İngiltere hükümeti, küresel piyasalarda artan ucuz Çin çeliği arzına karşı koruma önlemi olarak tarifesiz çelik ithalatını yarıya indirme kararı aldı. Yeni düzenleme kapsamında, belirlenen kota dışındaki ithalata uygulanacak vergi ikiye katlanacak. Bu adım, Avrupa Birliği'nin benzer kısıtlamalarıyla uyumlu olarak şekillendirildi. Guardian'ın haberine göre, İngiltere İş ve Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan plan, yerel çelik üreticilerini korumayı ve haksız rekabetin önüne geçmeyi hedefliyor.
Gelişmenin arka planı
Son yıllarda Çin, düşük maliyetli üretim kapasitesi sayesinde çelik ihracatını önemli ölçüde artırdı. Bu durum, başta Avrupa ve Kuzey Amerika olmak üzere birçok bölgede yerel çelik üreticilerini zor durumda bıraktı. İngiltere, 2026 yılı itibarıyla mevcut tarifesiz ithalat kotasını yaklaşık 3,8 milyon tondan 1,9 milyon tona düşürecek. Kotalar dışında kalan ithalata ise yüzde 25 oranında gümrük vergisi uygulanacak. Bu düzenleme, özellikle Asya ve Türkiye gibi büyük çelik üreticisi ülkeleri doğrudan etkileyecek.
İngiltere Çelik Birliği, kararı memnuniyetle karşılarken, sektör temsilcileri alınan önlemlerin yeterli olmadığını savunuyor. Birlik, yerel üretimin sürdürülebilirliği için daha kapsamlı teşvikler ve yatırım planları talep ediyor. Öte yandan, tüketici grupları, korumacı önlemlerin inşaat ve otomotiv gibi sektörlerde maliyet artışına yol açabileceği uyarısında bulunuyor.
Bölgesel veya küresel boyut
İngiltere'nin bu hamlesi, küresel çelik ticaretinde artan korumacılık eğiliminin bir parçası olarak görülüyor. Avrupa Birliği daha önce benzer kotalar getirmiş ve ABD de Çin çeliğine yönelik vergileri artırmıştı. Çin'in aşırı kapasitesinin yol açtığı küresel çelik fazlası, birçok ülkeyi yerel sanayiyi korumak için harekete geçmeye zorluyor. Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) ise bu tür korumacı önlemlerin küresel ticaret savaşlarını tetikleyebileceğine dikkat çekiyor. Özellikle yeşil dönüşüm projelerinde kullanılan çelik talebindeki artış, ithalat kısıtlamalarının karbon ayak izini düşürme hedefleriyle çelişmesine neden olabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İngiltere'nin çelik ithalatına getirdiği kısıtlamalar, Türkiye'nin çelik ihracatı için önemli bir risk oluşturuyor. Türkiye, İngiltere'ye yıllık yaklaşık 500 bin ton çelik ihraç eden başlıca ülkeler arasında yer alıyor. Yeni kota düzenlemesi, Türk çelik üreticilerinin İngiltere pazarındaki rekabet gücünü zayıflatabilir. Ayrıca, Türkiye'nin de Çin çeliğine karşı benzer koruma önlemleri alması gündeme gelebilir. Bu gelişme, küresel ticarette artan korumacılık eğiliminin Türkiye gibi gelişmekte olan ülkeleri doğrudan etkilediğini göstermesi açısından önemli.
