İngiltere Başbakanı Keir Starmer, 16 yaş altındaki çocukların TikTok, Instagram, YouTube ve benzeri sosyal medya platformlarına erişiminin önümüzdeki bahar aylarında yasaklanacağını açıkladı. Karar, milyonlarca çocuğun bu platformları kullanmasını engelleyecek ve dijital güvenlik alanında ülkenin en kapsamlı düzenlemelerinden biri olarak nitelendiriliyor.
Yasağın kapsamı ve gerekçeleri
Starmer, hükümetin çocukları çevrimiçi zararlardan korumak amacıyla bu adımı attığını belirtti. Yeni düzenleme, Çevrimiçi Güvenlik Yasası kapsamında getirilecek ve sosyal medya şirketlerine yaş doğrulama sistemleri kurma zorunluluğu getirecek. Şirketler, uyumsuzluk halinde küresel cirolarının yüzde 10'una varan para cezalarıyla karşı karşıya kalacak. Yasağın kapsamına TikTok, Instagram, Snapchat, YouTube ve benzeri popüler platformlar giriyor; ancak WhatsApp gibi mesajlaşma uygulamalarının bu yasağın dışında kalması bekleniyor. Hükümet, çocukların siber zorbalık, zararlı içerik ve ekran bağımlılığından korunmasını amaçladığını vurguluyor.
Muhalefet ve bazı sivil toplum kuruluşları yasağın uygulanabilirliği konusunda endişelerini dile getirirken, çocuk hakları savunucuları ise düzenlemeyi memnuniyetle karşılıyor. Özellikle son yıllarda artan çocuk intiharları ve akran zorbalığı vakaları, hükümeti harekete geçmeye iten başlıca nedenler arasında gösteriliyor.
Küresel boyut ve diğer ülkelerdeki durum
İngiltere'nin bu adımı, dünya genelinde çocukların sosyal medya kullanımına yönelik artan endişelerle aynı döneme denk geliyor. Fransa'da 15 yaş altındaki çocuklar için sosyal medya kullanımında ebeveyn izni şartı getirilirken, Avustralya da benzer bir yasağı değerlendiriyor. ABD'de ise Florida, 14 yaş altı çocuklar için sosyal medya hesabı açılmasını yasaklayan bir yasa çıkardı. Teknoloji şirketleri, bu tür düzenlemelerin ifade özgürlüğünü kısıtladığı ve uygulamanın lojistik zorluklar yarattığı gerekçesiyle eleştiriyor. Ancak hükümetler, çocukların psikolojik gelişimi ve mahremiyeti için bu tür önlemlerin şart olduğunu savunuyor. İngiltere'nin bu adımı, Avrupa Birliği'nin dijital düzenlemeleri ile uyumlu görünürken, uluslararası alanda öncü bir rol üstlenmesi bekleniyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İngiltere'deki bu yasak, Türkiye'de de benzer düzenlemelerin önünü açabilir. Türkiye'de özellikle ortaokul ve lise çağındaki çocukların sosyal medya kullanımı yaygın; ancak etkili bir yaş doğrulama sistemi bulunmuyor. Çocukların siber zorbalık ve zararlı içeriklerden korunmasına yönelik talepler artarken, bu gelişme Türk hükümetine dijital güvenlik alanında ilham verebilir. Ayrıca, Türkiye'nin AB ile uyum sürecinde benzer düzenlemeleri gündeme alması olasıdır. Ancak uygulamanın maliyeti ve teknik altyapı ihtiyacı, Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerde daha karmaşık bir tablo yaratabilir.
