Hizbullah milletvekili Hasan Fadlallah, İsrail güçlerinin Lübnan topraklarında işgalini sürdürdüğü sürece ateşkesin 'anlamsız' olduğunu belirtti. Fadlallah, yaptığı açıklamada, 'İşgalci varlığını korurken ateşkesin bir anlamı yok. Lübnan egemenliği tam anlamıyla teslim edilmelidir' ifadelerini kullandı. Açıklama, İsrail ile Lübnan arasında varılan ateşkes anlaşmasının ardından geldi. Anlaşma kapsamında İsrail'in güney Lübnan'dan çekilmesi öngörülüyordu, ancak Fadlallah'a göre bu henüz gerçekleşmedi.
Gelişmenin arka planı
İsrail ile Lübnan arasındaki ateşkes, ABD ve Fransa'nın arabuluculuğunda 27 Kasım 2023'te yürürlüğe girdi. Anlaşma, Hizbullah'ın silahlı varlığını sürdürmesine izin verirken, İsrail'in güney Lübnan'dan çekilmesini ve Lübnan ordusunun bölgeye konuşlanmasını öngörüyordu. Ancak Hizbullah, İsrail'in çekilme taahhütlerini yerine getirmediğini ve bazı stratejik noktalarda varlığını sürdürdüğünü iddia ediyor.
Fadlallah'ın sözleri, Hizbullah'ın ateşkese yönelik tutumunu net bir şekilde ortaya koyuyor. Örgüt, İsrail işgalinin sona ermesini ve Lübnan'ın egemenliğinin tam olarak restorasyonunu talep ediyor. Hizbullah yetkilileri daha önce de ateşkesi 'geçici bir düzenleme' olarak nitelendirmiş ve asıl hedefin işgali sona erdirmek olduğunu vurgulamıştı.
Lübnan Başbakanı Necip Mikati ise ateşkesin uygulanması için uluslararası topluma çağrıda bulundu. BM Geçici Görev Gücü (UNIFIL) bölgedeki durumu izliyor ve taraflara anlaşmaya uymaları yönünde baskı yapıyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Lübnan-İsrail sınırındaki gerilim, bölgesel istikrar için büyük bir tehdit oluşturuyor. İran destekli Hizbullah ile ABD ve Batı destekli İsrail arasındaki çatışma, körfez ülkelerinden Avrupa'ya kadar geniş bir coğrafyayı etkileyebilir. Ateşkesin bozulması halinde, bölgede yeni bir savaşın patlak vermesi olasılığı artıyor.
ABD Dışişleri Bakanlığı, ateşkesin uygulanmasına yönelik endişelerini dile getirirken, İsrail ise güvenlik kaygıları nedeniyle çekilme sürecini yavaşlattığını belirtiyor. Fransız diplomasisi, tarafları diyalog çağrısı yaparken, BM Güvenlik Konseyi'nin konuyu ele alması bekleniyor.
Hizbullah'ın tavrı, Lübnan iç siyasetinde de yankı buluyor. Bazı siyasi gruplar, örgütün ateşkese yönelik eleştirisini 'meşru bir duruş' olarak nitelendirirken, diğerleri Hizbullah'ın tutumunun ülkeyi yeniden çatışmaya sürükleyebileceği uyarısında bulunuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Lübnan-İsrail ateşkesinin akıbeti, Türkiye'nin Doğu Akdeniz politikaları ve bölgesel güvenliği açısından önem taşıyor. Olası bir çatışma, Türkiye'nin Lübnan'daki diplomatik ve ekonomik çıkarlarını doğrudan etkileyebilir. Ayrıca, Hizbullah'ın tutumu, Türkiye'nin İran ve İsrail arasındaki denge politikasını da sınamaktadır. Türkiye, ateşkesin korunması ve Lübnan'ın egemenliğinin güvence altına alınması için diyalog çağrısı yaparken, bölgesel istikrarı bozabilecek her türlü gelişmeye karşı dikkatli olmalıdır.