Harvard Üniversitesi, tıp fakültesinin morg şefi olarak görev yapan ve 2018-2022 yılları arasında bağışlanan cesetlerin parçalarını çalıp internet üzerinden satan Cedric Lodge'un kurbanlarına toplam 53 milyon dolar tazminat ödemeyi kabul etti. Anlaşma, geçtiğimiz Aralık ayında sekiz yıl hapis cezasına çarptırılan Lodge'un ulusal çapta yürüttüğü insan kalıntısı ticareti skandalının ardından geldi. Massachusetts Bölge Mahkemesi'nde açılan toplu dava, kurban ailelerinin üniversitenin denetim eksikliğini ve yaşanan acıyı gidermeyi amaçlıyor.
Skandalın perde arkası
2018 ile 2022 yılları arasında Harvard Tıp Fakültesi'nin morg şefi olarak görev yapan 58 yaşındaki Cedric Lodge, tıp eğitimi amacıyla bağışlanan cesetlerin kafalarını, ellerini, ciltlerini ve diğer organlarını çalarak bu parçaları Pennsylvania, Arkansas ve New Hampshire'daki alıcılara sattı. Lodge, bazı parçaları doğrudan evine götürüyor, bazılarını ise morgda fotoğraflayıp sosyal medya ve çevrimiçi platformlar üzerinden pazarlıyordu. Skandal, 2022 yılında FBI'ın soruşturması sonucu ortaya çıktı. Cedar Lodge'in eşi Denise Lodge'da dahil olmak üzere yedi kişi federal suçlamalarla karşı karşıya kaldı. Lodge, Aralık 2024'te sekiz yıl hapis cezasına çarptırıldı; eşi ise iki yıl denetimli serbestlik aldı. Üniversite, olayın ardından morg prosedürlerini gözden geçirdiğini ve benzer bir durumun yaşanmaması için yeni denetim mekanizmaları kurduğunu açıkladı.
Kurban ailelerinin mücadelesi
Bağışlanan cesetlerin aileleri, sevdiklerinin vücut parçalarının internette satışa sunulduğunu öğrendiklerinde büyük bir şok yaşadı. Ailelerden biri olan Paula Carney, kızının organlarının çalındığını ve satıldığını öğrendiğinde "inanılmaz bir ihanet" hissettiğini ifade etti. Açılan toplu davada, üniversitenin güvenlik önlemlerini ihmal ettiği ve bu tür bir suistimalin önüne geçmekte yetersiz kaldığı iddia edildi. Tazminat anlaşması, 200'den fazla kurban ailesini kapsıyor ve her bir aileye yaklaşık 250.000 dolar düşecek. Anlaşma, Harvard'ın itibarına gölge düşürürken, üniversitenin tıp etiği ve bağış sistemi konusundaki güvenilirliğini de sorgulattı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu skandal, tıp fakültelerinde kadavra bağışının ve insan kalıntılarının kullanımının ne kadar hassas bir konu olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi. Türkiye'de de kadavra bağışı konusunda benzer etik ve yasal çerçeveler bulunuyor; ancak denetim mekanizmalarının güçlendirilmesi gerektiği açık. Bu olay, Türk tıp eğitimi kurumlarına, bağışlanan kadavraların güvenliğini sağlamak ve olası suistimalleri önlemek için daha sıkı protokoller uygulama çağrısı niteliği taşıyor. Ayrıca, küresel çapta tıp etiği standartlarının yükseltilmesi, bu tür olayların tekrarlanmaması için önem taşıyor.
