Eski ABD Temsilciler Meclisi üyesi Marjorie Taylor Greene (R-Ga.), Savunma Bakanı Pete Hegseth’in Ürdün’de İran destekli saldırılarda hayatını kaybeden iki ABD askeri için yaptığı anma paylaşımını sert bir dille eleştirdi. Hegseth, sosyal medya platformu X’te yayımladığı mesajda “Yolunuz açık olsun, kahramanlar. Fedakarlıkları kararlılığımızı daha da perçinliyor” ifadelerini kullanmıştı. Greene ise bu paylaşıma tepki göstererek, Hegseth’in askerlerin ölümünü “siyasi bir araç” olarak kullandığını öne sürdü.
Gelişmenin arka planı
Olay, 28 Ocak 2024’te Ürdün’ün kuzeydoğusundaki Tower 22 adlı askeri üsse düzenlenen insansız hava aracı saldırısında üç ABD askerinin hayatını kaybetmesiyle başladı. Saldırıda 40’tan fazla asker de yaralandı. ABD’li yetkililer, saldırının İran destekli Iraklı milis gruplar tarafından gerçekleştirildiğini açıkladı. Olayın ardından ABD, Suriye ve Irak’taki İran bağlantılı hedeflere karşı misilleme saldırıları düzenledi.
Savunma Bakanı Hegseth’in paylaşımı, bu saldırılarda ölen askerleri anma amacı taşıyordu. Ancak Greene, Hegseth’in mesajını “savaş çığırtkanlığı” olarak nitelendirdi. Greene, daha önce de ABD’nin Ortadoğu’daki askeri varlığını eleştiren açıklamalar yapmıştı. Eski Temsilci, özellikle İran’a yönelik sert söylemleriyle bilinen Hegseth’in, askerlerin ölümünü kendi siyasi ajandası için kullandığını iddia etti.
Bölgesel ve küresel boyut
Bu tartışma, ABD’nin Ortadoğu’daki askeri angajmanı ve İran’la artan gerilim bağlamında önemli bir siyasi ayrışmayı yansıtıyor. Hegseth gibi şahin isimler, İran’a karşı daha sert bir duruş çağrısı yaparken, Greene gibi izolasyonist eğilimli isimler Amerikan askerlerinin bölgedeki varlığını sorguluyor. Greene’in eleştirileri, Cumhuriyetçi Parti içindeki derin bölünmeleri de gözler önüne seriyor.
Öte yandan, Ürdün’deki saldırı İran destekli grupların ABD hedeflerine yönelik eylemlerinin tırmandığı bir dönemde gerçekleşti. ABD’nin misilleme saldırıları bölgesel gerginliği daha da artırırken, Irak ve Suriye’deki istikrarsızlığın derinleşmesine yol açtı. Bu durum, küresel enerji piyasalarında da dalgalanmalara neden oldu.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, ABD-İran geriliminin yakından takipçisi konumunda. İran’la sınır komşusu olan Türkiye, bölgedeki istikrarsızlığın kendi güvenliğini tehdit etmesinden endişe ediyor. Ayrıca, ABD’nin Irak ve Suriye’deki askeri varlığı, Türkiye’nin PKK/YPG ile mücadelesini doğrudan etkiliyor. Hegseth’in şahin duruşu, ABD’nin bölgedeki askeri angajmanının süreceği anlamına gelirken, bu durum Türkiye’nin kuzey Irak ve Suriye’deki operasyonlarını karmaşıklaştırabilir. Greene gibi izolasyonist seslerin yükselmesi ise uzun vadede ABD’nin bölgeden çekilme ihtimalini gündeme getirse de, kısa vadede Ankara için belirsizlik yaratıyor.
