İsrail askerleri, işgal altındaki Batı Şeria'da bir aracı taradı. Filistin Sağlık Bakanlığı'nın açıklamasına göre, 7 aylık Filistinli bebek Sam Fahd Abu Haikal hayatını kaybetti, anne ve babası yaralandı. Olay, Cuma akşamı El-Halil kenti güneyindeki Tel Rumeida bölgesinde meydana geldi. Ailenin içinde bulunduğu araca ateş açan İsrail güçleri, bebeğin ölümüne yol açtı. Yaralı ebeveynler hastaneye kaldırıldı. Bu saldırı, bölgede İsrail-Filistin çatışmasının son dönemde tırmandığı bir ortamda gerçekleşti.
Gelişmenin Arka Planı
Tel Rumeida, El-Halil kentinde yasa dışı Yahudi yerleşimcilerle Filistinliler arasında sık sık gerginlik yaşanan bir bölge. İsrail ordusu, bölgeyi "kapalı askeri bölge" ilan etmiş durumda ve Filistinlilerin hareketi kısıtlanıyor. Olayın hemen ardından İsrail ordusundan yapılan açıklamada, askerlerin "şüpheli bir aracı" durdurmak istediği ancak aracın durmayarak ilerlediği, bunun üzerine ateş açıldığı belirtildi. Ordu, olayla ilgili soruşturma başlatıldığını duyurdu.
Filistin yönetimi ise saldırıyı "soğukkanlı bir infaz" olarak nitelendirdi. Filistin Devlet Başkanlığı Sözcüsü Nebil Ebu Rudeine, yaptığı yazılı açıklamada, "Bu faşist işgal hükümeti, uluslararası toplumun sessizliğini arkasına alarak çocukları hedef almaya devam ediyor. Sam'in kanı boşa akmayacak" ifadelerini kullandı. Hamas da olayı kınarken, İsrail'in bu tür saldırılarla bölgeyi savaşa sürüklemek istediğini savundu.
Birleşmiş Milletler Yakın Doğu'daki Filistinli Mültecilere Yardım ve Bayındırlık Ajansı (UNRWA) ve diğer insan hakları örgütleri, saldırının uluslararası hukuka aykırı olduğunu ve derhal soruşturulması gerektiğini bildirdi. BM Orta Doğu Barış Süreci Özel Koordinatörü Tor Wennesland, olayı "şok edici" olarak nitelendirirken, tüm taraflara itidal çağrısı yaptı.
Son bir yılda Batı Şeria'da çatışmalarda ölen Filistinli sayısı 500'ü aşmış durumda. Bu yıl ölenler arasında en az 100 çocuk bulunuyor. 7 aylık Sam Fahd Abu Haikal, bu yıl Batı Şeria'da öldürülen en küçük bebek olarak kayıtlara geçti.
Olayın ardından El-Halil'de Filistinli gruplar gösteri düzenlerken, İsrail güçleri göstericilere müdahale etti. Çıkan arbedede bazı Filistinlilerin yaralandığı bildirildi. Bölgedeki tansiyonun yükselmesi, yeni bir çatışma dalgasının habercisi olarak yorumlanıyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Bu olay, İsrail-Filistin çatışmasının en sıcak dönemlerinden birinde meydana geldi. 7 Ekim 2023'ten bu yana devam eden Gazze savaşı, Batı Şeria'da da şiddeti tırmandırdı. İsrail ordusu, Batı Şeria'da neredeyse günlük baskınlar düzenliyor ve çatışmalarda çok sayıda Filistinli ölüyor. Aynı zamanda yasa dışı Yahudi yerleşimcilerin Filistinli köylerine yönelik saldırıları da artmış durumda.
Uluslararası toplumdan gelen tepkiler genellikle kınamayla sınırlı kalırken, ABD'nin İsrail'e verdiği koşulsuz destek, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nden bağlayıcı bir karar çıkmasını engelliyor. Avrupa Birliği Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, olayı kınayan bir açıklama yaparak "sivillerin korunması" çağrısında bulundu. Ancak somut bir yaptırım veya diplomatik adım gelmedi.
Bölgede yaşanan bu tür olaylar, İsrail'in uluslararası alanda giderek daha fazla yalnızlaşmasına yol açıyor. Güney Afrika'nın Uluslararası Adalet Divanı'nda (UAD) İsrail aleyhine açtığı soykırım davası, bu izolasyonu somutlaştıran en önemli gelişme. UAD'nin aldığı ihtiyati tedbir kararlarına rağmen İsrail ordusunun Filistinli sivillere yönelik saldırıları sürüyor.
Bu olayın, Orta Doğu'da barış umutlarını daha da zedelemesi bekleniyor. İki devletli çözümün giderek imkansızlaştığı bir ortamda, bu tür olaylar Filistinliler arasında öfke ve radikalleşmeyi artırıyor. İsrail içinde de aşırı sağcı partilerin koalisyon hükümetinde yer alması, uzun vadeli bir çözümü daha da zorlaştırıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Filistin davasına tarihsel olarak güçlü destek veren bir ülke. Cumhurbaşkanı Erdoğan, İsrail'in Gazze saldırılarını sert şekilde eleştirirken, Türkiye ekonomik ve diplomatik yaptırımlar için adımlar attı. Ancak Batı Şeria'da yaşanan bu tür olaylar, Türkiye'nin itirazlarına rağmen uluslararası toplumun İsrail karşısında etkisiz kaldığını gösteriyor. Türkiye'nin bu olay karşısında, BM ve İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) nezdinde girişimlerde bulunması beklenebilir. Öte yandan, Türkiye-İsrail ticari ilişkileri hâlâ devam ediyor; bu durum, Ankara'nın Filistin yanlısı söylemiyle pratik arasında bir çelişki yaratıyor. Dolayısıyla bu olay, Türk kamuoyunda İsrail'e yönelik tepkileri artırabilir ve hükümetin daha sert önlemler alması yönünde baskı oluşturabilir.
