İspanya'nın kuzeybatısındaki Galiçya bölgesinde sağanak yağışın yol açtığı toprak kaymasında 60 ve 80 yaşlarındaki iki kadın hayatını kaybetti. Olay, şiddetli hava koşullarının Avrupa'nın birçok bölgesini etkisi altına aldığı bir dönemde meydana geldi. Belçika'da ise ülke tarihinin en büyük orman yangını sürerken, ekipler alevlere karşı zorlu bir mücadele yürütüyor.
İspanya'da toprak kayması
Galiçya bölgesindeki Lugo kenti yakınlarındaki Mondoñedo ilçesinde Cumartesi günü meydana gelen toprak kayması, aşırı yağışların ardından bir yamacın çökmesiyle oluştu. Yerel yetkililer, 60 ve 80 yaşlarındaki kadınların olay yerinde hayatlarını kaybettiğini doğruladı. Olay sırasında 86 yaşında üçüncü bir kişi ise hafif yaralı olarak kurtarıldı ve hastaneye kaldırıldı. Bölge, yoğun yağışların yol açtığı sel ve heyelanlarla mücadele ediyor; bazı nehirlerin taşması sonucu yollar kapanırken, bazı evler boşaltıldı.
İspanya'nın diğer bölgelerinde de aşırı hava olaylarının etkisi görülüyor. Kuzeydeki Navarra ve Bask Bölgesi'nde şiddetli rüzgar ve yağışlar nedeniyle onlarca uçuş iptal edildi, demiryolu hatlarında aksamalar yaşandı. İspanya Meteoroloji Ajansı (AEMET) özellikle kuzeybatı bölgeleri için turuncu alarm verirken, yağışların hafta sonu boyunca devam edeceği uyarısında bulundu.
Uzmanlar, iklim değişikliğinin bu tür ekstrem hava olaylarının sıklığını ve yoğunluğunu artırdığına dikkat çekiyor. Akdeniz havzası, küresel ortalamaya kıyasla daha hızlı ısınan bir bölge olarak öne çıkıyor ve bu da ani seller ve toprak kaymaları gibi olayların daha sık yaşanmasına neden oluyor.
Belçika tarihinin en büyük yangını
Belçika'nın güneyindeki Ardenler bölgesinde çıkan orman yangını, ülke tarihinin en büyüğü olarak nitelendiriliyor. Namur şehri yakınlarındaki Nassogne ilçesinde Perşembe günü başlayan yangın, şiddetli rüzgar ve kuraklık nedeniyle hızla yayıldı. Belçika Acil Durum Koordinasyon Merkezi'nden yapılan açıklamaya göre, şu ana kadar 80 hektardan fazla ormanlık alan kül oldu. Yangına müdahale için itfaiye ekiplerine ek olarak ordu ve gönüllüler de sevk edildi. Yaklaşık 150 itfaiyeci, yangın söndürme uçakları ve helikopterlerle alevlere müdahale ediyor.
Yangın nedeniyle bazı köyler tedbir amaçlı tahliye edilirken, çok sayıda yol trafiğe kapatıldı. Bölgede konuşlanan NATO askerlerinin de tahliye edildiği bildirildi. Belçika Kralı Philippe, yangından etkilenenleri telefonla arayarak geçmiş olsun dileklerini iletti. Başbakan Alexander De Croo, “İklim değişikliğinin etkilerini artık daha yakından hissediyoruz. Bu yangın, hepimiz için bir uyarıdır.” dedi.
Uzmanlar, Belçika gibi deniz iklimine sahip bir ülkede bu büyüklükte bir yangının olağandışı olduğunu ve bunun iklim değişikliğinin bir sonucu olduğunu belirtiyor. Ardennes bölgesi son haftalarda yüksek sıcaklıklar ve az yağış alırken, toprağın kuruması yangın riskini artırdı. Belçika Kraliyet Meteoroloji Enstitüsü, bölgede kuraklık uyarısı yaparak vatandaşları dikkatli olmaya çağırdı.
Avrupa'da aşırı hava olayları
İspanya'daki toprak kayması ve Belçika'daki yangın, Avrupa'nın farklı bölgelerinde aynı anda yaşanan uç hava olaylarını bir kez daha gözler önüne serdi. Güney Avrupa'da sıcak hava dalgaları ve kuraklık yaşanırken, kuzeybatı Avrupa'da şiddetli yağışlar selleri tetikliyor. Fransa'nın güneyinde orman yangınları sürerken, Portekiz'de de yüzlerce itfaiyeci alevlerle mücadele ediyor. Öte yandan, Balkanlar'da şiddetli fırtınalar ve dolu nedeniyle maddi hasar meydana geldi.
Bilim insanları, fosil yakıt kullanımının artmasıyla birlikte bu tür uç olayların daha sık ve daha yıkıcı olacağını vurguluyor. Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO) tarafından yapılan son değerlendirmelerde, Avrupa'nın son yıllarda küresel ortalamaya göre daha hızlı ısındığı ve bunun aşırı hava olaylarının sıklığını artırdığı belirtiliyor. Uzmanlar, hükümetlerin iklim değişikliğine uyum politikalarını acilen devreye alması gerektiğini savunuyor.
Bu gelişmeler, iklim göçü ve insani krizler bağlamında da endişe yaratıyor. Yerel yönetimlerin altyapıyı güçlendirmesi ve erken uyarı sistemlerini iyileştirmesi gerektiği vurgulanıyor. Avrupa Birliği'nin “Sivil Koruma Mekanizması” devreye girerek etkilenen bölgelere yardım göndermeye hazır olduğunu açıkladı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İspanya ve Belçika'da yaşanan bu aşırı hava olayları, iklim değişikliğinin küresel etkilerini bir kez daha ortaya koyuyor. Türkiye de Akdeniz iklim kuşağında yer alması nedeniyle benzer risklerle karşı karşıya. Özellikle orman yangınları ve sel felaketleri son yıllarda Türkiye'de de büyük yıkımlara yol açtı. Bu durum, Türkiye'nin iklim değişikliğine uyum politikalarını güçlendirmesi gerekliliğini hatırlatıyor. Ayrıca, Avrupa'da yaşanan bu olaylar, tarım, turizm ve enerji sektörlerini etkileyebilecek potansiyeliyle Türk ekonomisini de yakından ilgilendiriyor. İklim değişikliğiyle mücadele konusunda uluslararası işbirliğinin önemi, bu tür felaketlerle daha da belirginleşiyor.
