Fransa Merkez Bankası (Banque de France), İran’da devam eden savaşın küresel enerji ve emtia fiyatlarında yarattığı baskı nedeniyle 2026 yılına ilişkin enflasyon tahminini yukarı yönlü revize edeceğini duyurdu. Merkez Bankası Başkanı Emmanuel Moulin, yaptığı açıklamada, çatışmaların petrol ve doğal gaz fiyatlarındaki artışı körüklediğini, bunun da Fransız ekonomisinde fiyat istikrarını tehdit ettiğini belirtti. Moulin, güncellenmiş tahminlerin önümüzdeki hafta yayımlanacak Üç Aylık Enflasyon Raporu ile birlikte kamuoyuna sunulacağını ifade etti.
Gelişmenin Arka Planı
İran’da patlak veren savaş, bölgesel istikrarsızlığın yanı sıra küresel enerji piyasalarında da derin etkiler yarattı. Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) verilerine göre, İran’ın petrol üretimi son iki ayda %15 oranında düştü. Bu durum, ham petrol fiyatlarının varil başına 100 dolar sınırına dayanmasına neden oldu. Fransa gibi enerji ithalatına bağımlı ülkelerde ise bu artış, enerji faturalarını ve üretim maliyetlerini doğrudan etkiliyor. Avrupa Merkez Bankası (ECB), bölge genelinde enflasyon beklentilerinin yeniden yükselişe geçtiği uyarısında bulunurken, Fransa Merkez Bankası da kendi tahminlerini güncelleme gereği duydu. Moulin, Paris’te düzenlenen bir basın toplantısında, “Enflasyonla mücadelede kaydettiğimiz ilerlemeye rağmen, jeopolitik şoklar bizi tahminlerimizi revize etmeye zorluyor” dedi. Fransa’da 2025 yılı enflasyonu %2,1 olarak gerçekleşmiş ve ECB’nin %2 hedefine yaklaşmıştı. Ancak yeni projeksiyonlar, 2026 yılında bu oranın %2,5’in üzerine çıkabileceğini gösteriyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
İran savaşının etkileri yalnızca Fransa ile sınırlı kalmıyor; küresel tedarik zincirlerinde yaşanan aksamalar, dünya genelinde merkez bankalarının para politikalarını yeniden gözden geçirmesine yol açıyor. ABD Merkez Bankası (Fed), enerji fiyatlarındaki artışın kalıcı olması durumunda faiz indirimlerini erteleyebileceğini sinyalledi. Avrupa’da ise Almanya ve İtalya gibi büyük ekonomiler, artan maliyetler karşısında sanayi üretimlerinde yavaşlama yaşandığını raporladı. Ekonomistler, İran çatışmasının sona ermesi durumunda bile fiyatların eski seviyelerine dönmesinin zaman alacağını belirtiyor. Fransa Merkez Bankası’nın tahmin revizyonu, ECB’nin faiz indirimi planlarını da etkileyebilir. Analistler, Euro Bölgesi’nde enflasyonun 2026’da %2,7’ye ulaşabileceğini öngörürken, bu durum ECB’nin mevcut duruşunu daha da şahinleştirebilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Fransa Merkez Bankası’nın enflasyon tahminini yükseltmesi, Türkiye için dolaylı ancak önemli sinyaller içeriyor. Küresel enerji fiyatlarındaki artış, Türkiye gibi enerji ithalatçısı ülkelerde cari açığı ve enflasyonu körükleyebilir. Ayrıca, ECB’nin olası faiz artırımları, gelişmekte olan piyasalardan sermaye çıkışına yol açarak Türk lirası üzerinde baskı yaratabilir. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), özellikle petrol ve doğal gaz fiyatlarındaki yükselişe karşı temkinli olmalıdır. Öte yandan, Fransa’nın bu hamlesi, Avrupa’da enflasyonla mücadelenin henüz bitmediğini ve küresel ekonomideki belirsizliklerin sürdüğünü göstermektedir. Türkiye’nin ihracat pazarları olan AB ülkelerinde talep daralması riski, ihracat gelirlerini olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle, Türk yetkililerin hem enerji arz güvenliğine hem de para politikası koordinasyonuna öncelik vermesi gerekmektedir.
