Fransa Maliye Bakanı Roland Lescure, İngiltere'ye Avrupa Birliği'ne (AB) tamamen geri dönmesi çağrısında bulundu. BBC'ye konuşan Lescure, ülkelerin AB içinde olmasının küresel zorluklarla mücadelede daha etkili olmalarını sağladığını belirtti. Bu açıklama, İngiltere'nin 2020'de AB'den ayrılmasının ardından Brüksel ile Londra arasındaki ilişkilerin yeniden şekillendiği bir dönemde geldi.
Gelişmenin Arka Planı
İngiltere, 2016'daki referandumun ardından 31 Ocak 2020'de resmen AB'den ayrıldı. Brexit olarak bilinen bu süreç, ticaret, göç ve düzenlemeler konusunda önemli değişikliklere yol açtı. İngiltere, AB'nin tek pazarından ve gümrük birliğinden çıktı; ancak 2020 sonunda imzalanan Ticaret ve İşbirliği Anlaşması ile bazı bağlar korundu. O zamandan bu yana, özellikle Kuzey İrlanda protokolü ve ticaret engelleri konusunda sorunlar yaşandı.
Fransa Maliye Bakanı Lescure'ün açıklaması, Brexit sonrası ilişkilerin normalleşmesi çabalarına işaret ediyor. Lescure, "AB'de olmak, üyelerin dünyanın karşı karşıya olduğu zorluklarla daha iyi mücadele etmesini sağlar" dedi. Bu sözler, iklim değişikliği, ekonomik istikrar, güvenlik ve teknoloji düzenlemeleri gibi alanlarda ortak hareket etmenin önemine vurgu yapıyor. Fransa, AB içinde İngiltere ile yakın işbirliğini savunan ülkelerden biri olarak biliniyor. Ancak Paris'in Brexit sonrası balıkçılık hakları gibi konularda Londra ile yaşadığı anlaşmazlıklar da sürüyor.
İngiltere Başbakanı Rishi Sunak hükümeti, AB ile ilişkileri düzeltme yönünde adımlar attı. 2023'te Kuzey İrlanda protokolünde değişiklik yapılmasını sağlayan Windsor Çerçevesi kabul edildi. Ayrıca İngiltere, AB'nin bilim ve araştırma programı Horizon Europe'a yeniden katıldı. Ancak tam üyelik tartışması İngiliz siyasetinde hassas bir konu olmaya devam ediyor; ana akım partiler henüz Brexit'i tersine çevirme çağrısı yapmıyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Fransa'nın çağrısı, AB'nin genişleme ve derinleşme tartışmalarıyla aynı döneme denk geliyor. AB, Ukrayna, Moldova ve Batı Balkan ülkeleriyle üyelik müzakerelerini sürdürüyor. İngiltere'nin geri dönüşü, AB'nin jeopolitik ağırlığını artırabilir; ancak bu, karmaşık bir süreç olacaktır. AB kurumları, İngiltere'nin özel statüde bir ilişki kurmasına sıcak bakabilir, ancak tam üyelik için Londra'nın siyasi iradesi ve müzakere süreci gerekli.
Küresel ekonomik belirsizlikler, Rusya-Ukrayna savaşı ve Çin ile artan rekabet, Batı'nın birliğini daha da önemli hale getiriyor. İngiltere, askeri ve istihbari kapasitesiyle Avrupa güvenliğinde kilit bir oyuncu. AB ile yakın işbirliği, NATO içindeki uyumu da güçlendirebilir. Ancak İngiltere'nin egemenlik ve göç kontrolü konusundaki hassasiyetleri, tam üyeliği zorlaştırabilir.
Fransa Maliye Bakanı'nın açıklaması, Brexit'in ekonomik maliyetlerine dair artan tartışmaların bir yansıması. İngiliz ekonomisi, Brexit sonrası ticaret engelleri, işgücü sıkıntısı ve yatırım kaybıyla mücadele ediyor. AB ile ticaret, İngiltere'nin toplam ticaretinin yaklaşık yarısını oluşturuyor. Lescure'ün sözleri, iş dünyasının da dile getirdiği "daha yakın ilişki" taleplerini yansıtıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İngiltere'nin AB'ye olası dönüşü veya yakınlaşması, Türkiye'nin AB üyelik süreci ve dış ticaret politikası açısından dolaylı etkiler yaratabilir. Türkiye, AB ile Gümrük Birliği'ni güncellemeyi ve vize serbestisi diyaloğunu ilerletmeyi hedefliyor. İngiltere, Brexit sonrası Türkiye ile serbest ticaret anlaşması imzaladı ve ilişkilerini güçlendirdi. İngiltere'nin AB'ye daha yakın olması, Türkiye'nin hem AB hem de İngiltere ile ticari entegrasyonunu kolaylaştırabilir. Ayrıca, Avrupa güvenlik mimarisinde Türkiye'nin rolü, İngiltere ile işbirliğiyle daha da önem kazanabilir. Ancak AB'nin genişleme yorgunluğu ve iç sorunları, Türkiye'nin üyelik perspektifini gölgeleyebilir.
