İsrail güçleri Salı günü, Doğu Kudüs'ün bir banliyösünde bulunan ve Birleşmiş Milletler Filistinli Mültecilere Yardım ve Bayındırlık Ajansı (UNRWA) tarafından işletilen bir mesleki eğitim merkezini tahliye etmeye başladı. Bu adım, İsrail'in kuşatma altındaki kuruma yönelik son hamlesi olarak kayıtlara geçti. Görgü tanıkları, İsrail polisinin ve sivil polisin sabah saatlerinde bölgeye gelerek merkezdeki personele binayı boşaltmaları için süre verdiğini, ardından binanın kilitlendiğini bildirdi. UNRWA, İsrail'in bu eylemini 'kabul edilemez' olarak nitelendirirken, ajansın bu tür tahliyelere karşı defalarca uyarıda bulunduğu hatırlatıldı.
Gelişmenin Arka Planı
UNRWA, 1949'dan bu yana Filistinli mültecilere eğitim, sağlık ve sosyal hizmetler sunuyor. Ancak İsrail, ajansın tarafsızlığını ihlal ettiğini ve Hamas ile bağlantılı olduğunu iddia ederek UNRWA'nın faaliyetlerini kısıtlama yoluna gidiyor. İsrail ordusu, daha önce Gazze'deki UNRWA tesislerini hedef almış ve ajansın bazı çalışanlarının 7 Ekim saldırılarına karıştığını öne sürmüştü. Bu iddialar uluslararası toplumda tartışma yaratırken, UNRWA bu suçlamaları reddediyor ve bağımsız bir soruşturma talep ediyor. Doğu Kudüs'teki bu eğitim merkezi, Filistinli mültecilere mesleki beceriler kazandırmasıyla biliniyor ve yüzlerce öğrenciye hizmet veriyor. Tahliye kararı, ajansın bölgedeki varlığını daha da zayıflatma amacı taşıdığı şeklinde yorumlanıyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
İsrail'in UNRWA'ya yönelik bu son hamlesi, bölgedeki gerilimi artırıyor. BM Genel Sekreteri António Guterres, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, "UNRWA'nın Filistinli mültecilere umut sağlayan hayati bir kurum olduğunu" vurgulayarak, İsrail'i uluslararası hukuka uymaya çağırdı. Avrupa Birliği ve bazı Arap ülkeleri de İsrail'in bu adımını kınadı. Ancak ABD yönetimi, İsrail'in güvenlik kaygılarını anladığını ancak tahliyelerin durdurulması gerektiğini dile getirdi. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ise, "UNRWA'nın bölgede faaliyet göstermesi için hiçbir neden kalmadığını, mülteci sorununun yeniden ele alınması gerektiğini" söyledi. Bu tahliye, İsrail-Filistin çatışmasının çözümüne yönelik uluslararası çabaları da olumsuz etkiliyor. İki devletli çözümün savunucuları, UNRWA'nın zayıflatılmasının Filistinli mültecilerin statüsünü tehlikeye atacağını ve bölgede istikrarsızlığı artıracağını savunuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'nin Filistin meselesine verdiği desteği yakından ilgilendiriyor. Türkiye, UNRWA'nın faaliyetlerini destekleyen ülkeler arasında yer alıyor ve Filistinli mültecilerin haklarını savunuyor. İsrail'in bu tahliyesi, Türkiye'nin bölgedeki insani yardım çalışmalarını ve diplomatik girişimlerini etkileyebilir. Türkiye, BM nezdinde bu konuyu gündeme getirerek uluslararası toplumu harekete geçirmeye çalışabilir. Ayrıca, bu tür adımların Orta Doğu'da kalıcı barışı zora sokacağı değerlendiriliyor; Türkiye'nin bu bağlamda arabulucu rolünü güçlendirmesi beklenebilir.
