2026 FIFA Dünya Kupası'nın ABD'de düzenlenen grup aşamasında İngiliz taraftarların sergilediği davranışlar, turnuva yetkilileri ve yerel güvenlik birimleri tarafından "mükemmel" olarak nitelendirildi. ABD'deki İngiliz taraftarlar arasında ciddi bir olay yaşanmazken, İngiltere'deki futbol müsabakaları sırasında kaydedilen şiddet ve holiganizm vakalarının son Dünya Kupalarına kıyasla belirgin bir artış gösterdiği açıklandı. İngiliz polisi, bu artışta özellikle yurt içi lig maçlarında alkol tüketiminin ve sosyal medya üzerinden kışkırtmaların rol oynadığını belirtiyor.
Arka plan: Holiganizmle mücadele ve artan önlemler
İngiltere'de futbol holiganizmi, 1980'lerde yaşanan trajik olayların ardından uzun yıllar boyunca sıkı yasal önlemlerle kontrol altına alınmıştı. Ancak son yıllarda, özellikle Premier Lig'deki yüksek gerilimli maçlarda ve alt liglerde taraftar şiddetinin yeniden yükselişe geçtiği gözlemleniyor. İçişleri Bakanlığı verilerine göre, 2023-2024 sezonunda futbol maçlarında 2.100'den fazla tutuklama gerçekleşti; bu rakam bir önceki sezona göre yüzde 40 artış anlamına geliyor. Turnuva döneminde ise İngiltere'de düzenlenen dostluk maçları ve Dünya Kupası yayın izleme etkinliklerinde benzer olaylar rapor edildi.
Öte yandan, ABD'deki Dünya Kupası organizasyonu, İngiliz taraftarların disiplinli tavrını övgüyle karşıladı. Turnuva güvenlik koordinatörü yaptığı açıklamada, "İngiliz taraftarların dost canlısı ve saygılı tutumu, turnuvanın atmosferine olumlu katkı sağladı. Maç öncesi ve sonrasında herhangi bir ciddi güvenlik sorunu yaşanmadı" dedi. Bu durum, İngiltere Futbol Federasyonu'nun (FA) yurt dışı turnuvalar için uyguladığı kapsamlı taraftar eğitim programlarının başarısı olarak yorumlanıyor. FA, özellikle 2018'de Rusya'daki Dünya Kupası'nda yaşanan birkaç küçük çaplı olayın ardından, taraftarlara yönelik rehberlik ve bilinçlendirme çalışmalarını artırmıştı.
Küresel boyut: Dünya Kupası güvenliği ve itibar yönetimi
Dünya Kupası gibi dev organizasyonlarda taraftar davranışları, ev sahibi ülkenin imajı ve turnuvanın genel güvenlik algısı açısından kritik önem taşıyor. ABD'nin 2026 Dünya Kupası'na ev sahipliği yapması planlanırken, bu yılki turnuva bir tür prova niteliği taşıyor. İngiliz taraftarların olumlu sicili, diğer ülke taraftarları için de bir referans noktası oluşturabilir. Ancak İngiltere içindeki artan şiddet vakaları, FA ve İngiliz polisinin yurt içinde daha sert önlemler almasını gerektirebilir. Uzmanlar, bu durumun İngiltere'nin 2030 Dünya Kupası adaylığına da etki edebileceğini belirtiyor. Futbolda şiddetle mücadele, uluslararası federasyonların gündeminde üst sıralarda yer alıyor; UEFA ve FIFA, turnuvalarda sıfır tolerans politikası uygulamaya devam ediyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, uzun yıllardır futbol holiganizmiyle mücadele eden bir ülke olarak bu gelişmeyi yakından takip etmektedir. İngiltere'nin yurt dışındaki taraftarlarına yönelik başarılı denetim modeli, Türkiye'nin uluslararası turnuvalarda benzer önlemler alması için örnek teşkil edebilir. Ayrıca, yurt içindeki artan şiddet vakaları, Türkiye'de de benzer şekilde futbol sahalarında güvenlik açıklarının olduğunu göstermektedir. Türk yetkililer, bu verileri kendi stadyum güvenlik protokollerini güncellemek ve taraftar eğitim programlarını yaygınlaştırmak için kullanabilir. Küresel futbol yönetişiminde şiddetle mücadele standartlarının yükselmesi, Türkiye'nin Avrupa Şampiyonası gibi turnuvalara hazırlık sürecinde de belirleyici olacaktır.