Birleşik Krallık Başbakanı Keir Starmer, ABD Başkanı Donald Trump’ın muhalefetine rağmen 16 yaş altındaki gençler için sosyal medya kullanımını yasaklamaya hazırlanıyor. Plan, İngiliz hükümetinin teknoloji şirketlerine yönelik sert tutumunun bir parçası olarak öne çıkıyor. Starmer, çocukların ruh sağlığı ve güvenliğini koruma gerekçesiyle harekete geçerken, düzenleme küresel çapta tartışmalara yol açtı. Yasağın 2025 yılı içerisinde yürürlüğe girmesi bekleniyor.
Gelişmenin arka planı
İngiltere, uzun süredir çevrimiçi platformların çocuklar üzerindeki olumsuz etkilerine karşı önlem almayı hedefliyor. 2023’te kabul edilen Çevrimiçi Güvenlik Yasası ile sosyal medya şirketlerine zararlı içerikleri kaldırma yükümlülüğü getirilmişti. Ancak Başbakan Starmer, mevcut önlemlerin yetersiz olduğunu savunarak daha radikal bir adım atıyor. Yeni düzenleme, 13-16 yaş arası gençlerin platformlara erişimini tamamen engellemeyi öngörüyor. Hükümet kaynakları, bu kararın çocukların maruz kaldığı siber zorbalık, uyku bozuklukları ve bağımlılık gibi sorunları azaltacağını belirtiyor. Teknoloji şirketleri ise yasağın ifade özgürlüğünü kısıtlayacağı ve uygulanmasının zor olduğu gerekçesiyle tepkili.
Starmer’ın bu hamlesi, ABD Başkanı Donald Trump’ın sert eleştirileriyle karşılaştı. Trump, sosyal medya platformlarının işleyişine müdahale edilmesine karşı çıkarak, yasağın Amerikan teknoloji devlerine zarar vereceğini savundu. Özellikle Meta, TikTok ve X gibi platformların İngiltere’deki kullanıcı kaybı yaşayacağı endişesi dile getiriliyor. Buna karşın, Starmer, çocukların güvenliğinin ekonomik çıkarların önünde geldiğini vurguladı.
Bölgesel ve küresel boyut
İngiltere’nin bu adımı, Avrupa’da da yankı buldu. Fransa ve Almanya, benzer düzenlemeleri değerlendirirken, Avrupa Birliği Dijital Hizmetler Yasası çerçevesinde daha sıkı kurallar getirmeye hazırlanıyor. Ancak İngiltere’nin yasağı, kıtadaki en katı uygulama olarak öne çıkıyor. Uzmanlar, bu tür ulusal düzenlemelerin küresel çapta parçalı bir internet yapısına yol açabileceğine dikkat çekiyor. Öte yandan, Çin ve Rusya gibi ülkelerin uzun süredir uyguladığı kısıtlamalarla benzerlik kuranlar da var. İngiltere hükümeti, yasağın yalnızca çocukları korumayı hedeflediğini ve yetişkinlerin internet özgürlüğünü etkilemeyeceğini belirtiyor.
Teknoloji şirketleri, yasağa uyum sağlamanın maliyetli olacağını ve kullanıcı verilerinin yaş doğrulaması için daha fazla toplanması gerekeceğini ifade ediyor. Bu durum, mahremiyet endişelerini yeniden gündeme taşıyor. İngiltere’nin Bilgi Komiserliği Ofisi, yaş doğrulama sistemlerinin kişisel verilerin kötüye kullanımına karşı sıkı denetleneceğini açıkladı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye’deki sosyal medya düzenlemeleri için de bir referans oluşturabilir. Türkiye, 2018’de çıkardığı Sosyal Medya Yasası ile platformlara yerel temsilci atama ve zararlı içerikleri kaldırma zorunluluğu getirmişti. İngiltere’nin daha katı önlemleri, benzer adımlar atmayı düşünen ülkeler için emsal teşkil edebilir. Ancak Türkiye’nin ABD ile ilişkileri ve ekonomik bağları göz önüne alındığında, bu tür bir yasağın doğrudan uygulanması olası görünmüyor. Buna karşın, çocukların çevrimiçi güvenliği konusunda küresel farkındalık artıyor; Türkiye’nin de bu alandaki politikalarını gözden geçirmesi beklenebilir.
