Hindistan'da tıp fakültesine girmeye hazırlanan on binlerce genç, ülkenin prestijli ancak son derece rekabetçi sınav sisteminin ağır yükü altında eziliyor. Son haftalarda, sınav stresi nedeniyle hayatını kaybettiği bildiren çok sayıda öğrencinin ölümü, bu sistemin yol açtığı trajedileri ve ülkedeki ruh sağlığı krizinin derinliğini bir kez daha gündeme taşıdı. Yetkililer, yaşananları 'toplumsal bir uyarı' olarak nitelendirirken, uzmanlar sistemik değişiklikler yapılmadığı takdirde benzer olayların artarak devam edeceği uyarısında bulunuyor.
Yüksek Riskli Sınavlar ve Ağır Bedel
Hindistan'da tıp eğitimi alabilmek için girilmesi gereken ulusal düzeydeki NEET (Ulusal Uygunluk ve Giriş Sınavı) sınavı, milyonlarca adayın katıldığı dev bir eleme sürecidir. Geçtiğimiz yıl yaklaşık 1.6 milyon öğrencinin başvurduğu sınavda, sadece 60 bin kontenjan için yarışıldı. Bu oran, her 27 öğrenciden yalnızca birinin kazanabildiği anlamına geliyor. Sınavın bu denli rekabetçi olması, öğrenciler üzerinde muazzam bir psikolojik baskı oluşturuyor. Haber ajanslarına yansıyan son olaylarda, sınav kaygısı ve başarısızlık korkusu nedeniyle intihar eden veya hayatını kaybeden öğrencilerin sayısının arttığı bildirildi. Aileler, çocuklarının saatlerce ders başında kaldığını, sosyal hayatlarının olmadığını ve sürekli bir yarış içinde olduklarını anlatıyor.
Hint Adalet Bakanlığı'nın yayımladığı verilere göre, son beş yılda sınav kaynaklı intihar vakalarında yüzde 30 artış yaşandı. Özellikle tıp ve mühendislik gibi yüksek statülü alanlara hazırlanan öğrenciler, toplumsal beklentiler ve aile baskısıyla daha yoğun bir stres altına giriyor. Uzman psikiyatristler, bu durumun bir 'ruh sağlığı felaketi' boyutuna ulaştığını vurguluyor. Devlet okullarındaki rehberlik hizmetlerinin yetersizliği, sınav odaklı eğitim sisteminin tek düze yapısı ve başarısızlığı neredeyse 'onarılamaz bir kusur' olarak gören kültürel algı, sorunu derinleştiren başlıca etkenler arasında sayılıyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut: Benzer Krizler Yaygınlaşıyor
Hindistan'daki bu durum, aslında Asya-Pasifik bölgesinde ve dünya genelinde birçok ülkede benzer şekilde yaşanan bir ruh sağlığı krizinin en uç örneklerinden biri. Çin, Güney Kore ve Japonya'da da üniversite giriş sınavları, gençler arasında intihar oranlarını artıran nedenler arasında gösteriliyor. Özellikle Güney Kore'de 'Suneung' olarak bilinen üniversite sınavı öncesi ve sonrası intihar vakalarında gözle görülür artış kaydediliyor. Bu ülkelerin ortak özelliği, eğitimi sosyal statünün neredeyse tek belirleyicisi olarak görmeleri ve 'sınav başarısı' odaklı bir kültür yaratmalarıdır.
Küresel bir perspektiften bakıldığında, COVID-19 pandemisi sonrası gençler arasında kaygı ve depresyon oranlarının dünya çapında arttığı biliniyor. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), salgın nedeniyle okulların kapanması, sosyal izolasyon ve ekonomik belirsizliklerin gençlerin ruh sağlığını ciddi şekilde etkilediğini raporlamıştı. Hindistan örneği, bu küresel eğilimin daha da şiddetli bir versiyonunu yansıtıyor. Öte yandan, Finlandiya gibi bazı ülkeler, okul sistemlerindeki rekabeti azaltan ve öğrenci refahını ön planda tutan politikaların gençlerin ruh sağlığına olumlu etkisini gösteriyor. Hindistan gibi nüfusu büyük ve gelişmekte olan ülkelerin bu alanda benzer reformlar hayata geçirme ihtiyacı her geçen gün daha acil hale geliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye'de de üniversite giriş sınavları (YKS) ve mesleki sınavlar (KPSS, TUS vb.) benzer bir rekabetçi yapıya sahiptir. Her yıl milyonlarca öğrencinin sınav stresi yaşaması ve psikolojik destek ihtiyacı, Hindistan'daki tabloyu yakından tanımamızı sağlıyor. Türkiye'de de sınav kaynaklı intihar haberleri zaman zaman gündeme gelmektedir. Bu gelişme, Türkiye'nin eğitim sisteminde sadece başarı odaklı değil, aynı zamanda ruh sağlığını koruyan bir yaklaşım benimsemesi gerektiğini hatırlatıyor. Ayrıca, Türkiye'nin Asya ve Ortadoğu ile geliştirdiği eğitim işbirlikleri kapsamında, benzer sorunları yaşayan ülkelerle deneyim paylaşımı yapması ve ruh sağlığı politikalarını güçlendirmesi, hem iç hem dış politik bir öncelik haline gelmelidir. Küreselleşen rekabet, gençlerin sorunlarını sınır ötesi bir boyuta taşıdığı için bu konuda uluslararası işbirliği kaçınılmazdır.
