İskoçya milli futbol takımı taraftarlarının, Dünya Kupası maçları sırasında başlattıkları heykellere trafik konisi geçirme geleneği, kısa sürede ülke geneline yayıldı. Özellikle Glasgow ve Edinburgh gibi büyük şehirlerdeki tarihi heykeller, taraftarlar tarafından renkli konilerle süslenir hale geldi. Ancak bu eğlenceli aktivite, bazı tarihçiler ve kent yöneticileri tarafından kültürel mirasa saygısızlık olarak değerlendiriliyor.
Geleneğin başlangıcı ve yayılması
İskoç taraftarların bu alışkanlığı, ilk olarak 2022 FIFA Dünya Kupası elemeleri sırasında ortaya çıktı. Taraftarlar, Katar'da oynanan maçlar öncesinde, şehir merkezlerindeki heykellerin başlarına turuncu trafik konileri yerleştirerek hem takımlarına destek verdiklerini göstermek hem de sosyal medyada paylaşılabilecek eğlenceli görüntüler oluşturmak istediler. Bu uygulama kısa sürede viral oldu ve 'Tartan Army' olarak bilinen İskoç taraftar grubunun imza hareketi haline geldi.
Geleneğin ülkeye yansımasıyla birlikte, özellikle gençler arasında popülerlik kazanan koni takma eylemi, artık sadece maç günlerinde değil, hafta sonları da yapılmaya başlandı. Bazı heykeller, taraftarlar tarafından o kadar sık 'konileniyor' ki, belediye ekipleri neredeyse günlük olarak müdahale etmek zorunda kalıyor.
Tepkiler ve tartışmalar
Ancak herkes bu eğlenceli aktiviteden memnun değil. Edinburgh Üniversitesi'nden tarih profesörü Dr. Fiona MacLeod, 'Tarihi heykeller kültürel mirasımızın önemli bir parçası. Onları geçici de olsa bu şekilde süslemek, saygısızlıktan öte vandalizmdir' dedi. Bununla birlikte, yerel yönetimler de konilerin hızla kaldırılması için önlemler alıyor. Glasgow Belediyesi, heykellere zarar verilmemesi koşuluyla bu tür eylemlerin daha kontrollü yapılmasını sağlamayı düşünüyor.
Konunun küresel boyutuna bakıldığında, benzer uygulamaların diğer ülkelerde de görüldüğü biliniyor. Örneğin, İngiltere'de de bazı heykellere koni takılması vakaları yaşanmış ancak bu kadar yaygınlaşmamıştı. İskoçya'nın bu konuda bir trend başlattığı söylenebilir. Sosyal medyada 'StatueConing' etiketiyle yayılan görüntüler, dünya çapında ilgi çekiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Her ne kadar İskoç taraftarların heykellere koni takma geleneği doğrudan Türkiye ile ilgili olmasa da, bu tür eğlenceli aktivitelerin küresel ölçekte sosyal medyada yayılması, Türk taraftar kültürü için de örnek teşkil edebilir. Türkiye'de de benzer bir geleneğin başlaması durumunda, özellikle İstanbul ve Ankara gibi tarihi heykellerin bulunduğu şehirlerde, kültürel mirasın korunması ile eğlence arasında bir denge kurulması gerekebilir. Ayrıca, bu tür uygulamaların turizme etkisi de değerlendirilmeli; kontrollü ve geçici süslemelerin turistler için çekicilik yaratabileceği ancak aşırıya kaçılması durumunda tarihi eserlere zarar verebileceği unutulmamalıdır.
