İngiltere'de elektrikli bisiklet ve elektrikli scooter akülerinin neden olduğu yangınlar, son yıllarda önemli bir can kaybına yol açtı. Yetkililer, bu yangınlarda şu ana kadar 18 kişinin hayatını kaybettiğini, yaklaşık 700 kişinin ise yaralandığını açıkladı. Ölümlerin çoğu, yangın sırasında zehirli dumanları soluyan veya alevlerin arasında mahsur kalan kişilerden oluşuyor. Olaylar, özellikle büyük şehirlerde ve yoğun yerleşim bölgelerinde meydana gelirken, güvenlik endişelerini artırıyor.
Yangınların Başlıca Nedenleri
İngiltere İtfaiye Servisleri Ulusal Konseyi tarafından yapılan son araştırmaya göre, 2023 yılında ülke genelinde elektrikli bisiklet ve scooter yangınları nedeniyle en az 300 ayrı olay rapor edildi. Bu yangınların büyük bir kısmı, akülerin uygun olmayan koşullarda şarj edilmesinden veya merdiven altı üretim, düşük kaliteli bataryaların kullanılmasından kaynaklanıyor. Özellikle lityum-iyon piller, aşırı ısınma ve kısa devre durumlarında hızla alev alabiliyor ve yoğun zehirli gaz yayabiliyor.
Uzmanlar, yangınların çoğunlukla gece saatlerinde, cihazlar evde şarj edilirken yaşandığını ve bu nedenle uyuyan insanların dumandan etkilenme riskinin yüksek olduğunu belirtiyor. Birleşik Krallık'ta 2020 ile 2023 arasında elektrikli bisiklet ve scooter satışlarının üçe katlanması, bu yangınların sayısındaki artışla paralellik gösteriyor. Ancak yetkililer, sıkı regülasyon eksikliğinin sorunu büyüttüğüne dikkat çekiyor.
İngiltere'nin başkenti Londra, bu yangınların en sık görüldüğü bölge. Londra İtfaiyesi verilerine göre, kentte 2024 yılının ilk altı ayında 48 elektrikli bisiklet ve scooter yangını meydana geldi. Bu yangınların önemli bir kısmı, doğrulanmamış ve güvenlik testlerinden geçmemiş bataryaların kullanıldığı araçlarda çıktı. İtfaiye ekipleri, bu tip cihazların şarj edilmemesi veya orijinal parçalar dışında batarya kullanılmaması konusunda uyarılarda bulunuyor.
Küresel Güvenlik Endişeleri
Elektrikli bisiklet ve scooter yangınları yalnızca İngiltere'ye özgü bir sorun değil. Dünya genelinde, özellikle büyük metropollerde bu tür araçların yaygınlaşmasıyla birlikte akü yangınları artış gösteriyor. New York'ta 2023 yılında bu yangınlarda en az 14 kişi hayatını kaybetti. Şehir yetkilileri, güvenlik standartlarını artırmak için kapsamlı düzenlemeler getirirken, bazı ülkelerde bu araçların binalarda şarj edilmesi yasaklanmaya başlandı.
Uzmanlar, lityum-iyon bataryaların güvenli kullanımına yönelik farkındalık kampanyalarının artırılması gerektiğini vurguluyor. Bataryaların aşırı şarj edilmemesi, orijinal şarj cihazları kullanılması, yangına dayanıklı yüzeylerde şarj edilmesi gibi basit önlemler hayati önem taşıyor. Avrupa Birliği, 2024 yılında elektrikli araç bataryaları için daha sıkı güvenlik kuralları getirmeye hazırlanırken, İngiltere'de de bu yönde bir mevzuat değişikliği bekleniyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye'de elektrikli scooter kullanımı özellikle büyük şehirlerde hızla yaygınlaşırken, elektrikli bisikletler de geleneksel bisikletlere kıyasla giderek daha fazla tercih ediliyor. İngiltere'deki bu yangınlar, Türkiye'de de benzer risklerin bulunduğunu hatırlatıyor. Henüz ciddi bir vaka rapor edilmemiş olsa da, akü kalitesizliği ve uygunsuz şarj alışkanlıkları konusunda toplumsal farkındalık oluşturulması gerekiyor. Türkiye'nin bu konudaki denetimleri sıkılaştırması, hem can güvenliği hem de çevresel risklerin önlenmesi açısından önem taşıyor.
