İngiltere'de yasal olarak yaşayan ve bakım sektöründe çalışan ağır hamile bir kadın, İçişleri Bakanlığı'nın kendisine ve ailesine gönderdiği 'evine dön' mektupları nedeniyle doğmamış bebeğinden ayrılma korkusu yaşıyor. İskoçya'da yaşayan kadın, eşi ve ilk çocuğuyla birlikte ülkeden ayrılmaları yönünde baskı gördüklerini belirtiyor. Hükümetin vize politikalarındaki sertleşme nedeniyle geleceği belirsiz olan aile, psikolojik olarak yıpranmış durumda.
Yasal statüye rağmen sınır dışı tehdidi
Bakım sektöründe çalışan kadın, Birleşik Krallık'ta yıllardır yasal olarak ikamet etmesine ve vergi ödemesine rağmen, İçişleri Bakanlığı'nın 'gönüllü geri dönüş' olarak adlandırdığı uygulamayla karşı karşıya kaldı. Mektupta, ailenin ülkeyi terk etmesi için belirli bir süre tanındığı, aksi takdirde zorla sınır dışı edilebilecekleri ifade ediliyor. Kadın, hamileliğinin son döneminde olmasına rağmen bu stresle başa çıkmakta zorlandığını ve doğacak bebeğinin İngiltere'de doğma ihtimalinin düşük olduğunu söylüyor.
Eşi ve ilk çocuğu da benzer mektuplar alan aile, avukatları aracılığıyla itirazda bulunsa da sonuç alamadı. Uzmanlar, bu tür vakaların son dönemde arttığını, özellikle sağlık ve bakım sektöründe çalışan yabancıların hedef alındığını belirtiyor. Hükümetin yabancı işgücünü azaltma politikası kapsamında, yasal statü sahibi kişilere bile bu tür mektupların gönderildiği ifade ediliyor.
İnsan hakları ve hukuki boyut
İnsan hakları örgütleri, bu uygulamanın aile birliğini ihlal ettiğini ve doğmamış bir çocuğun ebeveynlerinden ayrılma riski taşıdığını vurguluyor. Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi'ne atıfta bulunan uzmanlar, çocuğun yüksek yararının gözetilmesi gerektiğini hatırlatıyor. İngiltere İçişleri Bakanlığı ise konuyla ilgili yazılı açıklamasında, her vakanın kendi koşullarında değerlendirildiğini ve yasal prosedürlerin uygulandığını savunuyor.
Bakım sektörü temsilcileri ise hükümetin bu politikasının, zaten personel sıkıntısı çeken sektörü daha da zor duruma soktuğunu belirtiyor. Pandemi sonrası artan bakım ihtiyacına karşın, yabancı çalışanların ülkeyi terk etmeye zorlanmasının hizmet kalitesini düşüreceği uyarısı yapılıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu vaka, Türkiye'nin vatandaşlarına yönelik konsolosluk hizmetlerinin önemini bir kez daha ortaya koyuyor. Yurt dışında yaşayan Türk vatandaşlarının hukuki sorunlarla karşılaştığında etkin bir destek mekanizmasına ihtiyacı var. Ayrıca, İngiltere'nin göç politikalarındaki sertleşme, Türkiye'den Birleşik Krallık'a yönelik iş gücü göçünü olumsuz etkileyebilir. Brexit sonrası ihtiyaç duyulan sağlık ve bakım sektörü çalışanlarının, bu tür uygulamalar nedeniyle başka ülkeleri tercih etmesi söz konusu olabilir. Türk Dışişleri Bakanlığı'nın benzer durumdaki vatandaşlarına yönelik farkındalık çalışmaları ve hukuki danışmanlık hizmetlerini artırması faydalı olacaktır.
