İngiltere hükümeti, ülkenin güneydoğusundaki Bedfordshire bölgesinde inşa edilmesi planlanan Universal Studios tema parkı için 1,3 milyar sterlin (yaklaşık 1,6 milyar dolar) tutarında mali destek sağlayacağını açıkladı. Maliye Bakanı (Chancellor of the Exchequer) Rachel Reeves, yaptığı açıklamada anlaşmanın inşaat, konaklama, yaratıcı sektörler ve teknoloji alanlarında on binlerce istihdam yaratacağını belirtti. Proje, İngiltere'nin ekonomik büyüme hedefleri doğrultusunda önemli bir yatırım olarak değerlendiriliyor.
Projenin ayrıntıları ve beklentiler
Universal Destinations & Experiences (Universal'ın tema parkı bölümü), Bedfordshire'daki park için 2024 yılında fizibilite çalışmalarına başlamıştı. Planlanan tema parkı, Universal'ın Hollywood, Orlando, Japonya, Singapur ve Pekin'deki mevcut parklarına benzer şekilde film temalı sürüşler, gösteriler ve oteller içerecek. Projenin toplam maliyetinin 10 milyar sterlini aşması bekleniyor; hükümetin 1,3 milyar sterlinlik katkısı altyapı, ulaşım bağlantıları ve eğitim programları gibi kamu yararına kullanılacak. İngiltere Maliye Bakanlığı, bu yatırımın doğrudan 8.000'in üzerinde inşaat işi, park tamamlandığında ise 5.000 kalıcı istihdam yaratacağını öngörüyor. Ayrıca bölgedeki otel, restoran ve perakende sektörlerinde dolaylı olarak 20.000'den fazla kişiye iş imkânı sağlanması hedefleniyor. Projenin 2031 yılında ziyarete açılması planlanıyor.
Uluslararası yatırımlar ve Brexit sonrası strateji
Bu karar, İngiltere'nin Brexit sonrası ekonomisini canlandırmak için büyük ölçekli yabancı yatırımları çekme stratejisinin bir parçası olarak görülüyor. Hükümet, son yıllarda savunma, yapay zeka ve yeşil enerji gibi sektörlerde benzer kamu-özel ortaklıklarına imza attı. Ancak Universal Studios projesi, bir tema parkı için verilen en büyük kamu desteği olması nedeniyle dikkat çekiyor. Muhalefet partileri, bu miktardaki kamu fonunun eğitim veya sağlık gibi alanlara aktarılması gerektiğini savunurken, hükümet projenin uzun vadeli vergi gelirleri ve turizm gelirleriyle kendini amorti edeceğini belirtiyor. Uzmanlar, parkın İngiltere'yi Disneyland Paris'in en büyük rakibi haline getirebileceğini ve yılda 10 milyonun üzerinde ziyaretçi çekebileceğini tahmin ediyor. Bu durum, Birleşik Krallık'ın turizm sektörüne de önemli katkı sağlayabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Universal Studios'un İngiltere yatırımı, doğrudan Türkiye'yi ilgilendirmese de küresel eğlence turizmi açısından önemli bir gelişmedir. Türkiye, turizm gelirlerini artırmak için benzer büyük ölçekli tema parkı ve eğlence projelerine yatırım yapmayı değerlendirebilir. Özellikle İstanbul, Antalya ve İzmir gibi şehirlerde uluslararası markalarla ortaklık kurarak turist çekme potansiyeli bulunuyor. Ayrıca İngiltere'nin bu tür projeleri teşvik etmek için kullandığı kamu-özel ortaklığı modeli, Türkiye'deki büyük altyapı yatırımları için örnek teşkil edebilir. Öte yandan, Avrupa'daki bu tür yatırımlar Türk turizm sektörü için bir rekabet unsuru oluşturabilir; ancak Türkiye'nin tarihi ve kültürel zenginliklerinin yanı sıra Antalya'daki Theme Park ve benzeri projelerle farklılaşma şansı bulunuyor.