Hong Kong borsasında işlem gören Çin hisseleri, küresel piyasalarda yatırımcıların daha az rağbet gören sektörlere yönelmesi ve yapay zeka modelleri geliştiren Çinli şirketlerin kendi çiplerini ürettiğine dair haberlerin teknoloji liderlerine olan güveni artırmasıyla son 14 ayın en büyük sıçramasını kaydetti. Hang Seng China Enterprises Endeksi yüzde 4,1 yükselirken, teknoloji odaklı Hang Seng Tech Endeksi yüzde 5,8 değer kazandı. Yükselişte, Çinli yapay zeka girişimleri ve büyük teknoloji şirketlerinin yarı iletken yatırımlarını hızlandırdığına dair raporlar etkili oldu.
Gelişmenin arka planı: Yatırımcı rotasyonu ve yerli çip üretimi
Son haftalarda ABD ve Avrupa borsalarında yaşanan rekor seviyeler, yatırımcıları daha ucuz ve görece düşük işlem hacmine sahip piyasalara yönlendirdi. Çin hisseleri, özellikle Hong Kong listede olanlar, küresel rotasyonun en önemli duraklarından biri haline geldi. Bunun yanı sıra, Çin merkezli yapay zeka şirketlerinin ABD yaptırımları nedeniyle tedarik zincirinde yaşadığı sıkıntıları aşmak için yerli çip geliştirme çalışmalarına hız vermesi yatırımcı iştahını artırdı. Özellikle, Baidu ve Alibaba gibi teknoloji devlerinin kendi yapay zeka çiplerini üretmek için yarı iletken şirketleriyle ortaklıklar kurduğu haberleri piyasayı destekledi. Analistler, Çin'in yarı iletken alanında kendine yeterlilik hedefinin uzun vadede teknoloji hisseleri için pozitif bir katalizör olduğunu belirtiyor.
Çin devletinin de sektöre verdiği destek, özellikle yarı iletken üretimine yönelik teşvikler ve vergi indirimleri, yatırımcıların güvenini pekiştirdi. Hong Kong'daki yükseliş, Shenzhen ve Şanghay borsalarına da yansıdı; Şanghay Bileşik Endeksi günü yüzde 2,3 yükselişle tamamladı. Ancak bazı uzmanlar, bu hareketin sürdürülebilirliği konusunda temkinli; zira Çin ekonomisindeki yavaşlama ve gayrimenkul krizinin etkileri henüz tam olarak geride kalmış değil.
Bölgesel ve küresel boyut: Teknoloji ve ticaret savaşları
Hong Kong'daki bu yükseliş, sadece Çin ekonomisi için değil, Asya-Pasifik bölgesindeki teknoloji yarışı açısından da önemli sinyaller veriyor. ABD ile Çin arasındaki ticaret savaşının yanı sıra çip ambargoları, Çinli firmaları inovasyona ve yerli üretime yöneltti. Bu durum, küresel tedarik zincirlerinde yeniden yapılanmayı hızlandırabilir. Öte yandan, Çin hisselerindeki bu toparlanma, gelişmekte olan piyasalara yönelik genel risk iştahının arttığını gösteriyor. Japon ve Güney Kore gibi bölgedeki diğer teknoloji odaklı piyasalar da benzer bir ivme yakalamaya çalışıyor. Ancak Çin'in düzenleyici baskıları ve jeopolitik gerilimler, yatırımcılar için risk unsuru olmaya devam ediyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Hong Kong'daki Çin hisselerinin yükselişi, Türkiye açısından doğrudan bir etki yaratmasa da küresel yatırım akışlarının yönü hakkında ipuçları veriyor. Yatırımcıların gelişmiş piyasalardan gelişmekte olan piyasalara yönelmesi, Türkiye gibi ülkelerin hisse senedi piyasalarına da kısmen olumlu yansıyabilir. Ancak Çin'in kendi teknolojik atılımını hızlandırması, özellikle yarı iletken ve yapay zeka alanlarında Türkiye'nin ithalat bağımlılığını ve teknoloji transferi stratejilerini etkileyebilir. Türkiye, Çin ile ticari ilişkilerini çeşitlendirirken, aynı zamanda yerli üretim kapasitesini artırmaya çalışıyor. Bu gelişme, Ankara'nın teknoloji politikalarında daha bağımsız hamleler yapması gerektiğini bir kez daha hatırlatıyor.
