Hong Kong'da en az altı üniversite, son üç yılda artan yabancı öğrenci kontenjanları nedeniyle kampüs dışında ofis binalarına ve alışveriş merkezlerine taşındı. Yeni verilere göre, bu üniversiteler arasında Hong Kong Bilim ve Teknoloji Üniversitesi (HKUST) de bulunuyor. HKUST, kampüs dışındaki bir ofis binasına 1,2 milyar Hong Kong doları (yaklaşık 154 milyon ABD doları) yatırım yaparak derslik ve araştırma alanı ihtiyacını karşılamayı hedefliyor. Bu durum, kentteki eğitim altyapısının yetersiz kaldığını ve üniversitelerin mevcut ticari gayrimenkul stokuna yöneldiğini gösteriyor.
Gelişmenin arka planı: Artan yabancı öğrenci sayısı ve daralan kampüs alanı
Hong Kong üniversiteleri, son yıllarda yabancı öğrenci sayısında önemli bir artış kaydetti. Özellikle Çin ana karasından gelen öğrenciler ve diğer Asya ülkelerinden gelenler, mevcut kampüs altyapısını zorluyor. 2023 yılı itibarıyla, Hong Kong'daki üniversitelerdeki yabancı öğrenci oranı yüzde 20'nin üzerine çıktı. Bu durum, derslik ve konaklama gibi temel ihtiyaçlarda ciddi sıkışıklığa yol açtı.
HKUST, bu soruna çözüm olarak Kowloon bölgesindeki bir ofis binasını satın aldı. Bina, 2025 yılına kadar tamamen üniversiteye dönüştürülecek ve 10.000 metrekarelik ek derslik ve laboratuvar alanı sağlayacak. Benzer şekilde, Hong Kong Üniversitesi (HKU) de Causeway Bay'deki bir alışveriş merkezinin üst katlarını kiralayarak hukuk ve işletme fakültelerine ek sınıflar oluşturdu. Çin Üniversitesi (CUHK) ise Shatin'deki bir ticari kompleksi satın alarak mühendislik bölümlerini taşımayı planlıyor.
Eğitim uzmanları, bu dönüşümün sadece geçici bir çözüm olduğunu ve uzun vadede kampüs altyapısının genişletilmesi gerektiğini vurguluyor. Ancak Hong Kong'da arazi sıkıntısı ve yüksek emlak fiyatları, yeni kampüs inşasını zorlaştırıyor. Bu nedenle üniversiteler, mevcut ofis ve perakende alanlarını eğitim amaçlı kullanarak hızlı bir çözüm arıyor.
Bölgesel ve küresel boyut: Asya'da eğitim gayrimenkulü dönüşümü
Hong Kong'daki bu trend, Asya genelinde benzer bir eğilimin parçası. Singapur, Japonya ve Güney Kore'deki üniversiteler de artan öğrenci sayıları nedeniyle kampüs dışı alanlara yöneliyor. Özellikle Singapur, ofis binalarını eğitim kümelerine dönüştürme konusunda öncü. Hong Kong ise bu dönüşümde ticari gayrimenkulün yüksek maliyeti nedeniyle daha temkinli adımlar atıyor.
Küresel ölçekte, COVID-19 salgını sonrası hibrit eğitim modelleri yaygınlaşsa da yüz yüze eğitimin önemi yeniden arttı. Bu durum, özellikle yoğun nüfuslu Asya şehirlerinde kampüs alanı arayışını hızlandırdı. Hong Kong'daki üniversitelerin ofis ve alışveriş merkezlerine taşınması, eğitim sektörü ile ticari gayrimenkul piyasası arasında yeni bir iş birliği modeli oluşturuyor. Uzmanlar, bu modelin diğer mega kentler için de örnek teşkil edebileceğini belirtiyor.
Öte yandan, Hong Kong ekonomisi üzerindeki etkileri de değerlendiriliyor. Üniversitelerin ticari alanları kullanması, ofis ve perakende kiralarını düşürebilir ve bu da yerel işletmeler için fırsat yaratabilir. Ancak eğitim amaçlı kullanım, bölgenin ticari karakterini değiştirme potansiyeli taşıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Hong Kong'daki bu gelişme, Türkiye'de özellikle İstanbul, Ankara gibi büyükşehirlerdeki üniversiteler için düşündürücüdür. Türkiye'de de yabancı öğrenci sayısı hızla artmakta ve kampüs altyapısı yetersiz kalmaktadır. Ancak Türkiye'de ofis ve alışveriş merkezlerinin eğitim alanına dönüştürülmesi, yasal düzenlemeler ve maliyetler nedeniyle henüz yaygın değildir. Bu durum, Türk üniversitelerinin alternatif mekan arayışlarını hızlandırması gerektiğini göstermektedir. Ayrıca, Hong Kong'un bu deneyimi, Türkiye'deki eğitim politikalarına esneklik kazandırma potansiyeli taşımaktadır. Özellikle kamu-özel sektör iş birliği modelleri, Türkiye'de de uygulanabilir ve kampüs sıkışıklığına çözüm sunabilir.
