Hong Kong'da faaliyet gösteren başlıca elektrik dağıtım şirketlerinden HK Electric, yakıt ücretinde yaklaşık yüzde 34 oranında bir artışa gittiğini duyurdu. Geçen ay yapılan çift haneli zammın ardından gelen bu yeni artış, Orta Doğu'daki savaşın küresel yakıt fiyatlarında 'önemli bir yükselişe' yol açmasına bağlanıyor. Şirket, ağırlıklı olarak Hong Kong Adası ve Lamma Adası'na hizmet veriyor ve Perşembe günü yaptığı açıklamada, önümüzdeki aylarda ek artışların da gelebileceği uyarısında bulundu.
Gelişmenin arka planı
HK Electric'in duyurusu, Hong Kong'da hanelerin ve işletmelerin karşı karşıya olduğu enerji maliyeti baskısını daha da artırdı. Şirketin tarifelerinde iki temel bileşen var: temel elektrik ücreti ve yakıt maliyetlerine endeksli değişken yakıt ücreti. Son güncellemeyle birlikte yakıt ücreti kilovatsaat başına 46,3 sentten 62,1 sente yükseldi. Bu, sadece bir ay içinde toplam elektrik faturasında önemli bir sıçrama anlamına geliyor.
HK Electric yetkilileri, artışın ana nedeninin Orta Doğu'daki jeopolitik gerilimler olduğunu belirtti. İsrail-Hamas savaşının ardından küresel petrol ve doğalgaz fiyatlarında yaşanan dalgalanma, özellikle sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) piyasalarında arz güvenliği endişelerini körükledi. Hong Kong, elektrik üretiminin büyük kısmını doğalgazdan sağladığı için bu durumdan doğrudan etkileniyor.
Şirket ayrıca, mevcut küresel belirsizlikler nedeniyle önümüzdeki aylarda yakıt ücretinin daha da artabileceğini, ancak bu artışların nihai boyutunun piyasa koşullarına bağlı olduğunu vurguladı. HK Electric, müşterilerine enerji verimliliği önlemleri alarak faturalarını dengelemelerini tavsiye ederken, düşük gelirli haneler için mevcut yardım programlarını da hatırlattı.
Bölgesel ve küresel boyut
HK Electric'in bu hamlesi, Asya-Pasifik bölgesinde enerji fiyatlarının hızla yükseldiği bir döneme denk geliyor. Singapur, Güney Kore ve Japonya gibi LNG ithalatına bağımlı ülkelerde de benzer fiyat artışları yaşanıyor. Orta Doğu'daki çatışmalar, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi büyük LNG ihracatçılarının tedarik rotalarını etkileyerek Asya spot LNG fiyatlarını son aylarda yüzde 50'nin üzerinde yükseltti.
Uzmanlar, savaşın yanı sıra Rusya-Ukrayna savaşının da küresel enerji arzında yarattığı kırılganlığın devam ettiğine dikkat çekiyor. Avrupa'nın Rus gazına alternatif arayışları, Asya ile LNG rekabetini kızıştırdı. Hong Kong gibi kendi enerji kaynakları sınırlı olan bölgeler, bu küresel rekabetten en fazla etkilenenler arasında yer alıyor. Ayrıca, Çin anakarasındaki ekonomik toparlanma sinyalleri de enerji talebini artırarak fiyatlar üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturuyor.
HK Electric'in uyarısı, Hong Kong'un 2035 yılına kadar karbon nötrlüğü hedefleriyle de çelişiyor. Yenilenebilir enerjiye geçiş hızlı olmadığı takdirde, fosil yakıt fiyatlarındaki oynaklık şehrin enerji güvenliğini tehdit etmeye devam edecek.
Türkiye Açısından Değerlendirme
HK Electric'in bu zammı, doğrudan Türkiye'yi ilgilendirmese de, küresel enerji piyasalarındaki genel eğilime işaret ediyor. Türkiye de enerjide büyük oranda dışa bağımlı bir ülke olarak, doğalgaz ve petrol fiyatlarındaki dalgalanmalardan doğrudan etkileniyor. Orta Doğu ve Rusya-Ukrayna cephelerindeki jeopolitik riskler, Türkiye'nin enerji ithalat faturasını artırarak cari açığı büyütebilir ve enflasyonist baskıları körükleyebilir. Ayrıca, Türkiye'nin enerji koridoru olma hedefi, arz güvenliğini sağlama çabalarını daha da önemli kılıyor. Bu nedenle, HK Electric'in karşılaştığı zorluklar, Türkiye'nin yenilenebilir enerji ve nükleer güç gibi alternatiflere yönelmesinin gerekliliğini bir kez daha ortaya koyuyor.