Oxford Economics'e göre Hindistan, gelecek yılın başlarında yapılacak kritik eyalet seçimleri öncesinde dar bir zaman penceresini değerlendirerek kasım ayında akaryakıt fiyatlarında ılımlı bir artışa gidebilir. Danışmanlık şirketi, bunun hükümetin seçim öncesi harcamalarını finanse etmek için bir seçenek olduğunu ancak enflasyon üzerindeki etkilerinin sınırlı kalacağını öngörüyor.
Zam Beklentisinin Arka Planı
Hindistan'da akaryakıt fiyatları uzun süredir devlet kontrolünde ve siyasi olarak hassas bir konu. Oxford Economics'in raporuna göre, hükümet kasım ayında benzin ve dizel fiyatlarında orta düzeyde bir artış yapabilir. Bu, Şubat-Mart 2025'te yapılması planlanan ve iktidardaki Bharatiya Janata Party (BJP) için önemli bir sınav olacak eyalet seçimleri öncesinde son fırsat olarak görülüyor. Analistler, hükümetin seçim döneminde fiyat artışlarından kaçınmak isteyeceğini, bu nedenle kasım ayının görece sakin bir dönem olduğunu belirtiyor.
Hindistan'da petrol ürünleri fiyatları, devlet petrol şirketleri tarafından günlük olarak açıklanıyor ancak hükümetin fiyatlandırma üzerinde dolaylı etkisi bulunuyor. Son aylarda uluslararası petrol fiyatlarındaki dalgalanmalar ve Hindistan rupisindeki değer kaybı, ithalat maliyetlerini artırmış durumda. Oxford Economics, zam kararının arkasında bütçe açığını kontrol altında tutma ve altyapı harcamalarını finanse etme ihtiyacının yattığını vurguluyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Hindistan, dünyanın en hızlı büyüyen büyük ekonomilerinden biri ve petrol ithalatında ABD ve Çin'den sonra üçüncü sırada yer alıyor. Ülkedeki akaryakıt fiyatları, küresel petrol piyasalarındaki arz-talep dengesini ve OPEC+ üretim kararlarını yakından ilgilendiriyor. Son dönemde Brent petrol fiyatlarının varil başına 80 dolar civarında seyretmesi, Hindistan'ın ithalat faturasını yükseltmiş durumda. Oxford Economics'e göre, olası bir zam, küresel petrol talebini kısmen etkileyebilir ancak Hindistan'ın büyüme ivmesi göz önüne alındığında talep üzerindeki etkisi sınırlı kalacak.
Ayrıca, Hindistan'ın akaryakıt fiyat politikası, diğer gelişmekte olan ülkeler için de bir gösterge niteliği taşıyor. Özellikle Güney Asya'da enerji sübvansiyonları ve fiyat düzenlemeleri, enflasyon ve cari açık üzerinde belirleyici bir rol oynuyor. Oxford Economics raporunda, Hindistan'ın zam kararının bölgedeki diğer ülkelerin enerji politikalarını doğrudan etkilemeyeceğini ancak benzer mali baskılarla karşı karşıya olan ülkeler için bir referans oluşturabileceğini belirtiyor.
Uzmanlar, Hindistan hükümetinin akaryakıt zamlarını eyalet seçimleri öncesinde yapmayı tercih etmesinin, seçim döneminde fiyat istikrarını koruma çabasından kaynaklandığını ifade ediyor. Ancak bu hamle, enflasyon üzerindeki etkisi nedeniyle Merkez Bankası'nın (RBI) faiz kararlarını da dolaylı olarak etkileyebilir. Şu an için RBI'nin faiz oranlarını sabit tutması bekleniyor ancak akaryakıt zammı enflasyonu yukarı çekerse, para politikasında sıkılaşma ihtimali gündeme gelebilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Hindistan'ın akaryakıt fiyatlarındaki olası artış, küresel petrol talebini ve fiyatları dolaylı olarak etkileyebilir. Türkiye, enerji ithalatında dışa bağımlı bir ülke olarak, Hindistan gibi büyük bir tüketicinin petrol talebindeki değişimden etkilenebilir. Ancak doğrudan bir bağ olmasa da, Hindistan'ın ekonomik politikaları gelişmekte olan ülkeler için emsal teşkil ediyor. Türkiye'nin enerji fiyatlandırma politikaları ve sübvansiyon mekanizmaları, Hindistan örneğinden farklı olsa da, seçim dönemlerinde fiyat ayarlamalarının ertelenmesi benzer bir yaklaşım olarak görülebilir. Bu gelişme, Türk ekonomisi için doğrudan bir risk oluşturmamakla birlikte, küresel enerji piyasalarındaki dalgalanmaların takip edilmesi gerektiğini gösteriyor.
