapsayan bir harekât planından söz ediyor. Bu durum, Lübnan’da sivil kayıpların artması endişesini de beraberinde getiriyor. Lübnan Sağlık Bakanlığı’na göre, son haftalarda düzenlenen saldırılarda en az 50 sivil hayatını kaybetti, yüzlerce kişi yaralandı.
Bölgesel ve küresel boyut
İsrail’in Lübnan’daki operasyonlarını genişletmesi, bölgesel dengeleri de etkiliyor. İran’ın desteklediği Hizbullah, Lübnan’daki en güçlü silahlı grup konumunda. Tırmanan çatışmaların İran ile İsrail arasında daha geniş çaplı bir savaşa dönüşme riski bulunuyor. ABD, İsrail’in kendini savunma hakkını desteklediğini ancak çatışmaların yayılmasından endişe duyduğunu açıkladı. Beyaz Saray’dan yapılan açıklamada, “Diplomatik çözüm için tarafları sakinleştirmeye çalışıyoruz” denildi.
Fransa ve Birleşmiş Milletler de tırmanan gerilimi durdurmak için arabuluculuk çabalarını sürdürüyor. BM Lübnan Özel Koordinatörü Jeanine Hennis-Plasschaert, “Lübnan’daki sivillerin korunması için her iki tarafa da itidal çağrısı yapıyoruz. Bu çatışmanın bölgesel bir yangına dönüşmesi kimsenin çıkarına değil” şeklinde konuştu.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İsrail’in Lübnan genelinde saldırılarını yoğunlaştırması, Türkiye’yi doğrudan ilgilendiren bir gelişmedir. Türkiye, hem Gazze’deki hem de Lübnan’daki çatışmaların bölgesel bir savaşa dönüşmesinden endişe duymaktadır. Bu durum, Türkiye’nin Doğu Akdeniz’deki enerji çıkarlarını ve Suriye’deki askeri varlığını etkileyebilecek bir güvenlik riski oluşturmaktadır. Türkiye, daha önce olduğu gibi diplomatik girişimlerde bulunarak tansiyonun düşürülmesini isteyecektir. Ayrıca, çatışmanın yayılması halinde Türkiye’nin sınır güvenliğine yönelik tehditler artabilir. Bu nedenle Ankara, hem NATO müttefikleriyle hem de bölgesel aktörlerle koordinasyon içinde hareket etmektedir.
